مەربەندیل، پێکەنینی سێجارەی پیاوی دەریا
نووسەر: Ralf Ittermann · دوایین پێداچوونەوە لە
مەربەندیل (Marbendill) روحـی نەریتی جەرمەنی/نۆردیکییە.
کاتێک ڕادەگیرێت سێ جار پێدەکەنێت و ڕاستییەکی شاراوە ئاشکرا دەکات. پێکەنینی سێ جاری پیاوی دەریای ڕاگیراو، لە ناوەڕاستی گێڕانەوەکانی مەربەندیلدایە. مەربەندیل یەکێکە لە بەناوبانگترین پیاوانی دەریا لە ئەفسانە ئایسلەندییەکاندا.
وەکو ڕوحی ئاوی ئایسلەندی، مەربەندیل هەم پیاوی دەریایە و هەم پێشبینیکەر. ماسیگرەکان لە دەریا ڕایدەکێشن؛ ئەوەی ئازادی بکات، بە بەخشینێکی گەورە پاداشت دەدرێتەوە.
ناسراوە بە پێکەنینی سێجارەیی، کە هەر جارە ڕاستییەکی شاراوە دەخەیتە بەرچاو.
جۆر: پیاوی دەریای پێشبینیکەر
سەرچاوە: ئایسلەند
دەقەکان: Landnámabók، جۆن ئارناسون
سەردەم: سەدەی ١٢ هەتا ئێستا
دیمەن: پیاوی دەریای ڕیشدار
پێوەندی سەرچاوەکان
سەردەمی دەقەکان
سەدەی ١٢ (Landnámabók) هەتا ئێستا.
بواری باڵاوبوونەوە
ئایسلەند.
دۆخی سەرچاوەکان
Landnámabók و جۆن ئارناسون.
ناو و شێوازەکان
زمان: نۆردیکی کۆن mar-mennill، واتە پیاوچکەی دەریا، لە marr (دەریا) و شێوەیەکی بچوکردنی وشەی «پیاو».
دیمەن و ڕەفتار
دیمەن
پیاوی دەریای ڕیشدار، لە دەریا ڕاکێشراوە، سەرەتا تەنها بە پێکەنینەکەیەوە جێی سەرنج دەبێت.
کاریگەری
پێکەنینەکەی ڕاستی و ساویلکەیی ئاشکرا دەکات؛ ئازادکردنی حەوت مانگای بۆزی دەریایی و خۆشگوزەرانی دەبەخشێت.
پرۆفایل: مەربەندیل
گرنگترین لایەنەکانی پیاوی دەریای پێشبینیکەر بە یەک نیگا.
ئەفسانەی ئایسلەندی، لە سەردەمی Landnámabók (سەدەی ١٢) بەدواوە.
ماسیگر و جوتیارانی کە لە دەریا ڕایدەکێشن.
پیاوی دەریای ڕیشدار خاوەن پێکەنینێکی نهێنی و سێجارەیی.
پێشبینی و خۆشگوزەرانی بۆ ئەوەی ئازادی بکات.
هیچ ئایینی دووربخستنەوە نییە: ئەوەی گرنگە پابەندبوون بە بەڵێنی دراوە.
هاومان (Havmand)ی دانیمارکی و نیکسه (Nixe)ی جەرمانی نزیکترین خزمانی ئەون.
گرتن، پێکەنین و پاداشت
Landnámabók ی سەدەی ١٢ هەواڵی مارمینیلێکی ماسیگیراو و پێشبینیکەر دەداتەوە. جۆن ئارناسون ناسراوترین وەشانی کۆکردەوە: جوتیارێک مەربەندیلێکی گیراو بۆ ماڵ دەبات، کە سێ جار پێدەکەنێ، جارێک کاتێک سەگ لێدەدرێت، جارێک کاتێک بەسەر گردی نەفرەت لێکراودا دەکەوێت و جارێک کاتێک ژنەکەی باوەشی پێدا دەکات. تەنها دوای بەڵێنی ئازادکردن ئەو هۆکارەکان ئاشکرا دەکات: شادی، گەنجینە، ناپاکی.
لە پەندی گشتی بۆ مۆتیفی ئەفسانەیی
پێکەنینی مەربەندیل لە ئایسلەند بووە بە پەندێکی گشتی بۆ پێکەنینی نەخشستین و گاڵتەجاڕانە. ئەو بەشێکە لە جۆری بوونەوەری گیراوی کە لە بەرامبەر ئازادکردن بەرەکەت دەبەخشێت، داستانێک دەربارەی ناسینی ڕاستی و خۆفێڵدان.
شکاندنی بەڵێن نەک نەفرینلێدان
پیاوانی دەریا و خزمانی وشەیی لە باکووری ئەورووپا
لەژێر شێوەی کۆنتری مارمینیل، مەربەندیل خزمێکی نزیکی هاومان (Havmand)ی دانیمارکییە. وەکو ڕوحی ئاوی نێرینە لەگەڵ نیکسه (Nixe)ی جەرمانی نزیکە؛ لە ئەسپی ئاوی نیکور (Nykur) بەڕوونی جیاوازە.
پرسیارە باوەکان دەربارەی مەربەندیل
بۆچی پیاوی دەریا سێ جار پێدەکەنێ؟
ئەو ڕاستی شاراوە دەبینێت: شادییەکی ڕاستەقینە، گەنجینەیەک، خۆشویستنێکی درۆیین.
ئایا مەربەندیل مەترسیداره؟
نەخێر، ئەو هەڵگری زانیارییە؛ ئەوەی گرنگە ئازادکردنیەتی وەک بەڵێن دراوە.
دەقی جیاواز (هەڵبژاردە)
سەرچاوەی زیاتر لە لیستی سەرچاوەکان.
وەکو ڕوحی ئاوی ئایسلەندی، مەربەندیل هەم پیاوی دەریا و هەم پێشبینیکەرە: ئەوەی بەڵێنی خۆی بپارێزێت، ئەو لە جیاتی توندوتیژی بە خۆشگوزەرانییەک لە دەریا سوپاسی دەکاتەوە.
