Tritopatores، باپیرانی سێیەم لەنێوان با و بەشکۆک
نووسەر: Ralf Ittermann · دوایین پێداچوونەوە لە
تریتوپاتۆرێس (Tritopatores) روحن لە نەریتی یۆنانی.
باپیرانی باپیرانی نێو با، بانگکراو لە هاوسەرگیری و ئارەزووی منداڵبوون. ناسنامەکە ئەوان لەنێوان با و کۆگای منداڵدا وەک باپیرانی باپیران دەبینێت، کە لە هاوسەرگیری و ئارەزووی منداڵبووندا بانگ دەکرێن. ئەم ناوچەیە، واتا روحی باپیران و بای ئەسینا، تریتوپاتۆرێس هەر لە ناونیشاندا هەڵدەگرن. تریتۆپاتۆرێس روحە باپیرە و بایەکانی ئەسینان، و باپیرانی سێیەم لەنێوان با و بەشکۆک دەژمێردرێن.
Tritopatores یان Tritopatreis ڕۆحی باپیران و بای یۆنانین، بە تایبەت لە ئاسینا. ئەوان با، ڕۆحی باپیران و بەروبوومی لێک دەبەستنەوە؛ سەرەکی لە هاوسەرگیری و ئارەزووی منداڵبوون بانگ دەکران.
ڕێوڕەسمی ئایینی‌یان بەڕاستی و بەفراوانی بەڵگەدار کراوە، بەپێچەوانەی زۆربەی وێنەکردنەکانی با: لەلایەن Phanodemos، ڕۆژژمێری قوربانی ئاتیکی، Tritopatreion لە Kerameikos و lex sacra ی Selinunt. بەمە Tritopatores بابەتێکی کەمن لە ڕۆحی با بە ڕێوڕەسمی دەستنیشانکراو.
جۆر: ڕۆحی باپیران و بای کۆمەڵایەتی
سەرچاوە: ئاتیکا، لەگەڵ شوێنی ئایینی لە Selinunt، Delos و Kyrene
دەقەکان: Phanodemos (Atthis)، Suda، Damaskios، ڕۆژژمێری قوربانی ئاتیکی
سەردەم: لە ئاتیکای کلاسیکی تا سەردەمی ڕۆمانی
دیمەن: سێانی باپیرانی کۆمەڵایەتی بێ شێوەی تاکەکەسی
ڕێوڕەسم و دۆخی سەرچاوە
سەردەمی دەقەکان
بەڵگەکان لە ئاتیکای کلاسیکی تا سەردەمی ڕۆمانی دەگرێتەوە؛ سەرچاوەی سەرەکی دەقی Phanodemos لە سەدەی چوارەمی پ.ز دەگەڕێتەوە.
بواری باڵاوبوونەوە
ئاتیکا لەگەڵ Kerameikos و دیمانی وەک Erchia، هەروەها Selinunt، Delos، Troizen و Kyrene وەک شوێنی تری ئایینی.
دۆخی سەرچاوەکان
باش: کتیبە، ڕۆژژمێری قوربانی و Phanodemos، هەروەها Suda و Damaskios؛ بۆ بوونەوەری با ئەمە بەڵگەیەکی نایاب و پتەوە.
ناو و شێوازەکان
یۆنانی: ناوی Tritopátores واتای باپیرانی سێیەم یان باپیرانی سێانی دەگەیەنیت، لە trítos، سێیەم، و patér، باوک. شێوەی تری ناوەکە Tritopatreis دەگۆڕدرێت؛ لیستەی ناوی سێانەکە لە سەرچاوەکان جۆراوجۆرن.
شێوە و کاریگەری
دیمەن
Tritopatores سێانێکی کۆمەڵایەتی باپیرانن بێ شێوەی تاکەکەسی میتۆلۆژیک. ژمارەیان سێ بە شێوەیەکی کۆمەڵایەتی و ڕایکراوە، لیستەی ناوەکان جۆراوجۆرن؛ وێنەیەکی تاکەکەسی جێگیر لە مێژووی گواستنەوەدا دروست نەبووە.
کاریگەری
Tritopatores هەڵمی با لەگەڵ ڕۆحی باپیران و هێزی بەروبووم لێک دەبەستنەوە. وەک باپیرانی کۆمەڵایەتی خێڵ، فراتری یان شار، بەردەوامی و نەوەیان دەپاڕێزن؛ بەپێی لێکدانەوەی ئۆرفیکی، دەرگاوان و پارێزەری بان.
پرۆفایل: Tritopatores
گرنگترین لایەنەکانی ڕۆحی باپیران و با بە یەک ڕوانگە.
پاڕاستنی کۆمەڵایەتی باپیران لە یۆنانی کلاسیکی: نزیکەی تاکە وێنەکردنی با کە بەڕاستی و بەفراوانی ڕێوڕەسمی خۆیان بەڵگەدار کراوە.
خێزان و فراتری: Tritopatores سەرەکی لە هاوسەرگیری و ئارەزووی منداڵبوون بانگ دەکران، بۆ بەردەوامی و نەوە.
نەک شێوەی تاکەکەسی، بەڵکو سێانی باپیرانن؛ ژمارەی سێ بە شێوەیەکی کۆمەڵایەتی دانراوە، لیستەی ناوی گواستراو جۆراوجۆرن.
