{"id":194603,"date":"2026-09-07T09:36:59","date_gmt":"2026-09-07T09:36:59","guid":{"rendered":"https:\/\/iwell-guard.com\/?page_id=194603"},"modified":"2026-09-07T09:41:15","modified_gmt":"2026-09-07T09:41:15","slug":"leviatan","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/","title":{"rendered":"Leviat\u00e1n"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"194603\" class=\"elementor elementor-194603 elementor-1021\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-10fdade e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"10fdade\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herohlft0 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"herohlft0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c3ceb64 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c3ceb64\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-96ae5e1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"96ae5e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Leviat\u00e1n, deus da tradici\u00f3n cristi\u00e1<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e45238a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e45238a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Leviat\u00e1n \u00e9 deus da tradici\u00f3n cristi\u00e1.<\/p><p>Serpe primixenia do mar, figura do caos da tradici\u00f3n hebrea e cristi\u00e1.<\/p><p>Leviat\u00e1n aparece na Biblia como drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klsbdg01 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klsbdg01\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klshtm01 elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"klshtm01\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"iwg-pill-row\"><span class=\"iwg-klasse-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Deus \/ Deusa: Poder supremo personificado no pante\u00f3n dunha cultura, con \u00e1mbitos de competencia claros, forzas naturais, destino, guerra, fertilidade. Venerado mediante cultos, ofrendas e instituci\u00f3ns templarias.\">Deus<\/span><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/cristianismo\/\" class=\"iwg-kultur-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Tradici\u00f3n cristi\u00e1 cos seus anxos, demos e seres m\u00edsticos.\">Cristianismo<\/a><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/anti-deuses\/\" class=\"iwg-tradition-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Poderes do caos e adversarios c\u00f3smicos, opo\u00f1entes no dualismo da historia das relixi\u00f3ns.\">Anti-Deus<\/a><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f74855 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3f74855\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c30362 elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"1c30362\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Non se atoparon t\\u00edtulos nesta p\\u00e1xina.&quot;,&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;],&quot;marker_view&quot;:&quot;bullets&quot;,&quot;icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;fas fa-circle&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;,&quot;rendered_tag&quot;:&quot;&lt;svg class=\\&quot;e-font-icon-svg e-fas-circle\\&quot; viewBox=\\&quot;0 0 512 512\\&quot; xmlns=\\&quot;http:\\\/\\\/www.w3.org\\\/2000\\\/svg\\&quot;&gt;&lt;path d=\\&quot;M256 8C119 8 8 119 8 256s111 248 248 248 248-111 248-248S393 8 256 8z\\&quot;&gt;&lt;\\\/path&gt;&lt;\\\/svg&gt;&quot;},&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\t\u00cdndice\t\t\t<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__1c30362\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herorght0 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"herorght0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-heroimg00 iwg-hero-image elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"heroimg00\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan-683x1024.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-197117\" alt=\"Leviat\u00e1n - deuses da tradici\u00f3n cristi\u00e1, hist\u00f3rico-ilustrativo\" srcset=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan-683x1024.webp 683w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan-200x300.webp 200w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan-768x1152.webp 768w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp 1024w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-32917199 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"32917199\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26e916cb e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"26e916cb\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-253a40d4 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"253a40d4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1200c304 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1200c304\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Leviat\u00e1n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-11758e7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"11758e7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Leviat\u00e1n (hebr. <em>Liwjatan<\/em>) \u00e9 unha das figuras do caos m\u00e1is antigas de Oriente Pr\u00f3ximo, presente en pasaxes destacadas do Antigo Testamento (Xob 40, 41, Sal 74, Is 27) como criatura primixenia ameazante e, \u00e1 vez, como xoguete divino.