iWell Guard

Zhong Kui, thần linh trong truyền thống Trung Hoa

Zhong Kui là thần linh trong truyền thống Trung Quốc.

Người săn đuổi quỷ dữ, nỗi kinh hoàng của tà linh, đấng bảo hộ trong đêm tối. Zhong Kui là một trong những thần bảo hộ phổ biến nhất của Trung Quốc, không phải do sắc phong của hoàng đế, mà do sự công nhận của dân gian về sức mạnh của ông chống lại tà linh (*yao* và *gui*). Với diện mạo dữ tợn kỳ quái, làn da xanh, tóc dựng đứng, nụ cười nanh sắc, ông trông đáng sợ, nhưng chỉ đối với cái ác.

Truyền thuyết kể rằng: Một vị tướng tài giỏi bị xử tử oan, trở về với tư cách là linh hồn và tự đặt cho mình nhiệm vụ săn đuổi tất cả các quỷ dữ và linh hồn bị đọa đày. Từ đó, hàng triệu người Trung Quốc treo chân dung ông lên cửa nhà, như một sự răn đe hiệu quả thay vì để cầu nguyện.

Zhong Kui là người săn đuổi quỷ dữ huyền thoại của Trung Quốc và vị thần bảo hộ dân gian.

ThầnTrung Hoa

Mục lục

Zhong Kui - Götter aus der China-Tradition, historisch-illustrativ
Zhong Kui

Tóm tắt nhanh: Zhong Kui

Loại: Thần linh chủ yếu của Trung Hoa, thần diệt quỷ và vị thần hộ mệnh mang tính apotropaic
Điện thần: Đạo giáo, tín ngưỡng dân gian Trung Hoa
Chức năng: Trừ đuổi ác quỷ, bảo hộ dịp Tết Nguyên Đán, bổn sư của thí sinh
Thuộc tính chính: Râu đen rậm, áo bào quan lại màu đỏ, kiếm, đầu quỷ bị trảm
Các trung tâm thờ phụng chính: Đền thờ Zhong Kui tại An Huy, tranh cửa tại mọi cổng vào nhà ở Trung Hoa
Truyền thống: được cầu khấn đặc biệt trong Lễ hội Đoan Ngọ (Đoan Ngọ Tiết)

Bối cảnh

Niên đại của các văn bản

Zhong Kui (tiếng Trung: Zhōng Kuí) xuất hiện lần đầu trong triều đại nhà Đường (thế kỷ 7 đến 10 sau Công nguyên). Truyền thuyết chính kể rằng: một thí sinh thi đạt thành tích xuất sắc nhưng bị từ chối không được bổ nhiệm làm quan vì ngoại hình xấu xí, đã tự vẫn vì danh dự và được phong làm Vua của các Thần Diệt Quỷ ở cõi âm.

Thời kỳ hưng thịnh nhất: từ triều đại nhà Đường đến nhà Minh. Ngày nay vẫn phổ biến dưới dạng tranh cửa tại mọi cổng vào nhà ở Trung Hoa, đặc biệt trong dịp Tết Nguyên Đán và Lễ hội Đoan Ngọ (Đoan Ngọ Tiết). Cực kỳ phổ biến trong văn hóa đại chúng Trung Hoa hiện đại (phim, trò chơi điện tử, anime).

Phạm vi phân bố

Các trung tâm thờ phụng chính: Đền thờ Zhong Kui tại An Huy (nơi ngài được cho là sinh ra), Đền thờ Zhong Kui tại Bình Dao (Sơn Tây). Phổ biến hơn so với các đền thờ riêng là truyền thống tranh cửa. Tranh Zhong Kui được treo tại cổng nhà để xua đuổi ác quỷ.

Trong Lễ hội Đoan Ngọ (Đoan Ngọ Tiết, ngày mồng 5 tháng 5 âm lịch), ngài được cầu khấn đặc biệt vì ngày này được coi là nguy hiểm do ma quỷ xâm nhập. Tại Đài Loan, ngài được thờ phụng trong nghi lễ với danh hiệu “Đại Vương của Quỷ” (Đại Vương).

