iWell Guard

Raijin, vị thần trong truyền thống Nhật Bản

Thần Sấm, hoang dã trên bầu trời, người đánh trống của giông bão. Raijin là một trong những vị thần mang đặc tính quỷ thần dữ dội nhất của Nhật Bản, dù không phải là ác thần. Vị thần của sấm và sét được miêu tả là hình dạng đỏ hoặc xanh với mái tóc dựng đứng, bao quanh bởi các tia sét, vây quanh bởi trống.

Ngài ngồi trên đám mây hoặc lơ lửng trên các vòng cung điện, những chiếc trống ngón tay của ngài tạo ra tiếng sấm soi sáng các ngôi làng Nhật Bản. Ở Nhật Bản thời trung cổ, những cơn bão sấm dẫn đến việc dâng lễ vật cho Raijin, và người dân kể về những cuộc gặp gỡ trực tiếp với ngài, đầy tính quỷ thần nhưng không thể tránh khỏi như bản thân thiên nhiên. Với tư cách là Thần Sấm của Thần đạo Nhật Bản, Raijin kết hợp sức mạnh thiên nhiên với trải nghiệm tôn giáo trực tiếp.

Mục lục

Raijin - Götter aus der Japan-Tradition, historisch-illustrativ

Raijin

Hồ sơ tóm tắt: Raijin

Loại: Thần linh chính của Nhật Bản, thần sấm và bão (Thần đạo)
Điện thần: Truyền thống Thần đạo và Phật giáo dân gian
Chức năng: Sấm, sét, bão, mưa
Đặc trưng chính: Vòng trống (Taiko), khố vải, nét mặt mang đặc tính quỷ thần
Các trung tâm thờ phụng chính: Sanjusangendo (Kyoto), Senso-ji (Tokyo, Cổng Sấm)
Thần đồng hành: Fūjin (Thần Gió)

Phân loại lịch sử

Niên đại của các văn bản

Raijin được ghi chép trong văn học từ thế kỷ 8 (thời Nara) qua KojikiNihon shoki. Thời kỳ hoàng kim của truyền thống hình tượng học là thời Heian và Kamakura. Bức tranh đôi nổi tiếng của Tawaraya Sotatsu về Raijin và Fūjin (thế kỷ 17, Kennin-ji) là miêu tả phổ biến nhất. Cổng Kaminari-mon (Cổng Sấm) của Senso-ji tại Tokyo thể hiện Raijin như một vị thần bảo hộ màu đỏ.

Phạm vi phân bố

Các trung tâm thờ phụng chính: Sanjusangendo tại Kyoto (với các tượng Raijin và Fūjin), Senso-ji tại Tokyo (Kaminari-mon, Cổng Sấm), Kennin-ji tại Kyoto (tranh Sotatsu). Ngoài ra còn hiện diện tại mọi miếu thờ Nhật Bản đảm bảo sự bảo vệ trước thời tiết hoặc mùa màng nông nghiệp. Hiện diện trong khí tượng học và các thần thoại về bão tại Nhật Bản hiện đại.

Tình trạng nguồn tài liệu

Nguồn tài liệu trọng yếu: Kojiki (Quyển I), Nihon shoki (các thần thoại về bão), các mô tả thời Heian của Tachibana Akemi, tác phẩm hội họa của Sotatsu (Kennin-ji), hồ sơ của chùa Senso-ji. Tài liệu nghiên cứu thứ cấp: Kasahara, A History of Japanese Religion; Aston, Shinto. The Way of the Gods; Kanda, Shinto in History.

Tên gọi và các cách viết

Raijin là một hình dạng mang đặc tính quỷ thần hoang dã, thường được tô màu đỏ hoặc xanh đậm, với mái tóc dựng đứng trông như lửa. Thân hình ngài cơ bắp, biểu cảm tức giận nhưng không độc ác. Đặc trưng trung tâm là những chiếc trống (taiko) của ngài, nhiều chiếc trống bao quanh ngài mà ngài đánh để tạo ra tiếng sấm.