<\/p><p>Na literatura apocal\u00edptica conv\u00e9rtese no inimigo escatol\u00f3xico do fin dos tempos; na demonolox\u00eda cristi\u00e1 ascende \u00e1 xerarqu\u00eda dos altos demos, a mi\u00fado como <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Ser espiritual ao que se lle atrib\u00fae unha acci\u00f3n prexudicial ou ambivalente.\" tabindex=\"0\">demo<\/span> da envexa ou como soberano das profundidades.<\/p><p><span data-nosnippet>Estruturalmente, Leviat\u00e1n pertence \u00e1 familia das serpes do caos de Oriente Pr\u00f3ximo: Tiamat, Iamm (Ugarit), <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/apophis\/\">Apofis<\/a>, Vritra, a serpe xerm\u00e1nica de Midgard. O motivo de fondo, a orde acadada mediante o sometemento do monstro primixenio, est\u00e1 amplamente estendido entre as tradici\u00f3ns indoeuropeas e sem\u00edticas. Thomas Hobbes emprega Leviat\u00e1n como <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Signo que representa unha idea ou significado.\" tabindex=\"0\">s\u00edmbolo<\/span> do poder do Estado (1651); a imaxiner\u00eda moderna fixo del o paradigma mesmo do poder desmesurado.<\/span><\/p><div><p><strong>O Lotan ugar\u00edtico como antecedente<\/strong><\/p><p>Desde o punto de vista da historia das relixi\u00f3ns, Leviat\u00e1n \u00e9 un dos exemplos mellor documentados dunha tradici\u00f3n de serpes do caos propia de Oriente Pr\u00f3ximo antigo. O testemu\u00f1o m\u00e1is antigo \u00e9 o termo ugar\u00edtico <em>Lotan<\/em> (nos textos KTU 1.5 e 1.83, datados arredor de 1400 a. C.), onde o monstro mari\u00f1o de sete cabezas Lotan \u00e9 vencido polo deus da tormenta Baal.<\/p><p>Este modelo est\u00e1 estreitamente ligado ao <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Relato transmitido sobre deuses, orixes e a orde do mundo.\" tabindex=\"0\">mito<\/span> mesopot\u00e1mico de Tiamat (Enuma Elish); ambos pertencen \u00e1 tradici\u00f3n do combate m\u00edtico contra o <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Relato transmitido sobre deuses, orixes e a orde do mundo.\" tabindex=\"0\">mito<\/span> propia de Oriente Pr\u00f3ximo antigo (<em>Chaoskampf<\/em>), que serve de modelo \u00e1 tradici\u00f3n xud\u00eda do Liwjatan.<\/p><p><span data-nosnippet>A investigaci\u00f3n (John Day, <em>God&#8217;s Conflict with the Dragon and the Sea<\/em>, 1985; Mark S. Smith, <em>The Origins of Biblical Monotheism<\/em>, 2001) analizou en detalle estas conexi\u00f3ns difusionistas.<\/span><\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-159dcf9a e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"159dcf9a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-48cee66f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"48cee66f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Vista r\u00e1pida: Leviat\u00e1n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f50d82c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3f50d82c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Tipo:<\/strong> Ser marino primixenio, figura do caos, demo superior do Inferno<br>Orixe: Lotan ugar\u00edtico, Liwjatan hebreo<br>Textos: Xob 40, 41, Sal 74, Is 27, Ap 13, Enoc, Grimorios<br>Per\u00edodo: desde finais da Idade do Bronce at\u00e9 a actualidade<br>Funci\u00f3n: encarnaci\u00f3n do caos, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento recorrente de contido na arte ou na narraci\u00f3n.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> escatol\u00f3xico do fin dos tempos<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klaerung1777529077 e-con-boxed e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klaerung1777529077\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klar1777529077 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"klar1777529077\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<p><span data-nosnippet><em><strong>Diferenza con Sat\u00e1n:<\/strong> A diferenza de <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/satan\/\">Sat\u00e1n<\/a>, o adversario personificado da tradici\u00f3n xudeocristi\u00e1, Leviat\u00e1n non \u00e9 unha figura que act\u00faa, sen\u00f3n unha <strong>simbolox\u00eda c\u00f3smica de monstro<\/strong>, o monstro marino dos textos de Xob, empregado posteriormente como imaxe do caos indomable na <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"A doutrina cient\u00edfica sobre Deus e a fe dunha relixi\u00f3n.\" tabindex=\"0\">teolox\u00eda<\/span> e na filosof\u00eda pol\u00edtica (Hobbes 1651).