{"id":88529,"date":"2026-08-02T23:16:27","date_gmt":"2026-08-02T23:16:27","guid":{"rendered":"https:\/\/iwell-guard.com\/jabmiidaibmu-coi-nguoi-chet-va-vuong-quoc-dia-phu-cua-nguoi-sami\/"},"modified":"2026-08-02T23:16:47","modified_gmt":"2026-08-02T23:16:47","slug":"jabmiidaibmu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/","title":{"rendered":"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"88529\" class=\"elementor elementor-88529 elementor-2672\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-hero e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-hero\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-hl e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-hl\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-htxt e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-htxt\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-h1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-h1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jabmiidaibmu - C\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00e0 v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-lead elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-lead\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jabmiidaibmu, c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft l\u00e0 Jamiaibmu, J\u00e1bme-aibmu ho\u1eb7c Jamijmo, l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o <a href=\"\/vi\/sami\/\">Sami<\/a> ti\u1ec1n Kit\u00f4 gi\u00e1o. N\u00f3 n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t v\u00e0 l\u00e0 n\u01a1i tr\u00fa ng\u1ee5 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc, n\u00f3 thu\u1ed9c l\u1edbp r\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c th\u1ebf gi\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t trong c\u00e1c th\u1ea7n tho\u1ea1i v\u00f9ng c\u1ef1c v\u00e0 B\u1eafc \u00c2u.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-pillc e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-pillc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-pills elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-pills\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"iwg-pill-row\"><span class=\"iwg-klasse-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Linh h\u1ed3n ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami.\">Linh h\u1ed3n ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft<\/span><a href=\"\/vi\/sami\/\" class=\"iwg-kultur-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Th\u1ea7n tho\u1ea1i c\u1ee7a truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami.\">Sami<\/a><span class=\"iwg-tradition-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"C\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00e0 \u0111\u1ecba ph\u1ee7.\">C\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00e0 \u0111\u1ecba ph\u1ee7<\/span><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-tocc e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-tocc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-toc elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-toc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;],&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;marker_view&quot;:&quot;bullets&quot;,&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Kh\\u00f4ng t\\u00ecm th\\u1ea5y ti\\u00eau \\u0111\\u1ec1 n\\u00e0o tr\\u00ean trang n\\u00e0y.&quot;,&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;fas fa-circle&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;,&quot;rendered_tag&quot;:&quot;&lt;svg class=\\&quot;e-font-icon-svg e-fas-circle\\&quot; viewBox=\\&quot;0 0 512 512\\&quot; xmlns=\\&quot;http:\\\/\\\/www.w3.org\\\/2000\\\/svg\\&quot;&gt;&lt;path d=\\&quot;M256 8C119 8 8 119 8 256s111 248 248 248 248-111 248-248S393 8 256 8z\\&quot;&gt;&lt;\\\/path&gt;&lt;\\\/svg&gt;&quot;},&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\tM\u1ee5c l\u1ee5c\t\t\t<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__iwgw-jabmiidaib-toc\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__iwgw-jabmiidaib-toc\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__iwgw-jabmiidaib-toc\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-hr e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-hr\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-heroimg iwg-hero-image elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-heroimg\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu-683x1024.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-2888\" alt=\"Jabmiidaibmu - Geister aus der Sami-Tradition, historisch-illustrativ\" srcset=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu-683x1024.webp 683w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu-200x300.webp 200w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu-768x1152.webp 768w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp 1024w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s0h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s0h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Ph\u00e2n lo\u1ea1i v\u00e0 h\u1ed3 s\u01a1 t\u00f3m t\u1eaft<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s0c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s0c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s0t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s0t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami. C\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u m\u00f4 t\u1ea3 \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t n\u01a1i l\u1ea1nh l\u1ebdo, u \u00e1m, n\u01a1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t ti\u1ebfp t\u1ee5c t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f2n \u1edf h\u00ecnh th\u1ee9c nh\u01b0 khi c\u00f2n s\u1ed1ng tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t.<\/p><p>Thu\u1eadt ng\u1eef n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5u th\u00e0nh t\u1eeb <em>j\u00e1bmi<\/em> c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00e0 <em>\u00e1ibmu<\/em> c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi ho\u1eb7c c\u00f5i. Jabmiidaibmu do \u0111\u00f3 c\u00f3 ngh\u0129a \u0111en l\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft ho\u1eb7c c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft. Ng\u1eef nguy\u00ean h\u1ecdc r\u00f5 r\u00e0ng v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc x\u00e1c nh\u1eadn t\u1ed1t.<\/p><p>V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n khoa h\u1ecdc, Jabmiidaibmu thu\u1ed9c l\u1edbp r\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c th\u1ebf gi\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t, v\u1ed1n c\u00f3 m\u1eb7t trong nhi\u1ec1u t\u00f4n gi\u00e1o. C\u00f3 th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ea5u tr\u00fac v\u1edbi Adlivun c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi <a href=\"\/vi\/inuit\/\">Inuit<\/a> (xem <a href=\"\/vi\/anguta\/\">Anguta<\/a>), \u0111\u1ecba ph\u1ee7 Hades c\u1ee7a Hy L\u1ea1p, Helheim c\u1ee7a th\u1ea7n tho\u1ea1i B\u1eafc \u00c2u c\u1ed5 v\u00e0 Kurnugia c\u1ee7a Mesopotamia.