Các tia sét phóng ra từ những ngón tay ngài. Ngài cưỡi trên đám mây hoặc ngồi trên ngai lật ngã. Fujin (Thần Gió) thường được miêu tả bên cạnh ngài, một mối quan hệ cộng sinh: Raijin gầm vang, Fujin thổi, cùng nhau họ mang lại giông bão. Các bùa hộ mệnh thể hiện khuôn mặt hoặc những chiếc trống của ngài như biểu tượng bảo hộ.

Đặc tính

Raijin là đấng ban mưa, không có ngài thì không có mùa màng. Nhưng sấm giết chết người, sét đốt cháy nhà cửa. Truyền thống dân gian mang tính mơ hồ: người ta dâng lễ vật cho Raijin để cầu bảo hộ, không phải để cầu phúc lành. Bùa hộ mệnh được đeo mang, đặc biệt trong mùa gió mùa hè. Ở Nhật Bản thời trung cổ, việc sét đánh vào người rất hiếm nhưng được coi là sự nhập thần của Raijin hoặc tiếp xúc trực tiếp với ngài.

Các chùa Phật giáo thể hiện Raijin trong nghệ thuật của họ như một trong những vị vua trên thiên đình (Kouroku-ten). Sự tín nhiệm mang tính thực dụng: người ta kính trọng Raijin, không xây dựng trực tiếp ở những nơi ngài hoạt động, và giữ bùa hộ mệnh. Một tín ngưỡng trực tiếp với miếu thờ là không đáng kể.

Diện mạo và biểu tượng

Raijin được miêu tả là sinh vật màu đỏ hoặc cam với mái tóc hoang dã, thường có sừng. Ngài mang trống (Taiko) quanh thân hình, đánh chúng để tạo ra tiếng sấm. Sét tỏa ra từ ngài. Ngài thường được miêu tả trên đám mây cùng với Fujin, đôi khi đang chiến đấu hoặc vui đùa với nhau.

Thông tin cơ bản: Raijin

Các khía cạnh quan trọng nhất của Raijin tóm tắt nhanh. Các mục sau đây tổng hợp nguồn gốc, chức năng, diện mạo, sự thờ phụng, biểu tượng và các điểm tương đồng.

Bối cảnh văn hóa

Raijin là con trai của nữ thần sáng tạo Izanami. Trong Kojiki, ngài xuất hiện từ thân xác đang phân rã của bà ở Yomi (âm phủ), là một trong tám biểu hiện của sấm. Trong các truyền thống về sau, ngài được liên kết với thần gió Fūjin như anh em/người đồng hành. Cha mẹ trong một số biến thể: Susano-o (Thần Bão) và vợ của ngài.

Liên quan đến

Vị thần bảo trợ thời tiết, vừa bị sợ hãi (sét đánh) vừa được cầu khấn (mưa). Có vị trí trung tâm trong truyền thống nông nghiệp, vì việc tưới tiêu lúa phụ thuộc vào mưa đúng mùa. Trong truyền thống Phật giáo dân gian, ngài còn là người trung gian giữa các thế giới và người canh giữ ngưỡng cửa (Cổng Sấm của Senso-ji).

Diện mạo của Raijin

Thân hình người đỏ, cơ bắp với các đặc điểm quỷ thần (sừng, tóc hoang dã, răng nhọn), bao quanh bởi vòng trống (nhiều chiếc trống Taiko mà tiếng đánh của chúng tạo ra sấm). Vung hai dùi trống. Chỉ mặc khố vải hoặc da hổ. Có Fūjin đồng hành, người thả gió ra từ một chiếc túi. Trong các tranh cổ điển (Sotatsu) lơ lửng trên đám mây.