<\/em><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18613602 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"18613602\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-262b8a9f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"262b8a9f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Contextualizaci\u00f3n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-46dcb7d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"46dcb7d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-61d3ab3 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"61d3ab3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-117c166 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"117c166\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Per\u00edodo dos textos<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-73997a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"73997a0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Primeiros testemu\u00f1os en textos ugar\u00edticos (II milenio a. C.) como <em>Lotan<\/em>. No Antigo Testamento descr\u00edbese detalladamente en Xob 40, 41. Elaboraci\u00f3n apocal\u00edptica na \u00e9poca do Segundo Templo (Enoc). Recepci\u00f3n cristi\u00e1 no Apocalipse e na <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Teolox\u00eda e escritos dos Padres da Igrexa (s\u00e9culos II\u2013VIII), como Agust\u00edn, Xerome, Or\u00edxenes, Cris\u00f3stomo.\">Patr\u00edstica<\/span>. Grimorios e Hobbes na Idade Moderna.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d47b156 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"d47b156\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ff38c2b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ff38c2b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00c1rea de difusi\u00f3n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4e49fcc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4e49fcc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Partindo do espazo sirio-cananeo antigo (Ugarit) chega ao Israel b\u00edblico; desde al\u00ed a todo o mundo cristi\u00e1n, con forte presenza na <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Estudo dos contidos das imaxes e do seu significado.\" tabindex=\"0\">iconograf\u00eda<\/span> (fauces do inferno) e na literatura (Hobbes, Moby Dick).<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db03c39 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"db03c39\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-229a87b e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"229a87b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1f471fc elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1f471fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Estado das fontes<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36b1201 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"36b1201\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Textos ugar\u00edticos (KTU 1.5); Xob 40, 41; Sal 74, Sal 104; Is 27,1; 1 Enoc 60; Ap 12, 13; Grimorios (Dictionnaire Infernal); Hobbes; recepci\u00f3n moderna.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ae0637c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3ae0637c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-31d07739 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"31d07739\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Nome<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b7642947 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"b7642947\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a086266 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a086266\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Hebreo:<\/strong> <em>Liwjatan<\/em>, \u00abo que se retorce\u00bb, \u00abserpe enroscada\u00bb.<br>Ugar\u00edtico: <em>Lotan<\/em>, con continuidade etimol\u00f3xica e mot\u00edvica directa.<br>Grego (LXX): <em>drak\u014dn<\/em>.<br>Lat\u00edn (Vulgata): <em>Leviathan<\/em>.<\/p><p>O parentesco mot\u00edvico con Tiamat, Apofis e Vritra \u00e9 indiscutible; ling\u00fcisticamente, Leviat\u00e1n est\u00e1 en li\u00f1a directa co Lotan ugar\u00edtico. Na tradici\u00f3n cabal\u00edstica, en ocasi\u00f3ns p\u00e9nsase como feminino (como esposa dun \u00abLeviat\u00e1n malvado\u00bb) ou dobre (dous leviat\u00e1ns).<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-709a44a8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"709a44a8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f585873 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2f585873\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Trazos caracter\u00edsticos<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-70621c12 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"70621c12\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4296eb49 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4296eb49\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Aparencia<\/strong><\/p><p>Serpente mari\u00f1a xigante ou monstro mari\u00f1o con forma de drag\u00f3n. Xob 40, 41 descr\u00edbeo con fauces que esbotan lume, coiraza de escamas e forza invencible. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Estudo dos contidos das imaxes e do seu significado.\" tabindex=\"0\">Iconograf\u00eda<\/span> medieval: drag\u00f3n, Leviat\u00e1n como fauces do inferno que devoran aos condenados.<\/p><p><strong>Comportamento<\/strong><\/p><p>En Xob \u00e9 o xoguete de Deus, proba da superioridade divina. En Is 27,1 \u00e9 o inimigo que Deus vencer\u00e1 coa espada ao final dos tempos. No Apocalipse \u00e9 o drag\u00f3n apocal\u00edptico que sae do mar.<\/p><p><strong>\u00c1mbito de acci\u00f3n<\/strong><\/p><p>O mar, o abismo, o ca\u00f3tico. Na interpretaci\u00f3n escatol\u00f3xica representa o fin dos tempos; na iconograf\u00eda infernal medieval, o propio inferno.<\/p><p><strong>Orixe mitol\u00f3xica<\/strong><\/p><p>Ra\u00edz ugar\u00edtica no <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento de contido recorrente na arte ou na narraci\u00f3n.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> de Lot\u00e1n, inserido no combate contra o caos do deus Baal contra a forza mari\u00f1a Yamm. Na Biblia aparece tanto no momento da creaci\u00f3n (domesticaci\u00f3n) como no fin dos tempos (destruci\u00f3n).<\/p><div><p><strong>Xob 40, 41 como fonte m\u00e1is detallada<\/strong><\/p><p>A descrici\u00f3n m\u00e1is extensa de Leviat\u00e1n na Biblia at\u00f3pase en Xob 41 (nalgunhas numeraci\u00f3ns 40,25, 41,26): un retrato detallado de 34 versos do ser, con escamas, alento de lume, fauces xigantes e invencibilidade.<\/p><p>O contexto teol\u00f3xico \u00e9 a resposta de Deus a Xob dende a tormenta (Xob 38, 41), na que Deus demostra a s\u00faa soberan\u00eda c\u00f3smica tam\u00e9n sobre as forzas do caos. Leviat\u00e1n aparece xunto a Behemot como dobre proba de que a creaci\u00f3n cont\u00e9n poderes que escapan ao dominio humano, mais est\u00e1n sometidos ao divino.<\/p><p>O Salmo 74,14 alude \u00e1 prehistoria cosmol\u00f3xica (\u00abEsnaquizaches as cabezas de Leviat\u00e1n\u00bb); o Salmo 104,26 introduce un ton posterior, case xogueteiro (\u00abLeviat\u00e1n, que fixeches para que xogase nel\u00bb). A tradici\u00f3n rab\u00ednica xud\u00eda (<span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Obra principal do xuda\u00edsmo rab\u00ednico, en versi\u00f3n babil\u00f3nica e xerosolimitana; incl\u00fae a Mishn\u00e1 e a Guemar\u00e1.\">Talmud<\/span> Bavli Bava Batra 75a) narra un banquete final dos xustos no que se consome a carne de Leviat\u00e1n.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44e71476 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"44e71476\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c1fc3f0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3c1fc3f0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Ficha: Leviat\u00e1n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-84f33b8e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"84f33b8e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-hqkdc67p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"hqkdc67p\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Os aspectos m\u00e1is importantes de Leviat\u00e1n dun ollo.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c5 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c1 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-qh9oavvu iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"qh9oavvu\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-awzx8k2k elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"awzx8k2k\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Orixe de Leviat\u00e1n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-x6rowhv0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"x6rowhv0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Lot\u00e1n ugar\u00edtico, Liwyat\u00e1n hebreo. No Antigo Testamento \u00e9 ao mesmo tempo ser sometido na creaci\u00f3n e inimigo escatol\u00f3xico.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e3o4kxs iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"8e3o4kxs\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-08rkdgov elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"08rkdgov\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Obxecto de acci\u00f3n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-uwjelx8s elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"uwjelx8s\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Ameaza c\u00f3smica; na recepci\u00f3n medieval, condenados (fauces do inferno). Tem\u00e1tica: os seres humanos ante o l\u00edmite do que se pode dominar.