Tình trạng nguồn tài liệu

Nguồn tài liệu trọng yếu: Tài liệu nhà Đường (giai thoại tại triều đình Hoàng đế Huyền Tông, người đã thấy Zhong Kui trong mộng và ra lệnh vẽ chân dung), các tuyển tập truyền thuyết về Zhong Kui từ triều đại nhà Tống. Truyền thống tranh vẽ: tranh Zhong Kui của Ngô Đạo Tử (thời nhà Đường, đã thất lạc), nhiều họa sĩ thời sau. Tài liệu nghiên cứu thứ cấp: Werner, Myths and Legends of China; Bordahl, The Eternal Storyteller; Cahill, Chinese Painting.

Tên gọi và các biến thể

Zhong Kui mang vẻ ngoài đáng sợ và rùng rợn: da xanh hoặc đen, mặt đỏ biến dạng với nụ cười rộng, tức giận. Tóc ngài dựng đứng như bị điện giật. Thường được miêu tả cầm kiếm rộng hoặc roi để đánh quỷ. Đặc trưng nhất: trong vòng tay hoặc dưới chân ngài là những ác quỷ bị bắt, thường trong tư thế nhục nhã hoặc bị thu nhỏ lại.

Chân dung ngài phổ biến rộng rãi trên cửa và tường, có tác dụng như một lời đe dọa ma thuật hữu hiệu đối với cái ác, chứ không phải như một tác phẩm nghệ thuật tao nhã. Trong khi các vị thần khác toát lên vẻ uy nghiêm, Zhong Kui cố ý trông hoang dại và hung tợn, sức mạnh của ngài nằm ở sự hoang dã chứ không phải phẩm giá. Xung quanh ngài là kiếm, dụng cụ trói buộc và ác quỷ bị bắt giữ.

Mô tả

Zhong Kui là vị thần hộ mệnh thuần túy mang tính thực tiễn, không giữ vai trò thần học ở thiên đường hay địa ngục mà là người bảo vệ ngôi nhà trước những kẻ xâm nhập siêu nhiên. Chân dung ngài treo trước cửa là tín hiệu cảnh báo: thần diệt quỷ đang canh gác, các ngươi không được chào đón. Vào dịp Tết Nguyên Đán, tranh Zhong Kui được treo mới, tức là sự gia hạn sứ mệnh của ngài theo nghi lễ.

Tại Nam Trung Hoa có các cuộc rước Zhong Kui, trong đó những người biểu diễn nhập vai và mô phỏng các bẫy quỷ. Các chùa Phật giáo và thánh địa Đạo giáo đều thừa nhận Zhong Kui, nhưng không theo thứ bậc, ngài là kẻ chuyên trừ cái ác chứ không phải thần linh trung tâm. Tín ngưỡng dân gian vẫn hoàn toàn thiên về thực tiễn hơn là sùng kính: người ta tin tưởng Zhong Kui vì tin vào hiệu quả của ngài, tình cảm không đóng vai trò gì ở đây.

Thông tin cơ bản: Zhong Kui

Những khía cạnh quan trọng nhất của Zhong Kui nhìn một cách tổng quan. Các mục dưới đây tóm tắt nguồn gốc, chức năng, diện mạo, sự thờ phụng, biểu tượng và các tương đồng văn hóa.

Truyền thống

Theo truyền thuyết, Zhong Kui là một học giả thời nhà Đường xuất thân từ Thiểm Tây (hoặc An Huy), đã vượt qua kỳ thi hoàng gia với thành tích xuất sắc nhất nhưng bị hoàng đế từ chối bổ nhiệm vì ngoại hình xấu xí (da quá đen, vóc dáng quá lực lưỡng, diện mạo quá hoang dại). Vì danh dự và tuyệt vọng, ông đập đầu vào cột cung điện.

Ở cõi âm, linh hồn của ông được Ngọc Hoàng (Thiên Đế) phong làm Vương Diệt Quỷ, với nhiệm vụ bắt và tiêu diệt mọi ác linh. Trong một số dị bản, ngài hiện ra trong mộng của Hoàng đế Huyền Tông (thế kỷ 8 sau Công nguyên) và xua đuổi một con quỷ đang quấy nhiễu hoàng đế, sau đó hoàng đế ra lệnh treo tranh ngài tại các cổng nhà làm bùa hộ mệnh.

Đối tượng thờ phụng

Bổn sư trừ tà quỷ. Bảo hộ trước bệnh tật (đặc biệt vào đầu mùa hè), ác linh và kẻ xâm nhập. Được treo dưới dạng tranh cửa trong tín ngưỡng gia đình vào dịp Tết Nguyên Đán và Đoan Ngọ Tiết. Bổn sư của thí sinh (ngài chính là một thí sinh bị từ chối oan), học sinh trẻ cầu khấn ngài trước kỳ thi. Trong tín ngưỡng dân gian Trung Hoa hiện đại vẫn phổ biến dưới dạng tranh cửa.