<\/p><p>C\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft Jabmiidaibmu c\u0169ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c nghi\u00ean c\u1ee9u trong c\u00e1c c\u00f4ng tr\u00ecnh g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u1edbi c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p m\u1edf r\u1ed9ng, k\u1ebft h\u1ee3p \u0111\u1ed9 ch\u00ednh x\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c h\u1ecdc, ph\u00ea b\u00ecnh ng\u1eef v\u0103n h\u1ecdc v\u00e0 nh\u00e3n quan so s\u00e1nh. C\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng tri th\u1ee9c Sami ng\u00e0y nay t\u1ef1 m\u00ecnh tham gia v\u00e0o nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y v\u00e0 ki\u1ec3m tra l\u1ea1i c\u00e1c di\u1ec5n gi\u1ea3i ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y c\u0169 h\u01a1n v\u1ec1 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft, trong ph\u1ea1m vi nh\u1eefng di\u1ec5n gi\u1ea3i \u0111\u00f3 mang m\u00e0u s\u1eafc c\u1ee7a t\u01b0 duy th\u1ef1c d\u00e2n.<\/p><p>V\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t, Jabmiidaibmu ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi m\u00f4 h\u00ecnh \u0111\u1ecba h\u00ecnh t\u00f4n gi\u00e1o v\u00f9ng c\u1ef1c, v\u1ed1n l\u1eb7p \u0111i l\u1eb7p l\u1ea1i tr\u00ean m\u1ed9t kh\u00f4ng gian r\u1ed9ng l\u1edbn. Vi\u1ec7c c\u1ea5u tr\u00fac n\u00e0y b\u1ea3o t\u1ed3n nh\u1eefng n\u00e9t c\u01a1 b\u1ea3n qua h\u00e0ng ngh\u00ecn kil\u00f4m\u00e9t thu\u1ed9c v\u1ec1 nh\u1eefng ph\u00e1t hi\u1ec7n \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd nh\u1ea5t c\u1ee7a <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Khoa h\u1ecdc nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e1c t\u00f4n gi\u00e1o theo ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p so s\u00e1nh v\u00e0 kh\u00f4ng d\u1ef1a tr\u00ean t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng.\" tabindex=\"0\">t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc so s\u00e1nh<\/span> v\u00e0 v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea3o lu\u1eadn cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s1 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s1h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s1h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">T\u00ean g\u1ecdi v\u00e0 ng\u1eef nguy\u00ean h\u1ecdc<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s1c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s1c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s1t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s1t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>T\u00ean Jabmiidaibmu l\u00e0 m\u1ed9t c\u1ea5u th\u00e0nh ng\u00f4n ng\u1eef minh b\u1ea1ch. <em>J\u00e1bmi<\/em> ho\u1eb7c <em>j\u00e1met<\/em> trong ti\u1ebfng Sami c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft, \u0111\u00e3 ch\u1ebft, \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi. <em>\u00c1ibmu<\/em> ho\u1eb7c <em>aibmu<\/em> c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi, c\u00f5i, l\u0129nh v\u1ef1c. C\u1ea5u th\u00e0nh n\u00e0y c\u00f3 t\u00ednh sinh s\u1ea3n trong ti\u1ebfng Sami v\u00e0 thu\u1ed9c v\u1ec1 thu\u1eadt ng\u1eef chu\u1ea9n.<\/p><p>V\u1ec1 ng\u1eef nguy\u00ean h\u1ecdc, g\u1ed1c t\u1eeb <em>j\u00e1bmi<\/em> c\u00f3 li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi t\u1eeb <em>j\u00e4m\u00e4<\/em> trong ti\u1ebfng Ph\u1ea7n Lan v\u1edbi ngh\u0129a ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i ho\u1eb7c c\u00e1i cu\u1ed1i c\u00f9ng, v\u00e0 thu\u1ed9c l\u1edbp t\u1eeb v\u1ef1ng c\u01a1 b\u1ea3n Finno-Ugric. Chi\u1ec1u s\u00e2u l\u1ecbch s\u1eed t\u00f4n gi\u00e1o c\u1ee7a g\u1ed1c t\u1eeb n\u00e0y l\u00e0 \u0111\u00e1ng k\u1ec3 v\u00e0 ch\u1ec9 v\u1ec1 m\u1ed9t l\u1edbp c\u0169 c\u1ee7a quan ni\u1ec7m v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft.<\/p><p>C\u00e1c bi\u1ebfn th\u1ec3 theo ph\u01b0\u01a1ng ng\u1eef l\u00e0 Jamijmo trong ti\u1ebfng Sami mi\u1ec1n Nam, Jamiaibmu trong ti\u1ebfng Sami Ume, J\u00e1bme-aibmu trong c\u00e1ch d\u00f9ng ti\u1ebfng Sami mi\u1ec1n B\u1eafc. S\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng n\u00e0y ph\u1ea3n \u00e1nh s\u1ef1 ph\u00e2n h\u00f3a ph\u01b0\u01a1ng ng\u1eef chung.<\/p><p>B\u1ed5 sung th\u00eam, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi theo x\u00e3 h\u1ed9i h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o r\u1eb1ng quan ni\u1ec7m v\u1ec1 Jabmiidaibmu \u0111\u00e3 th\u1ef1c hi\u1ec7n ch\u1ee9c n\u0103ng g\u00ec trong tr\u1eadt t\u1ef1 x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng Sami truy\u1ec1n th\u1ed1ng, ch\u1eb3ng h\u1ea1n trong c\u00e1ch \u1ee9ng x\u1eed v\u1edbi c\u00e1i ch\u1ebft, s\u1ef1 tang th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 m\u1ed1i quan h\u1ec7 v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t.<\/p><p>Quan ni\u1ec7m t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 th\u1ef1c h\u00e0nh x\u00e3 h\u1ed9i c\u0169ng kh\u00f4ng t\u00e1ch r\u1eddi \u1edf \u0111\u00e2y m\u00e0 \u0111an xen ch\u1eb7t ch\u1ebd. S\u1ef1 \u0111an xen n\u00e0y t\u1ea1o th\u00e0nh m\u1ed9t l\u0129nh v\u1ef1c nghi\u00ean c\u1ee9u nh\u00e2n h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o ri\u00eang, m\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t H\u00e5kan Rydving v\u00e0 Konsta Kaikkonen \u0111\u00e3 nghi\u00ean c\u1ee9u m\u1ed9t c\u00e1ch h\u1ec7 th\u1ed1ng.<\/p><p>M\u1ed9t chi\u1ec1u k\u00edch kh\u00e1c li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u00fd ngh\u0129a hi\u1ec7n nay c\u1ee7a c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh s\u00e1ch b\u1ea3n s\u1eafc Sami. V\u1edbi quy\u1ec1n t\u1ef1 tr\u1ecb S\u00e1mi v\u00e0 s\u1ef1 c\u00f4ng nh\u1eadn theo lu\u1eadt qu\u1ed1c t\u1ebf v\u1ec1 quy\u1ec1n c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3n \u0111\u1ecba, c\u00e1c quan ni\u1ec7m t\u00f4n gi\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n l\u1ea1i c\u00f3 th\u00eam s\u1ee9c hi\u1ec7n di\u1ec7n. C\u00e1ch m\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 s\u1ef1 c\u00f4ng nh\u1eadn ch\u00ednh tr\u1ecb \u0111an xen v\u1edbi nhau trong \u0111\u00f3 t\u1ea1o th\u00e0nh m\u1ed9t l\u0129nh v\u1ef1c ri\u00eang, thu h\u00fat s\u1ef1 ch\u00fa \u00fd ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u h\u01a1n c\u1ee7a gi\u1edbi khoa h\u1ecdc trong nh\u1eefng n\u0103m g\u1ea7n \u0111\u00e2y.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s2 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s2h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s2h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u0110\u1ecba h\u00ecnh v\u00e0 m\u00f4 t\u1ea3<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s2c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s2c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s2t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s2t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jabmiidaibmu n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t v\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn tr\u1ef1c ti\u1ebfp. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn d\u1eaft \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3 sau khi ch\u1ebft, v\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 c\u00e1c th\u1ea7y c\u00fang m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 du h\u00e0nh \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3 trong tr\u1ea1ng th\u00e1i xu\u1ea5t th\u1ea7n \u0111\u1ec3 g\u1eb7p g\u1ee1 hay h\u1ecfi han ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft.<\/p><p>Trong c\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u, ch\u1ee7 y\u1ebfu \u1edf Schefferus, Leem v\u00e0 L\u00e6stadius, Jabmiidaibmu \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f4 t\u1ea3 l\u00e0 m\u1ed9t n\u01a1i l\u1ea1nh l\u1ebdo, t\u1ed1i t\u0103m, u \u00e1m. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t ti\u1ebfp t\u1ee5c s\u1ed1ng \u1edf \u0111\u00f3 trong m\u1ed9t h\u00ecnh th\u1ee9c ph\u1ea3n chi\u1ebfu s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, nh\u01b0ng v\u1edbi s\u1ee9c s\u1ed1ng suy gi\u1ea3m.