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-jm2n74ec iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"jm2n74ec\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8vufse4c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"8vufse4c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Aspecto<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-mwb9u015 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"mwb9u015\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Serpente mari\u00f1a xigante, fauces que esbotan lume, coiraza de escamas. Na tradici\u00f3n medieval, fauces do inferno que devoran as almas.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37ss2yr6 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"37ss2yr6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3v0wp3wx elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3v0wp3wx\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00c1mbito de acci\u00f3n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-w3247g2m elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"w3247g2m\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Encarnaci\u00f3n do caos, ameaza a orde, \u00e9 vencido ao final. Na tradici\u00f3n dos grimorios: <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Ser espiritual ao que se lle atrib\u00fae un efecto prexudicial ou ambivalente.\" tabindex=\"0\">demo<\/span> da envexa.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0qpjal9w iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"0qpjal9w\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6ndoih0o elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6ndoih0o\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Protecci\u00f3n fronte a Leviat\u00e1n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6684tyh9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6684tyh9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Non existe protecci\u00f3n coti\u00e1. Teoloxicamente: confianza en Deus como vencedor. Na literatura cabal\u00edstica e nos grimorios hai f\u00f3rmulas espec\u00edficas de suxeici\u00f3n.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3lfi7x32 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"3lfi7x32\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0kg99ga1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0kg99ga1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Paralelos de Leviat\u00e1n<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-n0fum6kp elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"n0fum6kp\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tiamat (Mesopotamia), <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/apophis\/\">Apofis<\/a> (Exipto), Vrtra (v\u00e9dico), a Serpe de Midgard, o drag\u00f3n do Apocalipse.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7533bc7a e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7533bc7a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2447d18d elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2447d18d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Funci\u00f3n no rito<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d5d0260c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"d5d0260c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-341be2ac elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"341be2ac\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Liturxicamente<\/strong><\/p><p>No relato xudeu do banquete escatol\u00f3xico do fin dos tempos, Leviat\u00e1n serve de alimento aos xustos (<span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Obra principal do xuda\u00edsmo rab\u00ednico coa interpretaci\u00f3n da tradici\u00f3n relixiosa.\" tabindex=\"0\">Talmud<\/span>, Baba Batra 74b, 75a). Na <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Orde relixiosa fixa do culto, con textos, cantos e actos rituais.\">liturxia<\/span> cristi\u00e1 non hai unha referencia directa, pero a iconograf\u00eda do drag\u00f3n na liturxia pascual garda un eco desta tradici\u00f3n.<\/p><p><strong>Invocaci\u00f3ns<\/strong><\/p><p>Os grimorios (Pseudomonarchia Daemonum, Dictionnaire Infernal) incl\u00faen a Leviat\u00e1n entre os altos demos, con selo e rango propios. Na tradici\u00f3n cabal\u00edstica forma parte da <em>Sitra Achra<\/em>.<\/p><p><strong>Simbolicamente<\/strong><\/p><p>Como figura do caos representa o contrario da orde divina; como fauces do inferno constit\u00fae o punto de referencia iconogr\u00e1fico das representaci\u00f3ns medievais do fin dos tempos. En Hobbes \u00e9 s\u00edmbolo soberano do poder do Estado.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a584676 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"5a584676\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d0757bf elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6d0757bf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Paralelos e pervivencia<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60563f68 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"60563f68\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a93fdd6 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5a93fdd6\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Pr\u00f3ximo Oriente:<\/strong> o Lot\u00e1n ugar\u00edtico, o Tiamat babil\u00f3nico, a mesma familia de motivos. O patr\u00f3n b\u00e1sico: a creaci\u00f3n mediante a domesticaci\u00f3n da forza do mar primixenio.