Diện mạo của Zhong Kui

Được miêu tả đặc trưng là hình tượng người đàn ông lực lưỡng có râu, với râu đen rậm, tóc đen, vẻ mặt hung dữ (mắt mở to, đôi khi một mắt to hơn mắt kia).

Mặc áo bào quan lại màu đỏ thêu rồng (biểu tượng cho chức quan được phong sau khi mất) và mũ quan. Tay phải cầm kiếm diệt quỷ, tay trái thường cầm đầu quỷ bị chặt hoặc một con quỷ đang bị bắt. Thường được miêu tả cưỡi trên lưng hổ hoặc được vây quanh bởi những tiểu quỷ phục vụ ngài.

Chức năng

Phạm vi ảnh hưởng: Zhong Kui được thờ phụng dưới dạng tranh cửa tại mọi cổng vào nhà ở Trung Hoa, đây là một trong những truyền thống tranh cửa phổ biến nhất của Trung Hoa. Trong dịp Tết Nguyên Đán và Lễ hội Đoan Ngọ (Đoan Ngọ Tiết), tranh ngài được thay mới hoặc treo lại.

Thí sinh cầu khấn ngài trước kỳ thi. Trong nghi lễ cầu an cá nhân, khẩn cầu ngài để được bảo hộ trước những căn bệnh do ác quỷ gây ra. Trong văn hóa đại chúng hiện đại (phim, anime), ngài xuất hiện rất thường xuyên, hình ảnh của ngài là một trong những hình ảnh mang tính biểu tượng nhất trong thần thoại Đông Á.

Năng lực trừ tà của Zhong Kui

Râu đen rậm, áo bào quan lại màu đỏ, kiếm diệt quỷ, đầu quỷ bị chặt, mũ quan, tiểu quỷ hầu cận. Động vật linh thiêng: hổ (vật cưỡi), dơi (biểu tượng của may mắn). Thực vật linh thiêng: cây xương bồ (treo tại cửa vào ngày Đoan Ngọ Tiết). Màu sắc linh thiêng: đỏ và đen. Con số linh thiêng: 5 (ngày mồng 5 tháng 5).

Các tương đồng của Zhong Kui

Zhōng Kuí (tiếng Nhật Shōki, phiên bản riêng với chức năng bảo hộ trước-ngày-lành tại Nhật Bản), Pazuzu (Mesopotamia, quỷ bảo hộ mang tính apotropaic), Bes (Ai Cập, thần bảo hộ gia đình có ngoại hình xấu xí), Gorgoneion (Hy Lạp, gương mặt kinh hoàng dùng làm bùa hộ mệnh), Vajrapāni (Phật giáo, bảo hộ phẫn nộ), Thánh Michael (Thiên Chúa giáo, thiên thần trưởng diệt quỷ), Bhairava (Ấn Độ giáo). Về chức năng: tất cả các vị thần canh giữ ngưỡng cửa mang tính apotropaic với ngoại hình đáng sợ đều mang những khía cạnh của Zhong Kui.

Thực hành bảo hộ

Nghi lễ xua đuổi

Nghi lễ xua đuổi của Chung Quỳ phổ biến rộng rãi trong các hộ gia đình người Trung Quốc, hình ảnh Chung Quỳ được treo tại cửa ra vào để xua đuổi ác quỷ, đặc biệt ở miền Nam Trung Quốc (Quảng Đông, Phúc Kiến). Các đạo sĩ thực hiện các nghi lễ trừ tà của Chung Quỳ (Chung Quỳ Khu Ác) để xua đuổi các linh hồn hung ác ra khỏi nhà. Ghi chép lịch sử: Triều đại nhà Đường (thế kỷ 8), Hoàng đế Minh Hoàng đã ghi lại một lần triệu thỉnh Chung Quỳ để chống lại dịch bệnh.

Bùa chú và triệu hồi

Thần chú trừ tà Đạo giáo mật ngữ: „鍾馗捉鬼」(Zhong Kui Zhua Gui, Chung Quỳ, bắt các linh hồn). Mô tả từ các văn bản văn học thời Đường: Lệnh truyền cho các linh hồn xấu xa phải sợ hãi trước Chung Quỳ. Bùa chú với mực đỏ và chân dung Chung Quỳ được đạo sĩ kích hoạt theo nghi lễ.