<\/p><p>V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o, quan ni\u1ec7m n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t t\u00f2a \u00e1n tr\u1eebng ph\u1ea1t \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c theo ngh\u0129a Kit\u00f4 gi\u00e1o. Jabmiidaibmu kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ecba ng\u1ee5c, m\u00e0 l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft ti\u1ebfp nh\u1eadn t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t, b\u1ea5t k\u1ec3 l\u1ed1i s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd. Quan ni\u1ec7m xa r\u1eddi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng ri\u00eang bi\u1ec7t v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s3 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s3h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s3h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Con \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s3c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s3c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s3t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s3t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Con \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f4 t\u1ea3 chi ti\u1ebft trong c\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u Sami. Linh h\u1ed3n ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t \u0111i qua m\u1ed9t v\u00f9ng \u0111\u1ed3ng b\u1eb1ng b\u0103ng gi\u00e1, v\u01b0\u1ee3t qua m\u1ed9t con s\u00f4ng ho\u1eb7c m\u1ed9t ng\u1ecdn n\u00fai v\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u01b0\u1edbc v\u00e0o Jabmiidaibmu qua m\u1ed9t khe n\u1ee9t d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t.<\/p><p>T\u1ea1i ng\u01b0\u1ee1ng chuy\u1ec3n ti\u1ebfp n\u00e0y c\u00f3 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi g\u00e1c ho\u1eb7c ng\u01b0\u1eddi canh gi\u1eef kh\u00e1c nhau ki\u1ec3m tra linh h\u1ed3n. Trong m\u1ed9t s\u1ed1 ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u, ng\u01b0\u1eddi canh gi\u1eef l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt Akka, trong c\u00e1c ngu\u1ed3n kh\u00e1c l\u00e0 m\u1ed9t <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"M\u1ed9t th\u1ef1c th\u1ec3 phi v\u1eadt ch\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 c\u00f3 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng trong th\u1ebf gi\u1edbi.\" tabindex=\"0\">linh h\u1ed3n<\/span> nam gi\u1edbi. Quan ni\u1ec7m v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi canh gi\u1eef n\u00e0y \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ng\u01b0\u1ee1ng chuy\u1ec3n ti\u1ebfp c\u1ee7a c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft.<\/p><p>C\u00e1c th\u1ea7y c\u00fang du h\u00e0nh \u0111\u1ebfn Jabmiidaibmu trong tr\u1ea1ng th\u00e1i xu\u1ea5t th\u1ea7n c\u0169ng ph\u1ea3i tr\u1ea3i qua con \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y. C\u00e1c m\u00f4 t\u1ea3 c\u1ee5 th\u1ec3 v\u1ec1 cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh ph\u00e1p thu\u1eadt \u0111\u1ebfn Jabmiidaibmu c\u00f3 trong c\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u m\u1ed9t c\u00e1ch chi ti\u1ebft, ch\u1eb3ng h\u1ea1n \u1edf Schefferus, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ghi l\u1ea1i m\u1ed9t b\u1ea3n t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt d\u00e0i c\u1ee7a m\u1ed9t Noaidi v\u1ec1 cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh xu\u1ea5t th\u1ea7n c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u1ebfn Jabmiidaibmu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s4 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s4h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s4h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong Jabmiidaibmu<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s4c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s4c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s4t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s4t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft s\u1ed1ng trong Jabmiidaibmu theo m\u1ed9t h\u00ecnh th\u1ee9c ph\u1ea3n chi\u1ebfu s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t c\u1ee7a h\u1ecd, nh\u01b0ng \u1edf m\u1ee9c \u0111\u1ed9 suy gi\u1ea3m. H\u1ecd c\u00f3 d\u1ee5ng c\u1ee5, gia \u0111\u00ecnh, \u0111\u00e0n tu\u1ea7n l\u1ed9c c\u1ee7a m\u00ecnh, nh\u01b0ng t\u1ea5t c\u1ea3 \u1edf d\u1ea1ng y\u1ebfu h\u01a1n so v\u1edbi tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t.<\/p><p>Quan ni\u1ec7m n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng ri\u00eang bi\u1ec7t v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 ph\u00e2n bi\u1ec7t th\u1ea7n h\u1ecdc v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u1ee7a Sami v\u1edbi c\u00e1c truy\u1ec1n th\u1ed1ng trong \u0111\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft chuy\u1ec3n sang m\u1ed9t h\u00ecnh th\u1ee9c t\u1ed3n t\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00e1c. \u1ede ng\u01b0\u1eddi Sami, b\u1ea3n s\u1eafc c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c duy tr\u00ec, ch\u1ec9 c\u00f3 c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9 b\u1ecb gi\u1ea3m \u0111i.<\/p><p>V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n khoa h\u1ecdc, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng v\u1edbi m\u1ed9t <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Khoa h\u1ecdc nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 Th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ebf v\u00e0 \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u1ed9t t\u00f4n gi\u00e1o.\" tabindex=\"0\">th\u1ea7n h\u1ecdc<\/span> ph\u1ea3n chi\u1ebfu v\u1ec1 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft, \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn trong nhi\u1ec1u t\u00f4n gi\u00e1o b\u1ea3n \u0111\u1ecba. S\u1ef1 tr\u00f9ng h\u1ee3p v\u1ec1 c\u1ea5u tr\u00fac v\u1edbi c\u00e1c truy\u1ec1n th\u1ed1ng kh\u00e1c l\u00e0 m\u1ed9t ph\u00e1t hi\u1ec7n ri\u00eang bi\u1ec7t v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s5 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s5h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s5h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Nghi l\u1ec5 an t\u00e1ng v\u00e0 giao ti\u1ebfp v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s5c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s5c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s5t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s5t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>C\u00e1c nghi l\u1ec5 an t\u00e1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Sami g\u1eafn ch\u1eb7t v\u1edbi Jabmiidaibmu. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n c\u00f9ng d\u1ee5ng c\u1ee5, \u0111\u1ed3 trang s\u1ee9c v\u00e0 \u0111\u00f4i khi c\u00f9ng nh\u1eefng con tu\u1ea7n l\u1ed9c b\u1ecb gi\u1ebft, v\u00ec h\u1ecd s\u1ebd c\u1ea7n ch\u00fang \u1edf c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft. Th\u1ef1c h\u00e0nh ch\u00f4n c\u1ea5t \u0111\u1ed3 v\u1eadt t\u00f9y t\u00e1ng n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p chi ti\u1ebft v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n d\u00e2n t\u1ed9c h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o.