<\/p><p><strong>Tradici\u00f3ns indoeuropeas:<\/strong> Vrtra no Rigveda, a Serpe de Midgard, o drag\u00f3n da lenda heroica grega. Todos representan o primordial que o deus heroe debe someter.<\/p><p><strong>Recepci\u00f3n moderna<\/strong><\/p><p><em>Leviat\u00e1n<\/em> de Hobbes como met\u00e1fora pol\u00edtica do poder do Estado. Melville cita a Leviat\u00e1n en Moby-Dick. Na actualidade: cine, literatura, vocabulario pol\u00edtico (o Estado vixilante como \u00abLeviat\u00e1n\u00bb).<\/p><div><p><strong>Recepci\u00f3n pol\u00edtica e moderna<\/strong><\/p><p><span data-nosnippet>En 1651, Thomas Hobbes, coa s\u00faa obra pol\u00edtica principal <em>Leviathan, or The Matter, Forme and Power of a Common-wealth Ecclesiasticall and Civill<\/em>, converteu a figura na alegor\u00eda do Estado absoluto: o \u00abdeus mortal\u00bb Leviat\u00e1n \u00e9 o soberano creado por contrato a partir do estado de natureza (<em>bellum omnium contra omnes<\/em>) e que disp\u00f3n da vida e a morte dos cidad\u00e1ns.<\/span><\/p><p>A elecci\u00f3n deste imaxinario por parte de Hobbes \u00e9 chamativa dende o punto de vista da historia das relixi\u00f3ns: identifica o Estado co propio poder do caos, cuxa domesticaci\u00f3n b\u00edblica lle outorga ao Estado a s\u00faa funci\u00f3n.<\/p><p><span data-nosnippet>Na recepci\u00f3n moderna (Carl Schmitt, <em>Der Leviathan in der Staatslehre des Thomas Hobbes<\/em>, 1938) e nos debates sobre a soberan\u00eda do Estado, Leviat\u00e1n segue sendo unha figura de referencia central.<\/span><\/p><p><span data-nosnippet>Esta recepci\u00f3n pol\u00edtica discorre en paralelo \u00e1 teol\u00f3xico-demonol\u00f3xica, na que Leviat\u00e1n figura na xerarqu\u00eda infernal medieval (Peter Binsfeld, <em>De confessionibus maleficarum<\/em>, 1589) como un dos sete pr\u00edncipes do inferno, encargado do pecado capital da <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Na tradici\u00f3n cristi\u00e1, doutrina que se aparta da posici\u00f3n ortodoxa; na antig\u00fcidade e na idade media foi sancionada.\">herex\u00eda<\/span>.<\/span><\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp0fa89a2 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp0fa89a2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp45b6119 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp45b6119\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Leviat\u00e1n no libro de Xob: o discurso de Deus dende a tormenta<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp5b95145 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp5b95145\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp1068a65 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp1068a65\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>A descrici\u00f3n m\u00e1is detallada do Leviat\u00e1n na Biblia hebrea aparece no Libro de Xob, no cap\u00edtulo 41. Pertence aos discursos de Deus, cos que Deus responde desde a tormenta \u00e1s queixas de Xob.<\/p><p>Deus describe o monstro nunha longa serie de preguntas que apuntan todas a que ning\u00fan ser humano pode enfrontarse ao Leviat\u00e1n. Nadie pode pasarlle un gancho polo nariz, dominarlle a boca cun freo nin traspasarlle a pel con lanzas.<\/p><p>A descrici\u00f3n \u00e9 concreta e chea de imaxes. O Leviat\u00e1n ten escamas impenetrables que se xuntan como escudos, do seu foci\u00f1o saen chamas, das s\u00faas ventas sobe fume e o seu alento incende carb\u00f3ns.<\/p><p>Cando se ergue, at\u00e9rrase incluso os fortes. Toma o ferro por palla e o bronce por madeira podre. Fai bulir as profundidades como unha ola. \u00c9 rei sobre todos os arrogantes.<\/p><p>Na historia da interpretaci\u00f3n disc\u00fatese que significa isto. Unha corrente m\u00e1is antiga entend\u00eda o Leviat\u00e1n de xeito racionalista como un cocodrilo, outra como puro s\u00edmbolo do caos. Hoxe a investigaci\u00f3n pon o acento no contexto ret\u00f3rico: no Libro de Xob, o Leviat\u00e1n representa o l\u00edmite do poder e da comprensi\u00f3n humanos.<\/p><p>Deus mostra a Xob unha criatura que o ser humano non pode nin controlar nin comprender, pero que non representa ningunha ameaza para Deus mesmo. O discurso divino converte, de xeito paradoxal, o monstro do caos nunha parte da orde inmensa e incomprensible da creaci\u00f3n, cuxo sentido escapa ao entendemento humano.