Hoạt động

Phạm vi ảnh hưởng: Raijin được cầu khấn ở các vùng nông thôn để cầu mưa đúng mùa và được kêu cầu bảo hộ trước sét đánh. Lễ vật súc vật (trong thời tiền hiện đại) được thực hiện ở các đền thờ sấm. Tín ngưỡng dân gian hiện đại: khi có sấm sét phải che rốn, nếu không Raijin sẽ lấy đi. Tại Senso-ji, mọi du khách đều chạm vào chiếc đèn lồng sấm như một nghi lễ cầu may mắn.

Bảo hộ

Vòng trống (nhiều chiếc trống Taiko), dùi trống, sừng, răng nhọn, tóc hoang dã, khố da hổ, màu da đỏ (đôi khi xanh lam-lục), bệ đám mây. Động vật linh thiêng: Hổ (da). Thực vật linh thiêng: Tre.

Các điểm tương đồng của Raijin

Raitarō (truyền thống dân gian Nhật Bản, các quỷ sấm nhỏ trong thần thoại dân gian), Thor (Germanic, thần sấm với búa), Indra (Ấn Độ giáo, sấm sét Vajra), Zeus (Hy Lạp, sấm sét), Iuppiter (La Mã), Perun (Slavic), Tarchunna/Tesub (Hittite), Adad (Mesopotamia), Lei Gong (Trung Quốc, biến thể thần sấm của Trung Quốc với trống và búa).

Thực hành xua đuổi

Nghi lễ thờ phụng

Raijin (tiếng Nhật: 雷神, “thần sấm”) là vị thần thời tiết của Thần đạo và Phật giáo, thường được miêu tả thành cặp cùng với Fūjin (thần gió). Các trung tâm thờ phụng chính là cổng Kaminari-mon của chùa Sensō-ji tại Tokyo (Asakusa, thành lập năm 645 sau Công nguyên, Kaminari = sấm) và Sanjūsangen-do ở Kyoto (1164), nơi các bức tượng Raijin-Fūjin đồ sộ đứng hai bên đại sảnh trung tâm. Các làng chài địa phương tổ chức lễ hội Raijin-Matsuri vào mùa hè để cầu bình yên trước các cơn bão.

Lời cầu khấn

Sanno-Shintō và Shugendō tiếp nhận Raijin với tư cách là thần thời tiết trên núi. Trong Phật giáo, ngài được so sánh với các Bồ tát hộ pháp Nio, như một vị thần bảo hộ phẫn nộ. Các công thức phù chú dân gian chống sét đánh cầu xin sự trợ giúp của Phật Yakushi. Trong kịch Nō cổ điển, Raijin xuất hiện trong nhiều vở kịch như một sức mạnh thiên nhiên mang tính lưỡng nghĩa.

Bùa hộ mệnh và biểu tượng bảo vệ

Tượng Raijin với vòng bán nguyệt trống Tomoe (ba trống mỗi bên cộng ba trống phía trên) là biểu tượng sấm sét. Da màu xanh đậm hoặc xanh lá, sừng, khố da hổ. Bùa hộ mệnh từ Kaminari-mon (Sensō-ji) bọc lụa đỏ. Biểu tượng Tomoe (ba dấu phẩy xoáy) được dùng để bảo vệ ở các mái nhà truyền thống Nhật Bản. Các nêm sét bằng đá vôi (gọi là Raiseki) theo truyền thống được xây vào tường như các vật apotropaic.

Raijin, các điểm tương đồng trong các nền văn hóa khác

Raijin tương đồng với Indra của Ấn Độ (thần mưa, kẻ giết rồng), Zeus của Hy Lạp (thần sấm sét), Thor của người Norse (thần sấm). Khác với Zeus hay Thor, Raijin không giữ vị trí trung tâm trong thần thoại cai trị, mà vẫn mang tính hoang dã, ngoại biên, gần gũi với thế giới quỷ dữ.