<\/p><p>Vi\u1ec7c giao ti\u1ebfp v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00f4ng qua c\u00e1c th\u1ea7y c\u00fang. Trong nh\u1eefng l\u00fac kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng, b\u1ec7nh t\u1eadt ho\u1eb7c c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 gia \u0111\u00ecnh, m\u1ed9t Noaidi c\u00f3 th\u1ec3 du h\u00e0nh \u0111\u1ebfn Jabmiidaibmu v\u00e0 h\u1ecfi han ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft. Th\u1ef1c h\u00e0nh n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e0nh ph\u1ea7n tr\u1ecdng t\u00e2m c\u1ee7a t\u00f4n gi\u00e1o Sami v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n d\u00e2n t\u1ed9c h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o.<\/p><p>Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh hi\u1ec7n ra, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 qua gi\u1ea5c m\u01a1 ho\u1eb7c d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng c\u00e1c linh h\u1ed3n tr\u1edf n\u00ean h\u1eefu h\u00ecnh trong nh\u1eefng kho\u1ea3nh kh\u1eafc \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t. Quan ni\u1ec7m n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng ri\u00eang bi\u1ec7t v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 ph\u1ed5 bi\u1ebfn trong nhi\u1ec1u t\u00f4n gi\u00e1o b\u1ea3n \u0111\u1ecba.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s6h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s6h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jabmiidaibmu trong so s\u00e1nh v\u00f9ng c\u1ef1c<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s6c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s6c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s6t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s6t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jabmiidaibmu thu\u1ed9c l\u1edbp r\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c th\u1ebf gi\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t, v\u1ed1n ph\u1ed5 bi\u1ebfn trong c\u00e1c t\u00f4n gi\u00e1o v\u00f9ng c\u1ef1c v\u00e0 B\u1eafc \u00c2u. C\u00f3 th\u1ec3 so s\u00e1nh v\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ea5u tr\u00fac v\u1edbi Adlivun c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi <a href=\"\/vi\/inuit\/\">Inuit<\/a> (do <a href=\"\/vi\/anguta\/\">Anguta<\/a> canh gi\u1eef), Helheim trong th\u1ea7n tho\u1ea1i B\u1eafc \u00c2u c\u1ed5 (do Hel canh gi\u1eef), Tuonela c\u1ee7a Ph\u1ea7n Lan (do Tuonen canh gi\u1eef) v\u00e0 Ngo&#8217;-jelba c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Nenets.<\/p><p>\u0110i\u1ec3m \u0111\u1eb7c th\u00f9 c\u1ee7a Jabmiidaibmu n\u1eb1m \u1edf m\u00f4 t\u1ea3 \u0111\u1ecba h\u00ecnh chi ti\u1ebft v\u00e0 th\u1ef1c h\u00e0nh du h\u00e0nh ph\u00e1p thu\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t tri\u1ec3n tinh vi. Chi\u1ec1u s\u00e2u c\u1ee7a truy\u1ec1n th\u1ed1ng n\u00e0y l\u00e0 \u0111\u1ed9c l\u1eadp v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 khi\u1ebfn th\u1ea7n h\u1ecdc v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u1ee7a Sami tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 t\u1ed1t.<\/p><p>Trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Finno-Ugric, quan ni\u1ec7m v\u1ec1 Tuonela c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Ph\u1ea7n Lan l\u00e0 \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng g\u1ea7n nh\u1ea5t. S\u1ef1 g\u1ea7n g\u0169i v\u1ec1 c\u1ea5u tr\u00fac l\u00e0 \u0111\u00e1ng k\u1ec3 v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p l\u1ecbch s\u1eed t\u1ed1t. S\u1ef1 g\u1ea7n g\u0169i n\u00e0y ch\u1ec9 v\u1ec1 m\u1ed9t l\u1edbp chung c\u1ed5 x\u01b0a.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s7 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s7\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s7h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s7h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Truy\u1ec1n gi\u00e1o v\u00e0 s\u1ef1 thay th\u1ebf<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s7c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s7c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s7t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s7t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Truy\u1ec1n gi\u00e1o Kit\u00f4 gi\u00e1o \u0111\u00e3 t\u00e1i di\u1ec5n gi\u1ea3i Jabmiidaibmu theo ngh\u0129a Kit\u00f4 gi\u00e1o, m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0 \u0111\u1ecba ng\u1ee5c, m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0 luy\u1ec7n ng\u1ee5c, m\u1ed9t ph\u1ea7n l\u00e0 Limbus. S\u1ef1 t\u00e1i di\u1ec5n gi\u1ea3i n\u00e0y d\u1eabn \u0111\u1ebfn nh\u1eefng nh\u1ea7m l\u1eabn th\u1ea7n h\u1ecdc \u0111\u00e1ng k\u1ec3, v\u00ec quan ni\u1ec7m Sami xa r\u1eddi \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi s\u01a1 \u0111\u1ed3 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c Kit\u00f4 gi\u00e1o.<\/p><p>Th\u1ef1c h\u00e0nh nghi l\u1ec5 an t\u00e1ng \u0111\u00e3 b\u1ecb thay \u0111\u1ed5i m\u1ea1nh m\u1ebd b\u1edfi ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng truy\u1ec1n gi\u00e1o. \u0110\u1ed3 v\u1eadt t\u00f9y t\u00e1ng b\u1ecb c\u1ea5m, c\u00e1c cu\u1ed9c du h\u00e0nh ph\u00e1p thu\u1eadt v\u00e0o c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft b\u1ecb h\u00ecnh s\u1ef1 h\u00f3a. D\u1ea5u v\u1ebft c\u1ee7a truy\u1ec1n th\u1ed1ng c\u00f2n l\u01b0u l\u1ea1i trong th\u1ef1c h\u00e0nh gia \u0111\u00ecnh v\u00e0 trong c\u00e1c c\u00e2u chuy\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n b\u1eb1ng mi\u1ec7ng.<\/p><p>V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n khoa h\u1ecdc, l\u1ecbch s\u1eed truy\u1ec1n gi\u00e1o n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t l\u0129nh v\u1ef1c nghi\u00ean c\u1ee9u ri\u00eang. Vi\u1ec7c x\u1eed l\u00fd h\u1eadu th\u1ef1c d\u00e2n v\u1ec1 th\u1ea7n h\u1ecdc ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u1ee7a Sami \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn b\u1ed9 \u0111\u00e1ng k\u1ec3 trong nh\u1eefng th\u1eadp k\u1ef7 g\u1ea7n \u0111\u00e2y v\u00e0 s\u1eeda ch\u1eefa nh\u1eefng tr\u00ecnh b\u00e0y c\u0169 mang t\u00ednh truy\u1ec1n gi\u00e1o.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s8h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s8h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng hi\u1ec7n nay<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s8c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s8c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s8t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s8t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 Jabmiidaibmu r\u1ea5t r\u1ed9ng r\u00e3i. H\u00e5kan Rydving, Juha Pentik\u00e4inen, Anna Lia Berthelsen v\u00e0 Konsta Kaikkonen \u0111\u00e3 nghi\u00ean c\u1ee9u th\u1ea7n h\u1ecdc v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft m\u1ed9t c\u00e1ch h\u1ec7 th\u1ed1ng v\u00e0 l\u00e0m r\u00f5 c\u1ea5u h\u00ecnh \u0111\u1eb7c th\u00f9 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Sami.<\/p><p>Trong v\u0103n h\u00f3a Sami \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1i, Jabmiidaibmu hi\u1ec7n di\u1ec7n trong c\u00e1c v\u0103n b\u1ea3n Joik, trong v\u0103n h\u1ecdc Sami v\u00e0 trong ngh\u1ec7 thu\u1eadt t\u1ea1o h\u00ecnh. C\u00e1c nh\u00e0 v\u0103n nh\u01b0 Nils-Aslak Valkeap\u00e4\u00e4 \u0111\u00e3 khai th\u00e1c quan ni\u1ec7m v\u1ec1 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft m\u1ed9t c\u00e1ch s\u00e1ng t\u1ea1o.