Bùa hộ mệnh và biểu tượng bảo vệ

Tranh in Chung Quỳ (chân dung in thạch bản) đặt tại lối vào nhà, đặc biệt trong dịp Tết Đoan Ngọ (ngày mồng 5 tháng 5 âm lịch). Tượng Chung Quỳ đặt trong hốc miếu thờ. Bằng chứng khảo cổ: tranh vẽ thời Đường tại Bảo tàng Anh (Chung Quỳ cùng quỷ dữ), đồ chạm khắc gỗ thời Minh tại các bảo tàng Tô Châu. Thực hành hiện đại: giấy bùa Chung Quỳ (Phù) có bán tại các cửa hàng của đạo sĩ.

Zhong Kui và các tương đồng trong các nền văn hóa khác

Zhong Kui có điểm tương đồng với Thánh George người châu Âu (người giết rồng), Xipe Totec của Mexico (sự biến đổi qua hiến tế), và Kali trong Ấn Độ giáo (thần diệt quỷ, ngoại hình hung tợn). Khác với George (thiêng liêng, nam giới, châu Âu), Zhong Kui mang tính chất hoang dã hữu cơ và thiếu vắng sự hợp pháp hóa của thần học độc thần.

Với Kali, Zhong Kui chia sẻ vẻ hoang dại về mặt thẩm mỹ như nguồn sức mạnh. Với Xipe Totec, chia sẻ sự biến đổi từ đau khổ (bị hành quyết) thành quyền năng (săn đuổi ác quỷ). Trong điện thần Nhật Bản, Susanoo có những phẩm chất giết rồng tương tự, nhưng Zhong Kui là chuyên gia thuần túy về diệt quỷ, không phải thần đa năng. Điều độc đáo của ngài là sự phổ biến hữu cơ: nhân dân đã đón nhận ngài mà không cần nhà nước áp đặt.

Truyền thuyết về vị học trò thi trượt

Câu chuyện nổi tiếng nhất về nguồn gốc của Zhong Kui gắn kết ngài với Hoàng đế Huyền Tông nhà Đường, người trị vì vào thế kỷ thứ tám. Theo truyền thuyết này, hoàng đế bị sốt và nằm mơ thấy một con ác quỷ nhỏ đang đánh cắp đồ vật của ngài.

Một người đàn ông cao lớn, trông hung ác xuất hiện, chộp lấy con ác quỷ và nuốt chửng nó. Khi hoàng đế hỏi, nhân vật đó tự giới thiệu là Zhong Kui.

Trong lời kể của mình, Zhong Kui thuật lại rằng khi còn sống, ông là một học giả đã vượt qua kỳ thi hoàng gia nhưng bị từ chối phong chức xứng đáng vì ngoại hình đáng sợ của ông. Vì xấu hổ, ông đã tự vẫn.

Tuy nhiên ở cõi âm, ông được an táng theo lễ nghi trang trọng và vì lòng biết ơn, ông đã thề sẽ giải phóng vương quốc khỏi ác linh. Khi hoàng đế tỉnh dậy, cơn sốt của ngài đã biến mất. Ngài ra lệnh cho họa sĩ cung đình Ngô Đạo Tử vẽ lại hình tượng trong giấc mơ, và đó được cho là bức tranh đầu tiên về Zhong Kui.

Giới nghiên cứu xem truyền thuyết này là một câu chuyện etiologicus, tức là lời giải thích được thêm vào sau để lý giải một phong tục đã có từ trước. Các nghiên cứu Hán học đã chỉ ra rằng tên Zhong Kui về mặt ngôn ngữ gợi liên tưởng đến một từ cổ chỉ cái chày hoặc gậy làm từ gỗ đào, một vật dụng truyền thống dùng để xua đuổi ma quỷ.

Vì vậy, rất có thể từ một vật thể nghi lễ, một nhân vật bảo hộ được nhân cách hóa dần hình thành và truyền thuyết về người học trò thi trượt chỉ được thêm vào sau đó để trao cho nhân vật này một tiểu sử.

Zhong Kui trong hội họa và phong tục Tết Nguyên Đán

Zhong Kui là một trong những hình tượng bảo hộ được miêu tả thường xuyên nhất trong nghệ thuật Trung Hoa. Tranh ngài hầu như luôn khắc họa một người đàn ông vạm vỡ với râu rậm, gương mặt khắc khổ và ánh mắt phẫn nộ, thường mặc trang phục quan lại và cầm kiếm.

