دیاو-سی-گوی، خۆهەڵواسراوێک لە گەڕان بەدوای قوربانییەکی جێگرەوە

دیاو-سی-گوی روحی نەریتی چینییە.

روحی خۆهەڵواسراو بە زمانی سوور بەدوای قوربانییەکی جێگرەوەدا دەگەڕێت. لە ناوەڕاستدا گەڕانی بۆ قوربانییەکی جێگرەوەیە.

دیاو-سی-گوی

دیاو-سی-گوی، کە بە پینیین بێ نیشانەی تایبەت وەکوو diao si gui ش دەنووسرێت، روحی کەسێکی خۆهەڵواسراوە لە نەریتی گەلی چینیدا. بە زمانێکی درێژ و سوور و هەڵواسراو دەناسرێتەوە، کە هاوکات نیشانەی جەستەیی مردنە و وێنەیەکی تۆقێنەرە، زۆر جار لەگەڵ گوریسەکەیدا. لە شوێنی مردنی خۆیدا بەندکراوە، بەدوای زیندووێکدا دەگەڕێت تاکوو بیبات بۆ هەمان مردن، بۆ ئەوەی ئەو خۆی ئازاد بێت و لەدایکبووەوە بگەڕێتەوە.

ئەم بیرباوەرە لە هەموو ناوچەی کەلتووری چیندا بڵاوە و بە ناوچەیەکی دیاریکراو نییە؛ باری سەرچاوەکان ناوەندی و بەشێوەیەکی سەرەکی پشت بە گێڕانەوەی گەلی دەبەستێت. دیاو-سی-گوی وەکوو بەرزی مەترسیدار دادەنرێت، چونکە دیارییکراوانە بەرەو مردنی خۆیان دەبات تاکوو قوربانییەکی جێگرەوە بەدەست بهێنێت.

بە یەک نیگا: دیاو-سی-گوی

جۆر: روحی کەسێکی خۆهەڵواسراو، بەستراوەتەوە بە شێوازی قوربانی جێگرەوەی تی شن
سەرچاوە: باوەڕی گەلی چینی سەبارەت بە خۆهەڵواسراوان و مردنی نائاسایی
دەقەکان: گێڕانەوەی گەلی، ئەدەبیاتی چیرۆکنووسی کلاسیکی، ترسناکی هاوچەرخ
ماوە: بەتوندی چەسپاوە، تا فیلمی ترسناکی ئەمڕۆ زیندووە
دیمەن: روحێک بە زمانێکی درێژی سوور و هەڵواسراو و گوریسی خۆیدا

پێوەندی سەرچاوەکان

سەردەمی دەقەکان

بەتوندی لە گێڕانەوەی گەلیدا چەسپاوە، لەگەڵ دەرکەوتنی لە ئەدەبیاتی چیرۆکنووسی کلاسیکیدا و بەردەوامیدا لە فیلم و ڕۆمانی ترسناکی هاوچەرخدا.

بواری باڵاوبوونەوە

هەموو ناوچەی کەلتووری چین؛ بیرباوەرەکە بەتایبەتی پەیوەستە بە شوێنە دیاریکراوەکان، کە مرۆڤ خۆیانی تێدا هەڵواسیوە یا هەڵواسراون.

دۆخی سەرچاوەکان

ناوەندی: بەشێوەیەکی سەرەکی گێڕانەوەی گەلی، بە چەند بەڵگەیەکی دانەبڕاو لە ئەدەبیاتی کلاسیکیدا زیادکراوە، بەبێ بنەمایەکی دەقی کانۆنی تاک.

ناو و شێوازەکان

چینی: ناوی diao si gui لە سێ پارچە پێکهاتووە: diao، بە واتای هەڵواسین، si، بە واتای مردن، و gui، بە واتای روح: روحی ئەو کەسەی کە هەڵواسراوە هەتا مردووە. بەم شێوەیە راستەوخۆ شێوازی مردن ناودەبات، نەک سەرچاوە یان کارەکتەری روحەکە.

شێوە و کاریگەری

دیمەن

زمانی سووری هەڵواسراو نیشانەی ئایکۆنیکی دیاو-سی-گوییە، کە هاوکات نیشانەی جەستەیی مردن و وێنەیەکی تۆقێنەرە. گوریسەکەی کە لەگەڵ خۆیدا هەڵدەگرێت هێمای بەردەوامی بەستنەوەیە بە شێوازی مردن و شوێنی مردنەوە.