Với Tlaloc của Mexico (thần mưa), Raijin chia sẻ sự mơ hồ giữa phúc lành và hủy diệt. Mối quan hệ đối tác với Fujin tương tự như Aeolus của Hy Lạp (người cai quản gió), nhưng Raijin và Fujin có vị thế ngang bằng nhau, không mang tính thứ bậc. Đặc biệt là ẩn dụ về trống: tiếng sấm như một hành động âm nhạc, không chỉ là sức mạnh tự nhiên thuần túy.

Raijin và Fujin: Cặp thần linh của Sấm và Gió

Raijin trong truyền thống Nhật Bản hầu như luôn xuất hiện cùng với Fujin, thần gió. Hai vị thần tạo thành một cặp cố định, hiện thân của thời tiết, bão tố và sức mạnh khí quyển. Trong khi Raijin cai trị sấm và sét, Fujin mang gió trong một chiếc túi lớn trên vai, từ đó ngài giải phóng những cơn bão.

Bức tranh đôi nổi tiếng nhất của cặp đôi này là bức bình phong Fujin Raijin zu của họa sĩ Tawaraya Sotatsu từ nửa đầu thế kỷ 17, hiện lưu giữ tại Kennin-ji ở Kyoto.

Sotatsu miêu tả hai vị thần trên nền vàng, Raijin với vòng trống của ngài, Fujin với chiếc túi gió màu xanh. Tác phẩm đã được Ogata Korin và sau đó là Sakai Hoitsu sao chép và biến tấu vào thế kỷ 18; truyền thống hình ảnh này đã định hình một cách quyết định diện mạo hiện đại của cả hai vị thần.

Về mặt hình tượng học, Raijin xuất hiện như một quỷ thần cơ bắp, thường được tô màu đỏ hoặc xanh với gương mặt dữ tợn, bao quanh bởi một vòng trống mà ngài đánh bằng dùi để tạo ra tiếng sấm. Những chiếc trống này là thuộc tính quan trọng nhất của ngài.

Giới nghiên cứu chỉ ra rằng hình dạng của Raijin đã tiếp thu các nét của các hình tượng Phật giáo hộ pháp; diện mạo quỷ thần đáng sợ của ngài tương ứng với ngôn ngữ hình ảnh của Oni, các ác quỷ, mặc dù bản thân Raijin không được coi là độc ác.

Cặp đôi này đại diện cho sự mơ hồ của các sức mạnh thiên nhiên. Sấm và bão mang lại hủy diệt, nhưng cũng mang lại mưa thiết yếu cho cuộc sống. Trong lòng đạo của người nông dân Nhật Bản, Raijin vì vậy vừa là một quyền năng đáng sợ vừa là một quyền năng được mong chờ.

Thần Sấm tại Kaminari-mon và trong tín ngưỡng dân gian

Một trong những công trình tôn giáo nổi tiếng nhất Nhật Bản mang tên Raijin: Kaminari-mon, Cổng Sấm, tạo thành lối vào chùa Senso-ji tại quận Asakusa của Tokyo. Tên đầy đủ của nó là Furaijin-mon, Cổng của Thần Gió và Thần Sấm.

Trong các hốc của cổng là tượng đứng của Raijin và Fujin như những người canh gác; các tượng hiện tại có từ giữa thế kỷ 19, sau khi cổng bị cháy nhiều lần. Chiếc đèn lồng đỏ lớn dưới cổng là một trong những motif được chụp ảnh nhiều nhất của thành phố.

Trong tín ngưỡng dân gian, Raijin gắn liền với một loạt các quan niệm cụ thể. Phổ biến là cảnh báo với trẻ em phải che bụng khi có giông bão, vì Raijin, đôi khi có thú vật tháp tùng, được cho là nhắm vào rốn của người đang ngủ.