Thường xuyên ngài được bao quanh bởi những tiểu quỷ mà ngài đang chế ngự hoặc đã thu phục. Đồ tượng học này có thể truy nguyên từ thời nhà Đường và vẫn duy trì sự ổn định đáng kể qua các triều đại Tống, Minh, Thanh cho đến ngày nay.

Trong chu kỳ năm, Zhong Kui ban đầu gắn với Tết Nguyên Đán. Tranh ngài được treo lên cửa và tường để giữ cho năm mới khỏi những ảnh hưởng có hại.

Theo thời gian, sự thờ phụng ngài chuyển dần sang Tết Đoan Ngọ vào tháng 5 âm lịch, một thời điểm trong lịch Trung Hoa gắn liền với bệnh tật và tai họa. Trong giai đoạn này, tranh ngài được coi là biện pháp bảo vệ đặc biệt hữu hiệu trước dịch bệnh và ác linh.

Thể loại tranh Zhong Kui đã phát triển qua nhiều thế kỷ với những tiểu thể loại riêng. Có các hình thức nghiêm nghị, mang tính xua đuổi, nhưng cũng có những bức tranh hài hước, chẳng hạn như Zhong Kui trong chuyến du hành, tại đám cưới của em gái ngài, hay đang vui chơi cùng những tiểu quỷ bị thu phục.

Những họa sĩ danh tiếng của các triều đại Minh và Thanh đã lấy chủ đề này làm cảm hứng sáng tác, và cả những bản in dân gian với giá cả phải chăng dành cho các tầng lớp bình dân cũng giúp phổ biến hình ảnh ngài. Sự đa dạng từ tranh thủy mặc bác học đến bản khắc gỗ đơn giản cho thấy Zhong Kui đã bám rễ sâu trong mọi tầng lớp của văn hóa Trung Hoa.

Zhong Kui trong kinh kịch, sân khấu và tiếp nhận hiện đại

Ngoài hội họa, Zhong Kui còn chiếm một vị trí vững chắc trên sân khấu. Trong kinh kịch Trung Hoa và rối cạn, ngài là một nhân vật được yêu thích, thường xuất hiện với mặt nạ hoặc hóa trang mặt tinh xảo, đáng sợ.

Các vở diễn trong đó Zhong Kui thu phục ác quỷ vừa mang tính giải trí, vừa thường mang chức năng nghi lễ riêng: một buổi biểu diễn được xem là phương tiện thanh tẩy một địa điểm.

Đặc biệt phổ biến là cảnh Zhong Kui gả chồng cho em gái và được hộ tống bởi đoàn tùy tùng là những ác quỷ đã bị thu phục.

Tình tiết này kết hợp yếu tố ghê rợn với yếu tố hài hước và cho thấy một đặc điểm riêng của truyền thống Zhong Kui: hình tượng đáng sợ đồng thời cũng là một nhân vật mà người ta đối xử với một sự đồng cảm nhất định và thậm chí vui vẻ. Người học giả xấu xí, bị thiệt thòi khi còn sống, sau khi chết trở thành vị thần bảo hộ quyền năng nhưng vẫn gần gũi với nhân dân.

Ngày nay Zhong Kui tiếp tục sống trong điện ảnh, truyền hình và truyện tranh, cả ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, tại Đài Loan lẫn trong các cộng đồng nói tiếng Trung trên toàn thế giới. Các bộ phim hiện đại khai thác truyền thuyết và đặt ngài vào trung tâm của các câu chuyện phiêu lưu với tư cách thần diệt quỷ.

Trong đó, trọng tâm chuyển dịch từ chức năng bảo hộ nghi lễ sang hành động và hình tượng anh hùng. Tuy nhiên, về mặt tôn giáo học, điều đáng chú ý là cấu trúc cơ bản, con người bị khước từ oan ức, sau khi chết trở thành ân nhân, vẫn được bảo tồn qua mọi biến đổi của truyền thông.

Cấu trúc đó kết nối trò giải trí ngày nay với quan niệm cổ xưa về người chết chính trực, người đứng ra bênh vực cho những kẻ còn sống.

Vị thế trong tín ngưỡng dân gian Trung Hoa

Trong tín ngưỡng dân gian Trung Hoa, Zhong Kui chiếm một vị thế riêng. Ngài không phải là thần linh cao cấp trong bộ máy quan lại thiên đường mà Đạo giáo hệ thống hóa, và cũng không phải thần tự nhiên.