<\/p><p>Vi\u1ec7c x\u1eed l\u00fd khoa h\u1ecdc v\u1ec1 Jabmiidaibmu v\u1eabn \u0111ang ti\u1ebfp di\u1ec5n. Nh\u1eefng kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee5 th\u1ec3 c\u00f2n t\u1ed3n t\u1ea1i trong m\u1ed1i quan h\u1ec7 ch\u00ednh x\u00e1c gi\u1eefa Jabmiidaibmu v\u00e0 <a href=\"\/vi\/saivo\/\">Saivo<\/a> v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t th\u1ee9 hai trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami. S\u1ef1 nh\u00e2n \u0111\u00f4i c\u1ee7a \u0111\u1ecba ph\u1ee7 n\u00e0y l\u00e0 \u0111\u1ed9c l\u1eadp v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc t\u00f4n gi\u00e1o.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s9 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s9\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s9h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s9h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">C\u00e1c li\u00ean k\u1ebft n\u1ed9i b\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s9c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s9c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-s9t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-s9t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Jabmiidaibmu li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi <a href=\"\/vi\/saivo\/\">Saivo<\/a>, <a href=\"\/vi\/beaivi\/\">Beaivi<\/a>, <a href=\"\/vi\/maennu-sami\/\">M\u00e1nnu<\/a>, <a href=\"\/vi\/raehka\/\">R\u00e1hka<\/a>, <a href=\"\/vi\/stallo\/\">Stallo<\/a>, <a href=\"\/vi\/sara-akka\/\">Sara-Akka<\/a>, <a href=\"\/vi\/uksakka\/\">Uksakka<\/a>, <a href=\"\/vi\/juksakka\/\">Juksakka<\/a> v\u00e0 <a href=\"\/vi\/madderakka\/\">Madderakka<\/a>. Trung t\u00e2m v\u0103n h\u00f3a <a href=\"\/vi\/sami\/\">truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami<\/a> bao qu\u00e1t th\u1ea7n h\u1ecdc v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft. C\u00e1c c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft c\u00f3 c\u1ea5u tr\u00fac t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 c\u00f3 th\u1ec3 t\u00ecm th\u1ea5y trong chu\u1ed7i m\u1ee5c t\u1eeb <a href=\"\/vi\/inuit\/\">Inuit<\/a> v\u1edbi <em>Anguta<\/em> v\u00e0 Adlivun.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2483344c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp2483344c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp21ce3fd3 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp21ce3fd3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">T\u00ecnh tr\u1ea1ng ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u: ghi ch\u00e9p c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o v\u00e0 d\u00e2n t\u1ed9c h\u1ecdc<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp208326bd e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"cp208326bd\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2255c84e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp2255c84e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>V\u1ec1 <em>Jabmiidaibmu<\/em>, n\u1eef ch\u1ee7 nh\u00e2n c\u1ee7a c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft Sami <em>J\u00e1bmiid\u00e1ibmu<\/em>, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n ti\u1ec1n Kit\u00f4 gi\u00e1o n\u00e0o do ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi Sami vi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u l\u1ea1i. To\u00e0n b\u1ed9 ki\u1ebfn th\u1ee9c \u0111\u1ec1u c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c gi\u00e1n ti\u1ebfp: t\u1eeb c\u00e1c ghi ch\u00e9p c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o Luther th\u1ebf k\u1ef7 17 v\u00e0 \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 18, c\u00f9ng c\u00e1c b\u1ed9 s\u01b0u t\u1eadp d\u00e2n t\u1ed9c h\u1ecdc v\u1ec1 sau.<\/p><p>C\u00e1c nh\u00e2n ch\u1ee9ng s\u1edbm quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t l\u00e0 c\u00e1c b\u00e1o c\u00e1o truy\u1ec1n gi\u00e1o \u0110an M\u1ea1ch-Na Uy, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n th\u1ea3o trong ph\u1ea1m vi Missionscollegium c\u1ee7a Thomas von Westen, c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1c c\u00f4ng tr\u00ecnh c\u1ee7a Isaac Olsen v\u00e0 Jens Kildal.<\/p><p>C\u00e1c ngu\u1ed3n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ecdc qua hai l\u1edbp. Th\u1ee9 nh\u1ea5t, ch\u00fang \u0111\u1ebfn t\u1eeb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ch\u1ed1ng l\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o Sami v\u00e0 m\u00f4 t\u1ea3 n\u00f3 l\u00e0 m\u00ea t\u00edn d\u1ecb \u0111oan ho\u1eb7c th\u1edd ph\u1ee5ng ma qu\u1ef7. Th\u1ee9 hai, nhi\u1ec1u t\u00ean g\u1ecdi v\u00e0 thu\u1eadt ng\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i theo \u00e2m thanh nghe \u0111\u01b0\u1ee3c, kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u00ednh t\u1ea3 th\u1ed1ng nh\u1ea5t, do \u0111\u00f3 h\u00ecnh th\u1ee9c c\u1ee7a t\u00ean g\u1ecdi bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng m\u1ea1nh.<\/p><p>C\u00e1c nh\u00e0 t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc nh\u01b0 H\u00e5kan Rydving \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng c\u00e1c danh s\u00e1ch th\u1ea7n linh c\u00f3 v\u1ebb h\u1ec7 th\u1ed1ng c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o m\u1ed9t ph\u1ea7n t\u1ef1 ch\u00fang l\u00e0 nh\u1eefng c\u1ea5u tr\u00fac \u0111\u00e3 \u00e9p c\u00e1c quan ni\u1ec7m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Sami v\u00e0o m\u1ed9t s\u01a1 \u0111\u1ed3 quen thu\u1ed9c.<\/p><p>Th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng v\u00f9ng mi\u1ec1n. V\u0103n h\u00f3a Sami tr\u1ea3i d\u00e0i qua Na Uy, Th\u1ee5y \u0110i\u1ec3n, Ph\u1ea7n Lan v\u00e0 b\u00e1n \u0111\u1ea3o Kola v\u1edbi nhi\u1ec1u ng\u00f4n ng\u1eef \u0111\u1ed9c l\u1eadp.<\/p><p>M\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong c\u00e1c ngu\u1ed3n Sami mi\u1ec1n Nam kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft ph\u1ea3i \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 nh\u01b0 nhau trong c\u00e1c truy\u1ec1n thuy\u1ebft Sami mi\u1ec1n B\u1eafc hay Sami Skolt. Do \u0111\u00f3, c\u00e1c nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 Jabmiidaibmu lu\u00f4n ph\u1ea3i \u0111i k\u00e8m c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 xu\u1ea5t x\u1ee9 v\u00f9ng mi\u1ec1n v\u00e0 l\u1edbp ghi ch\u00e9p m\u00e0 ch\u00fang thu\u1ed9c v\u1ec1.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2fb0f9b8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp2fb0f9b8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2ae0b2b0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp2ae0b2b0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">J\u00e1bmiid\u00e1ibmu v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 \u0111\u1ecba \u0111i\u1ec3m: c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp29eae327 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"cp29eae327\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2c64f801 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp2c64f801\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Trong c\u00e1c quan ni\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n, <em>J\u00e1bmiid\u00e1ibmu<\/em> tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u1ecba \u0111i\u1ec3m, m\u1ed9t v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh dung \u1edf d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t, v\u00e0 ch\u1ec9 \u1edf ngh\u0129a th\u1ee9 hai m\u1edbi l\u00e0 m\u1ed9t n\u1eef ch\u1ee7 nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n c\u00e1ch h\u00f3a c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c n\u00e0y.