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp6f647dc e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp6f647dc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpe9f0c9f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cpe9f0c9f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">O trasfondo sem\u00edtico occidental: Lot\u00e1n e a loita contra o caos<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp10055ac e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp10055ac\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpf9e4b2d elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cpf9e4b2d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>O Leviat\u00e1n non \u00e9 unha invenci\u00f3n b\u00edblica illada. O descubrimento dos textos ugar\u00edticos en Ras Shamra, na costa siria, desde 1929, puxo \u00e1 luz un trasfondo m\u00e1is antigo.<\/p><p>Nos textos mitol\u00f3xicos de Ugarit, pertencentes ao segundo milenio antes de Cristo, aparece unha serpe chamada <em>Lot\u00e1n<\/em>, cuxo nome est\u00e1 estreitamente relacionado co hebreo Livyat\u00e1n. Al\u00ed descr\u00edbese Lot\u00e1n como unha serpe sinuosa e de varias cabezas, vencida polo deus da tormenta Baal ou pola deusa Anat.<\/p><p>Deste xeito, o Leviat\u00e1n ins\u00edrese no <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento tem\u00e1tico recorrente na arte ou na narrativa.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> moi estendido do Pr\u00f3ximo Oriente antigo da loita contra o caos. En Mesopotamia, o deus Marduk loita no <em>Enuma Elish<\/em> contra o mar primixenio Tiamat; en Ugarit, Baal vence o mar Yam e o drag\u00f3n Lot\u00e1n.<\/p><p>O esquema b\u00e1sico \u00e9 semellante en todos os casos: un poder ordenador vence un poder acu\u00e1tico e ca\u00f3tico, moitas veces con forma de serpe, e con iso funda ou reafirma a orde do mundo.<\/p><p>A Biblia hebrea co\u00f1ece este <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento tem\u00e1tico recorrente na arte ou na narrativa.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> e ret\u00f3mao, a\u00ednda que coa s\u00faa propia elaboraci\u00f3n. Varios salmos e textos prof\u00e9ticos falan de como Deus esnaquizou as cabezas do Leviat\u00e1n ou do drag\u00f3n do mar.<\/p><p><span data-nosnippet>Estudosos da relixi\u00f3n como John Day mostraron en <em>God&#8217;s Conflict with the Dragon and the Sea<\/em> (1985) como estas imaxes m\u00e1is antigas seguen vivas nos textos b\u00edblicos, a\u00ednda que atribu\u00eddas ao \u00fanico Deus de Israel.<\/span><\/p><p>As\u00ed, o Leviat\u00e1n pasa de ser un adversario divino independente a unha criatura que Deus vence ou, como no Libro de Xob, que chega a aparecer como o seu xoguete poderoso pero inofensivo.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpab2b5fc e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpab2b5fc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpfe388ca elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cpfe388ca\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">O banquete do fin dos tempos: o Leviat\u00e1n na tradici\u00f3n xud\u00eda<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpb6217c3 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cpb6217c3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpe28435f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cpe28435f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Na literatura xud\u00eda posb\u00edblica, o Leviat\u00e1n segue desenvolv\u00e9ndose de xeito propio. Unha ampla tradici\u00f3n, presente nas apocalipses, no <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Obra principal do xuda\u00edsmo rab\u00ednico coa interpretaci\u00f3n da tradici\u00f3n relixiosa.\" tabindex=\"0\">Talmud<\/span> e na literatura do Midrash, relaci\u00f3nao co fin dos tempos.<\/p><p>Con frecuencia aparece emparellado co monstro terrestre <em>Behemot<\/em>; a veces eng\u00e1dese como terceiro a ave <em>Ziz<\/em>. O Leviat\u00e1n domina o mar, Behemot a terra.<\/p><p>Unha idea moi estendida di que Deus creou orixinariamente os dous monstros primixenios en parella, pero lles impediu reproducirse para que non chegasen a someter o mundo.<\/p><p>Ao final dos tempos, segundo unha narraci\u00f3n atestada en varias fontes, o Leviat\u00e1n e Behemot ser\u00e1n matados e a s\u00faa carne servirase aos xustos como banquete festivo. Da pel do Leviat\u00e1n, engade unha elaboraci\u00f3n talm\u00fadica, Deus far\u00e1 unha tenda ou un dosel para os fieis.<\/p><p>Estas imaxes son moi significativas desde o punto de vista da historia das relixi\u00f3ns. O monstro do caos, que nas capas m\u00e1is antigas representaba unha ameaza real para a creaci\u00f3n, queda aqu\u00ed totalmente integrado na historia da salvaci\u00f3n. Est\u00e1 baixo control desde o principio e, ao final, incluso serve para recompensar os xustos.<\/p><p>A idea do banquete do Leviat\u00e1n tivo unha longa pervivencia na <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"A orde establecida do culto dunha comunidade relixiosa.\" tabindex=\"0\">liturxia<\/span> e na <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"A relixiosidade vivida no d\u00eda a d\u00eda, moitas veces \u00e1 marxe da doutrina oficial.