Câu chuyện này có lẽ có một nền tảng thực tế: khi thời tiết thay đổi với giông bão, nhiệt độ giảm xuống, và bụng không được che có thể dẫn đến cảm lạnh.

Gắn liền với Raijin còn có Raiju, con thú sấm, một hình dạng trong tín ngưỡng dân gian được hình dung là sinh vật có hình dáng thú và được cho là rơi xuống đất khi có sét đánh. Các vết sét đánh, cây bị chẻ và những nơi bị sét đánh được diễn giải là dấu vết của sinh vật này.

Những nơi bị sét đánh thường được coi là nguy hiểm, nhưng cũng chứa đựng sức mạnh đặc biệt. Ở một số nơi, các miếu thờ nhỏ được dựng lên tại những nơi sét đánh. Lòng đạo đối với Raijin do đó gắn chặt với trải nghiệm trực tiếp về giông bão và những hậu quả nhìn thấy được của nó.

Sấm sét, Sugawara no Michizane và cơn thịnh nộ của người chết

Một chương riêng trong lịch sử tôn giáo Nhật Bản liên kết sấm sét không phải với bản thân Raijin, mà với một con người đã được thần thánh hóa: Sugawara no Michizane, một quan triều đình học thức cao và thi sĩ, người vào cuối thế kỷ 9 bị lật đổ bởi âm mưu và bị đày đến Kyushu, nơi ông mất năm 903.

Sau khi ông qua đời, ở kinh đô xảy ra một loạt tai họa: cái chết trong gia đình các đối thủ chính trị, dịch bệnh và cuối cùng vào năm 930 một tia sét đánh vào cung điện hoàng gia, giết chết một số quan triều đình.

Những sự kiện này được diễn giải là sự trả thù của hồn ma phẫn nộ của Michizane. Ông nay được coi là onryo, một hồn ma tức giận của người chết, mà mối oán thù giải phóng thành sấm và sét.

Để xoa dịu vị thần, Michizane được phục hồi danh dự, các chức vụ và phẩm hàm được trả lại cho ông sau khi mất, và cuối cùng ông được thờ phụng như thần linh Tenjin. Miếu thờ quan trọng nhất là Kitano Tenmangu ở Kyoto, thành lập vào thế kỷ 10.

Trong việc thờ phụng Tenjin sơ kỳ, khía cạnh của hồn ma sấm sét trừng phạt còn rõ ràng; về sau, đặc tính của vị thần bảo hộ học vấn và thí sinh mới chiếm ưu thế, điều mà Michizane chủ yếu được biết đến ngày nay.

Trường hợp này cho thấy rằng sấm sét ở Nhật Bản có thể được diễn giải theo hai cách về mặt tôn giáo: như sự hoạt động của một thần thiên nhiên như Raijin và như biểu hiện của cơn thịnh nộ của một người đã khuất bị đối xử bất công. Các bức tranh kể về truyền thuyết Michizane, chẳng hạn Kitano Tenjin engi, thuộc những chứng nhân ấn tượng nhất cho cách diễn giải thứ hai.

Tài liệu tham khảo (tuyển chọn)

  • Aston, William G.: Shinto. The Way of the Gods. London 1905 (klass.).
  • Kasahara, Kazuo (Hg.): A History of Japanese Religion. Tokyo 2001.
  • Walde, Christine (Hg.): Der Neue Pauly (Lemma “Raijin”).

Các tài liệu tham khảo chuẩn mực khác được liệt kê trong danh mục tài liệu.

Classification & Protection

IILEVEL
The Protection Compass assigns this being to influence level II, Noticeable influence.

Against its influence, cross-cultural tradition names these protective means:

Compare in the Protection Compass →

Recommended protective means

iWell Guard

The simplest protective means in this collection: 41 layers of fine gold 999, platinum, silver and silicon, manufactured in Ruhla, Thuringia. It requires no activation, is bound to no person, and is effective within a radius of around 50 meters, even without being worn.

All protective means at a glance →