<\/p><p>T\u1eeb ti\u1ebfng Sami ch\u1ee9a g\u1ed1c t\u1eeb ch\u1ec9 &#8220;nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft&#8221; (<em>j\u00e1bmek<\/em>) v\u00e0 m\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 ch\u1ec9 &#8220;th\u1ebf gi\u1edbi&#8221; ho\u1eb7c &#8220;c\u00f5i&#8221;. Theo c\u00e1c ghi ch\u00e9p, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft s\u1ed1ng \u1edf \u0111\u00f3 m\u1ed9t cu\u1ed9c s\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 cu\u1ed9c s\u1ed1ng tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, v\u1edbi nh\u1eefng n\u00e9t \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c ho\u1eb7c ph\u1ea3n chi\u1ebfu.<\/p><p>M\u1ed1i quan h\u1ec7 gi\u1eefa ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng v\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft kh\u00f4ng b\u1ecb c\u1eaft \u0111\u1ee9t ho\u00e0n to\u00e0n. Nhi\u1ec1u ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u cho bi\u1ebft <em>noaidi<\/em>, chuy\u00ean gia nghi l\u1ec5 Sami, c\u00f3 th\u1ec3 trong tr\u1ea1ng th\u00e1i xu\u1ea5t th\u1ea7n \u0111i xu\u1ed1ng g\u1eb7p ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u1ec3 th\u01b0\u01a1ng thuy\u1ebft, ch\u1eb3ng h\u1ea1n khi c\u00f3 b\u1ec7nh t\u1eadt.<\/p><p>B\u1ec7nh t\u1eadt \u0111\u00f4i khi \u0111\u01b0\u1ee3c di\u1ec5n gi\u1ea3i theo ngh\u0129a ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111ang g\u1ecdi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng v\u1ec1 v\u1edbi h\u1ecd. Khi \u0111\u00f3, noaidi c\u1ed1 g\u1eafng \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t v\u1eadt thay th\u1ebf, th\u01b0\u1eddng l\u00e0 m\u1ed9t con v\u1eadt.<\/p><p>Trong b\u1ed1i c\u1ea3nh n\u00e0y, n\u1eef ch\u1ee7 nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n c\u00e1ch h\u00f3a xu\u1ea5t hi\u1ec7n. B\u00e0 l\u00e0 nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u01a1ng thuy\u1ebft c\u00f9ng, ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn ho\u1eb7c t\u1eeb ch\u1ed1i l\u1ec5 v\u1eadt. Kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1i ch\u1ebft trong Kit\u00f4 gi\u00e1o, b\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1eafc h\u1ecda m\u1ed9t c\u00e1ch r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 \u0111\u00e1ng s\u1ee3 hay tr\u1eebng ph\u1ea1t; b\u00e0 qu\u1ea3n l\u00fd m\u1ed9t c\u00f5i m\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn, v\u00e0 trong c\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u ng\u1eafn ng\u1ee7i b\u00e0 hi\u1ec7n ra m\u1edd nh\u1ea1t.<\/p><p>S\u1ef1 m\u1edd nh\u1ea1t n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ef1 thi\u1ebfu h\u1ee5t c\u1ee7a nh\u00e2n v\u1eadt, m\u00e0 l\u00e0 h\u1ec7 qu\u1ea3 c\u1ee7a <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"S\u1ef1 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t tri th\u1ee9c v\u00e0 c\u00e1c c\u00e2u chuy\u1ec7n k\u1ec3 qua nhi\u1ec1u th\u1ebf h\u1ec7.\" tabindex=\"0\">truy\u1ec1n th\u1ed1ng l\u01b0u truy\u1ec1n<\/span>: C\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 l\u00ean \u00e1n l\u00e0 th\u1edd ng\u1eabu t\u01b0\u1ee3ng, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn nh\u1eefng n\u00e9t tinh t\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed9t n\u1eef ch\u1ee7 nh\u00e2n c\u00f5i \u00e2m.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-lit e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-lit\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-lith elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-lith\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">T\u00e0i li\u1ec7u tham kh\u1ea3o (tuy\u1ec3n ch\u1ecdn)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-litc e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-litc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-litt elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-litt\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div data-nosnippet=\"true\"><ul><li>Johannes Schefferus: <em>Lapponia<\/em> (Frankfurt 1673)<\/li><li>Knud Leem: <em>Beskrivelse over Finmarkens Lapper<\/em> (Kopenhagen 1767)<\/li><li>Lars Levi L\u00e6stadius: <em>Fragmenter i lappska mythologien<\/em> (Manuskript ca. 1840)<\/li><li>H\u00e5kan Rydving: <em>The End of Drum-Time<\/em> (Uppsala 1993)<\/li><li>Juha Pentik\u00e4inen: <em>Saamelaiset<\/em> (Helsinki 1995)<\/li><li>Konsta Kaikkonen: <em>Sami Pre-Christian Religion<\/em> (Helsinki 2020)<\/li><\/ul><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-kwd e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-kwd\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-kwdc e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-kwdc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-kwdt elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-kwdt\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><em>C\u00e1c thu\u1eadt ng\u1eef then ch\u1ed1t li\u00ean quan: Jabmiidaibmu Jamiaibmu J\u00e1bme-aibmu Sami c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft \u0111\u1ecba ph\u1ee7 Noaidi nghi l\u1ec5 an t\u00e1ng.<\/em><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-cc e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-cc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" id=\"iwg-cc-jabmiidaibmu\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccinner e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-ccinner\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-cch elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-cch\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">iWell Guard v\u00e0 c\u00e1c truy\u1ec1n th\u1ed1ng b\u1ea3o h\u1ed9<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-cct elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-cct\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div data-nosnippet=\"true\"><p>iWell Guard k\u1ebf th\u1eeba truy\u1ec1n th\u1ed1ng l\u1ecbch s\u1eed v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a c\u00e1c v\u1eadt ph\u1ea9m b\u1ea3o h\u1ed9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111eo mang, theo truy\u1ec1n th\u1ed1ng c\u1ee7a <a href=\"\/vi\/sami\/\">Sami<\/a> v\u00e0 nhi\u1ec1u n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a kh\u00e1c tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. 41 l\u1edbp, v\u00e0ng th\u1eadt, b\u1ea1ch kim, b\u1ea1c, s\u1ea3n xu\u1ea5t t\u1ea1i \u0110\u1ee9c. Quy\u1ec1n tr\u1ea3 h\u00e0ng trong v\u00f2ng 30 ng\u00e0y.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb iwg-cc-button iwg-cc-cta-2026-05-13 elementor-widget elementor-widget-jet-button\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-ccb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-jet-button jet-elements\"><div class=\"jet-button__container\"><a class=\"jet-button__instance jet-button__instance--icon-left hover-effect-1\" href=\"\/ueber-iwell-guard\/?utm_source=iwell-guard.com&amp;utm_medium=info-box&amp;utm_campaign=wesen-tradition\"><div class=\"jet-button__plane jet-button__plane-normal\"><\/div><div class=\"jet-button__plane jet-button__plane-hover\"><\/div><div class=\"jet-button__state jet-button__state-normal\"><span class=\"jet-button__label\">T\u00ecm hi\u1ec3u th\u00eam v\u1ec1 iWell Guard<\/span><\/div><div class=\"jet-button__state jet-button__state-hover\"><span class=\"jet-button__label\">T\u00ecm hi\u1ec3u th\u00eam v\u1ec1 iWell Guard<\/span><\/div><\/a><\/div><\/div><style>.elementor-element.elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb .jet-button__instance{width:320px;height:56px;}.elementor-element.elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb .jet-button__state-normal .jet-button__label{text-align:center;margin:0px 0px 0px 0px;color:#1a1b20;font-family:Montserrat,sans-serif;font-size:13px;font-weight:400;letter-spacing:4px;line-height:1.714em;text-transform:uppercase;}.elementor-element.elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb .jet-button__state-hover .jet-button__label{text-align:center;margin:0px 0px 0px 0px;color:#FECC76;font-family:Montserrat,sans-serif;font-size:13px;font-weight:400;letter-spacing:4px;line-height:1.714em;text-transform:uppercase;}.elementor-element.elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb .jet-button__plane-normal{background-color:#FECC76;border-style:solid;border-color:#C99540;border-width:2px 2px 2px 2px;}.elementor-element.elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccb .jet-button__plane-hover{background-color:rgba(0,0,0,0.55);border-style:solid;border-color:#FECC76;border-width:2px 2px 2px 2px;}<\/style>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-ccd elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-ccd\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div data-nosnippet=\"true\"><p style=\"text-align:center;font-size:13px;opacity:0.7;margin-top:14px\" data-nosnippet=\"true\">Tr\u1ea3i nghi\u1ec7m c\u00e1 nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00e1c nhau t\u00f9y t\u1eebng ng\u01b0\u1eddi. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ea3n ph\u1ea9m y t\u1ebf. Kh\u00f4ng c\u00f3 cam k\u1ebft ch\u1eefa b\u1ec7nh.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-disc e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-disc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgw-jabmiidaib-discw elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"iwgw-jabmiidaib-discw\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<footer data-nosnippet=\"true\" class=\"iwg-disclaimer-block\"><p data-nosnippet=\"true\">iWell Guard <strong>kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ea3n ph\u1ea9m y t\u1ebf<\/strong> v\u00e0 kh\u00f4ng thay th\u1ebf \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb y t\u1ebf hay t\u00e2m l\u00fd tr\u1ecb li\u1ec7u. C\u00e1c n\u1ed9i dung t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc l\u00e0 ph\u00e2n lo\u1ea1i l\u1ecbch s\u1eed v\u0103n h\u00f3a, kh\u00f4ng ph\u1ea3i khuy\u1ebfn ngh\u1ecb th\u1ef1c h\u00e0nh t\u00e2m linh.<\/p><\/footer>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft v\u00e0 v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 trong truy\u1ec1n th\u1ed1ng Sami Jabmiidaibmu, c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft l\u00e0 Jamiaibmu, J\u00e1bme-aibmu ho\u1eb7c Jamijmo, l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami ti\u1ec1n Kit\u00f4 gi\u00e1o. N\u00f3 n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi l\u00f2ng \u0111\u1ea5t v\u00e0 l\u00e0 n\u01a1i tr\u00fa ng\u1ee5 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2888,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_yoast_wpseo_focuskw":"Jabmiidaibmu Sami c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft","_yoast_wpseo_title":"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft trong T\u00f4n Gi\u00e1o Sami","_yoast_wpseo_metadesc":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.","_yoast_wpseo_meta-robots-noindex":"","_yoast_wpseo_canonical":"","_angie_page":false,"gefaehrdungsstufe":"3","wesen_kultur":"sami","wesen_klasse":"geister","footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-88529","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.7 (Yoast SEO v28.1) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft trong T\u00f4n Gi\u00e1o Sami<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"vi_VN\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iWell Guard\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-08-02T23:16:47+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"\u01af\u1edbc t\u00ednh th\u1eddi gian \u0111\u1ecdc\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"23 ph\u00fat\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/\",\"name\":\"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft trong T\u00f4n Gi\u00e1o Sami\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp\",\"datePublished\":\"2026-08-02T23:16:27+00:00\",\"dateModified\":\"2026-08-02T23:16:47+00:00\",\"description\":\"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"vi\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"vi\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp\",\"width\":1024,\"height\":1536,\"caption\":\"Geister aus der Sami-Tradition.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Start\",\"item\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/trang-chu\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/\",\"name\":\"iWell Guard\",\"description\":\"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"vi\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#organization\",\"name\":\"Ittermann electronic GmbH\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"vi\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"width\":1182,\"height\":237,\"caption\":\"Ittermann electronic GmbH\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/pantip.com\\\/profile\\\/9367242\",\"https:\\\/\\\/micro.blog\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.diggerslist.com\\\/iwellguard\\\/about\",\"https:\\\/\\\/skitterphoto.com\\\/photographers\\\/2870314\\\/iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/iwellguard.wordpress.com\\\/2026\\\/06\\\/06\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/hub.docker.com\\\/u\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.pinterest.com\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/bit.ly\\\/m\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/entre-vos-mains.alsace.eu\\\/profiles\\\/iwellguard\\\/activity\",\"https:\\\/\\\/gravatar.com\\\/reallybeded8fd34\",\"https:\\\/\\\/naijamatta.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.goodreads.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/profile.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/experiment.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/wakelet.com\\\/@iWellGuard82270\",\"https:\\\/\\\/www.chordie.com\\\/forum\\\/profile.php?id=2555664\",\"https:\\\/\\\/www.instapaper.com\\\/p\\\/17757966\",\"https:\\\/\\\/www.mapleprimes.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/businesslistingplus.com\\\/profile\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/telegra.ph\\\/iWell-Guard-06-06\",\"https:\\\/\\\/pbase.com\\\/iwellguard\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/b.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/20260607#bookmark-4788405196491818882\",\"https:\\\/\\\/fliphtml5.com\\\/home\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/anyflip.com\\\/homepage\\\/cmiwl#About\",\"https:\\\/\\\/transfur.com\\\/Users\\\/iwellguard\",\"http:\\\/\\\/delphi.larsbo.org\\\/user\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/jobs.lajobsportal.org\\\/profiles\\\/8380803-iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/md.chaosdorf.de\\\/s\\\/jfbe5SBdJD\",\"https:\\\/\\\/www.lingvolive.com\\\/en-us\\\/profile\\\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\\\/translations\",\"https:\\\/\\\/www.fitday.com\\\/fitness\\\/forums\\\/members\\\/iwellguard.html\",\"https:\\\/\\\/www.mymeetbook.