کاریگەری

لە ناوەڕاستدا شێوازی تی-شن هەیە، جێگۆڕکێی جەستە: روحەکە لە شوێنی مردنی خۆیدا بەندکراوە و تەنها کاتێک دەتوانرێت لەدایکبووەوە بگەڕێتەوە کاتێک زیندووێک بەرەو هەمان مردن دەبات. وا دادەنرێت کە زۆر بەهێزە لە کارلێکردندا، هەندێک جار توانای ئەوەی هەیە کە زیندوو بێ ویست بکات، بۆ ئەوەی خۆی هەڵبواسێت.

کارتی ناسنامەیی: دیاو-سی-گوی

گرنگترین لایەنەکانی روحی خۆهەڵواسراو بە یەک نیگا.

کۆنتێکستی کەلتووری

لە پاشخانی بوداییی-داوهیدا خۆهەڵواسراو وەکوو کەسێکی بە شێوەیەکی نائاسایی مردووە دادەنرێت، کە ڕێگای ژیانی پێشدیارکراوی خۆی تەواو نەکردووە.

پەیوەست بە

زیندووان، بەتایبەتی نائومێدەکان، هەروەها کەسانێک کە لە شوێنی مردنەکە دەبن.

دەرکەوتن

روحی کەسێکی خۆهەڵواسراو بە زمانێکی درێژی سووری هەڵواسراو و گوریسی خۆیدا.

کارکرد

گەڕان بەدوای قوربانی جێگرەوە: تەنها کاتێک زیندووێک بەرەو هەمان مردن دەبردرێت، روحەکە وا دادەنرێت کە ئازاد بووە.

شێوازەکانی بەرگری

ئایینەکانی کفارە و ئازادکردنی داوهیی و بوداییی لەلایەن پیاوانی ئایینییەوە، هەروەها قوربانی بۆ کەسی بەشێوەیەکی توندوتیژ مردووە.

جیاکردنەوە

شێوازی قوربانی جێگرەوە لەگەڵ شویگویدا هاوبەشە؛ خزمی نزیک بەڵام سەربەخۆن یووان-گوی و ووتۆ-گوی.

مردنی نائاسایی و یاسای لەدایکبووەوە گەڕانەوە

دیاو-سی-گوی دەبێتە روحی کەسانێک کە بە هەڵواسین مردوون، جا بە حوکمدان بووبێت یا خۆکوژی یا رووداوێک. بەپێی گێڕانەوە، مردنێکی زۆر هێواش و بەئازار گۆرانکارییەکە خۆشتر دەکات. لە پاشخانی بوداییی-داوهیدا خۆهەڵواسراو وەکوو کەسێکی بەشێوەیەکی نائاسایی مردووە دادەنرێت، کە ڕێگای ژیانی پێشدیارکراوی خۆی تەواو نەکردووە و بۆیە بەشێوەی ئاسایی ناتوانێت لەدایکبووەوە بگەڕێتەوە.

لەم دەربازبوونە لە لەدایکبووەوە گەڕانەوەی ئاساییدا، شێوازی تی-شن سەردەکەوێت: تەنها ئەوەی خۆی زیندووێک بەرەو هەمان مردن دەبات، دەتوانێت شوێنی خۆی لە گوریسەکە بدەیت و ڕێگای ژیانی خۆی درێژە پێبدات. لە شیکردنەوەی سەردەمی سەرەتای نوێدا، بەم شێوازە زنجیرەیی خۆکوژییەکانی ڕاستەقینە لە شوێنە دیاریکراوان روون کراونەتەوە.

لە مانگی روحیانەوە بۆ هۆلی سینەما

دیاو-سی-گوی لە ئەدەبیاتی چیرۆکنووسی کلاسیکی چینی و لە ترسناکی هاوچەرخدا دەرکەوتووە، لەنێو دیمەنی ووشیادا بۆ نموونە. یەکێکە لە بوونەوەرە تۆقێنەرەکانی بەتوندی چەسپاوی مانگی روحیانە.