با، ڕۆحی باپیران و بەروبووم؛ بەپێی لێکدانەوەی ئۆرفیکی وەک دەرگاوان و پارێزەری بان.
قوربانی و نویژ پێش هاوسەرگیری و لە کاتی ئارەزووی منداڵبوون؛ ناوچەی پیرۆز لە Erchia، Tritopatreion لە Kerameikos، lex sacra ی Selinunt.
Laren ی ڕۆمانی، Di Parentes و Di Manes وەک ڕۆحی باپیران و ماڵ؛ هەروەها بیرۆکەی بەروبووی بەهۆی بای بارگاو.
باپیرانی سێیەم: ناو، سەرچاوە و شوێنی ئایینی
ناوی Tritopátores واتای باپیرانی سێیەم یان باپیرانی سێانی دەگەیەنیت، لە trítos، سێیەم، و patér، باوک. سەرچاوەی سەرەکی دەقی Phanodemos لە کتێبی Atthis دەگەڕێتەوە، هەروەها Suda، Damaskios و ڕۆژژمێری قوربانی ئاتیکی: بۆ بوونەوەری با ئەمە بەڵگەیەکی نایاب و فراوانە.
نەخشەی ڕێوڕەسمی ئایینی‌یشیان دیارە. لە ئاتینا Tritopatreion لە Kerameikos بوو، ناوچەی پیرۆز لە دیمانی ئاتیکی وەک Erchia هەبوو؛ شوێنی تری ئایینی Selinunt، Delos، Troizen و Kyrene بوون. بەمە Tritopatores داهێنانێکی وتاری نەبوون، بەڵکو ئامانجی جێگیری ڕێوڕەسمی قوربانیی ژیانی ڕاستەقینە بوون.
مێژووی توێژینەوە و لێکدانەوە
Tritopatores بابەتێکی سەرەکی زانستی ئایینی سەبارەت بە بۆچوونی باپیران و ڕۆحی یۆنانین، بۆ نموونە لەلایەن Erwin Rohde، و بۆ یاسای پیرۆزی Selinunt و نەخشەی ئایینی ئاتیکی زۆر گفتوگۆیان لەسەر کراوە.
لە ڕوانگەی زانستی ئایینیدا: Tritopatores نزیکەی تاکە یەکێکن لە وێنەکردنەکانی بای یۆنانی کە بەڕاستی و بەفراوانی ڕێوڕەسمی خۆیان بەڵگەدار کراوە. تەنانەت لە سەردەمی کۆندا سێ لێکدانەوە پێکەوە بوون: وەک با، وەک نەوەی یەکەم باپیران و وەک ڕۆحی باپیران؛ بە شێوەی نوێ، ئەرکی باپیران و بەروبووم وەک بنچینە دانراوە، با وەک لایەنێکی لاوەکی بەروبووکار.
قوربانی پێش هاوسەرگیری و لە کاتی ئارەزووی منداڵبوون
ڕێوڕەسمەکە بە دیاریکراوی بەڵگەدار کراوە: قوربانی و نویژ پێش هاوسەرگیری و لە کاتی ئارەزووی منداڵبوون، بەپێی Suda و Phanodemos. لە دیمانی ئاتیکی وەک Erchia ناوچەی پیرۆز هەبوون، لە Kerameikos یەک Tritopatreion. لە Selinunt، lex sacra ی سەدەی پێنجەم جیاوازی لەنێوان Tritopatores ی پاک و ناپاک لە چوارچێوەی پاکردنەوە لە پیسیی مردن دەکات. ئەمە پاڕاستنی کۆمەڵایەتی باپیرانە لەگەڵ ڕێوڕەسمی گواستنەوە.
Laren، Manen و مێینەی بارگاو بەهۆی با
پرسیارە باوەکان سەبارەت بە Tritopatores
ناوی Tritopatores چی واتا دەگەیەنیت؟
باپیرانی سێیەم یان باپیرانی سێانی؛ ئەوان ڕۆحی باپیرانی کۆمەڵایەتین.
بۆچی بانگ دەکران؟
سەرەکی لە هاوسەرگیری و ئارەزووی منداڵبوون، بۆ پاراستنی بەردەوامی و نەوە.
ئایا ئەوان بان یان باپیران؟
تەنانەت لە سەردەمی کۆندا هەردوو لێکدانەوە هەبووە؛ بە شێوەی نوێ، ئەرکی باپیران و بەروبووم وەک بنچینە دانراوە، با وەک لایەنێکی لاوەکی.
لینکی زیاتر
دەقی جیاواز (هەڵبژاردە)
سەرچاوە سەرەکییەکانی تر لە لیستی کتێبناسی.
وەک ڕۆحی باپیرانی یۆنانی و لەهەمان کاتدا ڕۆحی بایی باوکان، تریتۆپاتۆرەس (Tritopatores) دەریدەخات چۆن با، ڕۆح و بەرهەمهێنان لە بیرکردنەوەی کۆنی یۆنانیدا بە شێوەیەکی نزیک لەیەکتر بەستراونەتەوە: باپیرانی هەموومان کە ئاتێن پێش هەر هاوسەرگیرییەک بۆیان قوربانی دەکرد.