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/pxhere.com\\\/en\\\/photographer-me\\\/5040798\",\"https:\\\/\\\/disqus.com\\\/by\\\/iwellguard\\\/about\\\/\",\"https:\\\/\\\/pastelink.net\\\/hjwciqwq\",\"https:\\\/\\\/pubhtml5.com\\\/homepage\\\/scjhn\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.bitchute.com\\\/channel\\\/2O2eOKzNqujT\",\"https:\\\/\\\/audiomack.com\\\/iwellguard\"]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ralf Ittermann\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f\"},\"headline\":\"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami\",\"datePublished\":\"2026-08-02T23:16:27+00:00\",\"dateModified\":\"2026-08-02T23:16:47+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/\"},\"wordCount\":4638,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/vi\\\/jabmiidaibmu\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp\",\"inLanguage\":\"vi\",\"description\":\"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft trong T\u00f4n Gi\u00e1o Sami","description":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/","og_locale":"vi_VN","og_type":"article","og_title":"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami","og_description":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.","og_url":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/","og_site_name":"iWell Guard","article_modified_time":"2026-08-02T23:16:47+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1536,"url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","type":"image\/webp"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"\u01af\u1edbc t\u00ednh th\u1eddi gian \u0111\u1ecdc":"23 ph\u00fat"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami","datePublished":"2026-08-02T23:16:27+00:00","dateModified":"2026-08-02T23:16:47+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/"},"wordCount":4638,"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","inLanguage":"vi","description":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/","name":"Jabmiidaibmu - C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft trong T\u00f4n Gi\u00e1o Sami","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","datePublished":"2026-08-02T23:16:27+00:00","dateModified":"2026-08-02T23:16:47+00:00","description":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"vi","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"vi","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#primaryimage","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","width":1024,"height":1536,"caption":"Geister aus der Sami-Tradition."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Start","item":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/trang-chu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#website","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/","name":"iWell Guard","description":"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen","publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"vi"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"vi","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","width":1182,"height":237,"caption":"Ittermann electronic GmbH"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pantip.com\/profile\/9367242","https:\/\/micro.blog\/iwellguard","https:\/\/www.diggerslist.com\/iwellguard\/about","https:\/\/skitterphoto.com\/photographers\/2870314\/iwell-guard","https:\/\/iwellguard.wordpress.com\/2026\/06\/06\/iwell-guard\/","https:\/\/hub.docker.com\/u\/iwellguard","https:\/\/www.pinterest.com\/iwellguard\/","https:\/\/bit.ly\/m\/iwellguard","https:\/\/entre-vos-mains.alsace.eu\/profiles\/iwellguard\/activity","https:\/\/gravatar.com\/reallybeded8fd34","https:\/\/naijamatta.com\/iwellguard","https:\/\/www.goodreads.com\/iwellguard","https:\/\/profile.hatena.ne.jp\/iwellguard\/","https:\/\/experiment.com\/users\/iwellguard","https:\/\/wakelet.com\/@iWellGuard82270","https:\/\/www.chordie.com\/forum\/profile.php?id=2555664","https:\/\/www.instapaper.com\/p\/17757966","https:\/\/www.mapleprimes.com\/users\/iwellguard","https:\/\/businesslistingplus.com\/profile\/iwell-guard\/","https:\/\/telegra.ph\/iWell-Guard-06-06","https:\/\/pbase.com\/iwellguard\/iwellguard","https:\/\/b.hatena.ne.jp\/iwellguard\/20260607#bookmark-4788405196491818882","https:\/\/fliphtml5.com\/home\/iwellguard","https:\/\/anyflip.com\/homepage\/cmiwl#About","https:\/\/transfur.com\/Users\/iwellguard","http:\/\/delphi.larsbo.org\/user\/iwellguard","https:\/\/jobs.lajobsportal.org\/profiles\/8380803-iwell-guard","https:\/\/md.chaosdorf.de\/s\/jfbe5SBdJD","https:\/\/www.lingvolive.com\/en-us\/profile\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\/translations","https:\/\/www.fitday.com\/fitness\/forums\/members\/iwellguard.html","https:\/\/www.mymeetbook.com\/iwellguard","https:\/\/pxhere.com\/en\/photographer-me\/5040798","https:\/\/disqus.com\/by\/iwellguard\/about\/","https:\/\/pastelink.net\/hjwciqwq","https:\/\/pubhtml5.com\/homepage\/scjhn\/","https:\/\/www.bitchute.com\/channel\/2O2eOKzNqujT","https:\/\/audiomack.com\/iwellguard"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f","name":"Ralf Ittermann","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"vi","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Ralf Ittermann"},"givenName":"Ralf","familyName":"Ittermann","jobTitle":"Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer und redaktioneller Verantwortlicher","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/author\/claude\/","description":"Ralf Ittermann ist Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer der Ittermann electronic GmbH und redaktioneller Verantwortlicher des iWell-Guard-Lexikons. Er verbindet langj\u00e4hrige Erfahrung in der Pr\u00e4zisionsfertigung mit medialer Praxis und religionsgeschichtlicher Quellenarbeit.","worksFor":{"@type":"Organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/ittermann.de\/","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"K\u00f6hlergasse 16-18","postalCode":"99842","addressLocality":"Ruhla","addressCountry":"DE"}},"knowsAbout":["Religionsgeschichte","Mythologie","Mediale Praxis","Energetische Diagnostik","Schutzpraxis","Volksglauben","Westliche Esoterik"]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Jabmiidaibmu &#8211; C\u00f5i Ng\u01b0\u1eddi Ch\u1ebft v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng Qu\u1ed1c \u0110\u1ecba Ph\u1ee7 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Sami","datePublished":"2026-08-02T23:16:27+00:00","dateModified":"2026-08-02T23:16:47+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/"},"wordCount":4638,"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/jabmiidaibmu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/geister_sami_jabmiidaibmu.webp","inLanguage":"vi","description":"Jabmiidaibmu l\u00e0 c\u00f5i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ebft trong t\u00f4n gi\u00e1o Sami, v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u1ee7 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 khu\u1ea5t. Ph\u00e2n lo\u1ea1i t\u00f4n gi\u00e1o h\u1ecdc c\u00f3 d\u1eabn ngu\u1ed3n t\u00e0i li\u1ec7u."}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/88529","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=88529"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/88529\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88535,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/88529\/revisions\/88535"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2888"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=88529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=88529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}