Ngài thuộc lớp người được phong thần rộng rãi, tức là những nhân vật lịch sử hoặc huyền thoại được thờ phụng như các thế lực bảo hộ hữu hiệu sau khi qua đời. Phạm vi nhiệm vụ của ngài được xác định rõ ràng: trừ đuổi quỷ bệnh và ác linh.

Zhong Kui thường được hình dung là thủ lĩnh của một đám linh hồn mà ngài đã từng chiến thắng và thu phục vào phục vụ mình. Quan niệm về kẻ chinh phục ác quỷ dùng chính những thế lực đã bị khuất phục làm lá chắn bảo hộ này được ghi nhận nhiều lần trong lịch sử tôn giáo Đông Á. Quan niệm đó cho phép đặt yếu tố đe dọa dưới sự giám sát có trật tự thay vì phủ nhận nó.

Khi so sánh với các hình tượng bảo hộ từ các nền văn hóa khác, có thể nhận thấy sự tương đồng với các nhân vật như người canh cửa Phật giáo hay các vị tướng được phong thần, những người cũng canh giữ tại ngưỡng cửa và lối vào. Điều phân biệt Zhong Kui là mối liên hệ chặt chẽ với tiểu sử của một con người cụ thể với một bất công cụ thể trong cuộc đời ngài.

Bất công đó, việc bị từ chối phong chức xứng đáng vì ngoại hình, mang lại cho ngài một nền tảng đạo đức: ngài quyền năng, và đồng thời là biểu tượng cho thấy vẻ ngoài xấu xí không nói lên giá trị của một con người.

Thông điệp này đã góp phần đáng kể vào sự yêu mến bền vững của ngài trong mọi tầng lớp dân cư. Những ai quan tâm đến các hình tượng bảo hộ tương tự có thể tìm thấy thêm ví dụ trong lĩnh vực truyền thống Trung Hoa.

Nguồn tài liệu và tài liệu tham khảo

  • Bordahl, Vibeke: The Eternal Storyteller. Oral Literature in Modern China. London 1999.
  • Cahill, James: Chinese Painting. New York 1985.
  • Walde, Christine (Hg.): Der Neue Pauly (Lemma “Zhong Kui”).

Các tài liệu tham khảo chuẩn mực khác được liệt kê trong danh mục tài liệu.

Các câu hỏi thường gặp về Zhong Kui

Zhong Kui là ai trong thần thoại Trung Hoa?

Zhong Kui trong thần thoại Trung Hoa là kẻ chinh phục ác quỷ và linh hồn. Theo truyền thuyết, ngài là một học giả tài năng xuất chúng bị từ chối phong bậc cao nhất trong kỳ thi quan lại hoàng gia vì ngoại hình đáng sợ của ngài.

Vì tuyệt vọng, ngài đã tự vẫn. Ở cõi âm, ngài được chỉ định làm Vương của các linh hồn và được giao nhiệm vụ săn đuổi và thu phục ác quỷ. Ngài được miêu tả với râu hoang dại, ánh mắt đe dọa, áo bào học giả và một thanh kiếm.

Zhong Kui được vận dụng như thế nào trong phong tục dân gian?

Zhong Kui là một trong những hình tượng bảo hộ được yêu thích nhất trong tín ngưỡng dân gian Trung Hoa. Tranh ngài được gắn lên cửa và tường để bảo vệ ngôi nhà trước ác linh và tai ương.

Hình ảnh ngài đặc biệt phổ biến vào dịp Tết Đoan Ngọ trong tháng 5 âm lịch, vốn được coi theo truyền thống là thời điểm nguy hiểm khi cần xua đuổi những ảnh hưởng có hại. Zhong Kui còn là một mô-típ phổ biến trong hội họa Trung Hoa, thường được miêu tả hài hước, chẳng hạn tại đám cưới của em gái ngài.

Classification & Protection

IILEVEL
The Protection Compass assigns this being to influence level II, Noticeable influence.

Against its influence, cross-cultural tradition names these protective means:

Compare in the Protection Compass →

Recommended protective means

iWell Guard

The simplest protective means in this collection: 41 layers of fine gold 999, platinum, silver and silicon, manufactured in Ruhla, Thuringia. It requires no activation, is bound to no person, and is effective within a radius of around 50 meters, even without being worn.

All protective means at a glance →