لە بوارە زانستی ئایینییەکاندا، دیاو-سی-گوی نموونەیەکی نمونەیی مردووی بەشێوەیەکی توندوتیژ مردووە کە خودانی نییە: مردنی کتوپڕی نائاسایی گیانەکە دەبەستێتەوە بە شوێنەکەوە و ڕێگری لە لەدایکبووەوە گەڕانەوەی ئاسایی دەکات. شێوازی قوربانی جێگرەوە ترسی شوێنانی خۆکوژی دووبارەبووەوە توند دەکاتەوە.

ئایینەکانی کفارە بۆ کەسانی بەشێوەی توندوتیژ مردووە

بۆ کەسانی بەشێوەی توندوتیژ مردووە وەکوو دیاو-سی-گوی، ئایینەکانی کفارە و ئازادکردنی داوهیی و بوداییی لەلایەن پیاوانی ئایینییەوە هەروەها قوربانی گرنگی سەرەکییان هەیە. ئاوی پیرۆز وەکوو نیشانەیەکی پیرۆزکراو لە مامەڵەکردن لەگەڵ کەسی بەشێوەی توندوتیژ مردووە دادەنرێت. لە چوارچێوەیەکی فراوانتردا، جەژنی روحیانەی ژۆنگیوان لەگەڵ قوربانی، بخوورکردنی کاغەزی جۆس و ڕێزگرتن لە باپیرانەوە، کە دەبنە هۆی هێمنکردنی مردووی بێ ئارام؛ دەنگی قوڵپەکانی پیرۆزکراو وەکوو نیشانەیەکی پارێزەر لە شوێنی مردندا دادەنرا.

شێوازی قوربانی جێگرەوە بە بەراوردکردنەوە

شێوازی قوربانی جێگرەوە دیاو-سی-گوی لەگەڵ شویگوی، روحی ئاودا هاوبەشی دەکات، وەکوو هاوتایەکی راستەوخۆی ناوخۆی چینی. لە کەلتوورەکانی تردا، بیرباوەری ئورووپی سەبارەت بە شوێنی خۆکوژی نەفرەتلێکراو و مردووانی هەڵواسراوی دووبارە دەرکەوتووی هاوتای ئەون. لەنێو ڕیزبەندی گوی چینیدا، یووان-گویی تووڕە و ووتۆ-گوی نزیکن لێی، بەڵام هەردووکیان بەبێ شێوازی قوربانی جێگرەوە.

پرسیارە زۆرداواکان سەبارەت بە دیاو-سی-گوی

واتای قوربانی جێگرەوەی تی شن چییە؟

روحەکە لە شوێنی مردندا بەندکراوە و تەنها کاتێک ئازاد دەبێت کە زیندووێک بەرەو هەمان مردن، هەڵواسین، ببات؛ ئەوکات قوربانییەکە شوێنی ئەو دەگرێتەوە.

چۆن دەناسرێتەوە؟

بە زمانی درێژی سووری هەڵواسراو و زۆر جار بە گوریسەکەیدا کە لەگەڵ خۆیدا هەڵدەگرێت.

چۆن هێمن دەکرێتەوە؟

بەهۆی ئایینەکانی ئازادکردن و قوربانییەکانی لەلایەن پیاوانی ئایینییەوە، بەتایبەتی لە چوارچێوەی جەژنی روحیاندا.

لینکی زیاتر

لینکی ناوخۆیی پێشنیازکراو:

چین – هەموو بوونەوەرەکانی نەریتی چینی
شویگوی (Shuigui)، یوان‌گوی (Yuan-gui)، ووتۆ‌گوی (Wutou-gui) – ڕۆحی خزمی چینی لە ڕیزبەندی gui
ئاوی پیرۆز، بخوور، زەنگ – وەسایلی پارێزراوی نەریتی
قوتوپاسی پاراستن – کۆبینەوەیەکی گشتی لە وەسایلی پاراستن

دەقی جیاواز (هەڵبژاردە)

سەرچاوەی سەرەکی زیاتر لە لیستی سەرچاوەکان.

وەک ڕۆحی خنکاو، دیائۆ‌سی‌گوی (Diao-si-gui) نموونەیەکی ئاشکرایە بۆ بۆچوونی چینی سەبارەت بە مردووی ئارام نەگرتوو: گویەکی چینی کە ئارام نایگرێت هەتا کەسێکی تر جێی بگرێتەوە لە بەندی خنکاندنەکە.