\" tabindex=\"0\">relixiosidade popular<\/span> xud\u00edas; a\u00ednda aparece en canci\u00f3ns de mesa para a festa das Cabanas. A investigaci\u00f3n ve nisto un exemplo de como un antigo <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento tem\u00e1tico recorrente na arte ou na narrativa.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> m\u00edtico puido manterse vivo durante s\u00e9culos a trav\u00e9s de reinterpretaci\u00f3ns sucesivas, sen perder nunca por completo a s\u00faa orixe ameazante.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpb39e41a e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpb39e41a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp7ec3be5 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp7ec3be5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Interpretaci\u00f3n cristi\u00e1: das fauces do inferno ao s\u00edmbolo pol\u00edtico<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp5bb46b3 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp5bb46b3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp2624cb4 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp2624cb4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Na tradici\u00f3n interpretativa cristi\u00e1, o Leviat\u00e1n foi maioritariamente interpretado en sentido negativo. Pais da Igrexa como Gregorio Magno relacion\u00e1rono, nos seus comentarios ao libro de Xob, co demo ou co Anticristo.<\/p><p>A partir das fauces lanzalumes do libro de Xob desenvolveuse na arte medieval o motivo iconogr\u00e1fico das fauces do inferno, unha enorme boca de monstro escancarada na que son arrastrados os condenados. Esta imaxe marcou a miniatura de libros, os p\u00f3rticos das igrexas e, m\u00e1is tarde, o teatro relixioso.<\/p><p>Outra li\u00f1a de interpretaci\u00f3n empregou o Leviat\u00e1n de xeito aleg\u00f3rico como imaxe da redenci\u00f3n. Nalg\u00fans textos medievais, o Leviat\u00e1n capturado co anzol aparece como imaxe de como o demo \u00e9 enganado a trav\u00e9s da encarnaci\u00f3n de Cristo; a cruz conv\u00e9rtese no anzol no que o monstro queda atrapado.<\/p><p>Esta idea uniu a antiga imaxe do inimigable Leviat\u00e1n coa doutrina cristi\u00e1 da salvaci\u00f3n.<\/p><p><span data-nosnippet>A reformulaci\u00f3n de maior alcance na Idade Moderna procede de Thomas Hobbes. Na s\u00faa obra <em>Leviathan<\/em>, de 1651, escolleu o monstro b\u00edblico como <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Unha imaxe expresiva que representa unha idea abstracta.\" tabindex=\"0\">s\u00edmbolo<\/span> do Estado, un home artificial composto por moitos homes, que pola s\u00faa forza superior pon fin ao estado de natureza de guerra de todos contra todos.<\/span><\/p><p>Hobbes recorreu explicitamente \u00e1 palabra de Xob sobre o rei sobre todos os soberbios.<\/p><p>O famoso gravado en cobre da portada, que mostra un gobernante xigantesco composto por moitas figuras pequenas, \u00e9 unha das imaxes pol\u00edticas m\u00e1is co\u00f1ecidas de todas. Desde Hobbes, Leviat\u00e1n \u00e9 na linguaxe pol\u00edtica unha expresi\u00f3n para o poder estatal desmesurado, unha li\u00f1a de significado que s\u00f3 conserva co antigo drag\u00f3n do caos o <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Un elemento de contido recorrente na arte ou na narraci\u00f3n.\" tabindex=\"0\">motivo<\/span> do poder invencible.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36dd7469 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"36dd7469\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13760ab4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"13760ab4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Ligaz\u00f3ns relacionadas<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-28c87796 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"28c87796\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5d6538df elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5d6538df\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Ligaz\u00f3ns internas recomendadas:<\/p><ul><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/cristianismo\/\">Cristianismo<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/satan\/\">Sat\u00e1n<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/lucifer\/\">Lucifer<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/beelzebub\/\">Belzeb\u00fa<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/legion-posesion-demos-colectivos\/\">Lexi\u00f3n<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/apophis\/\">Apofis<\/a> (paralelo m\u00e1is pr\u00f3ximo)<\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/mesopotamia\/\">Mesopotamia<\/a> (tradici\u00f3n de Tiamat)<\/li><li>Motivos de drag\u00f3ns e de combate contra o caos<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-grl4kl40 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"grl4kl40\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bzsbfrmh elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"bzsbfrmh\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Bibliograf\u00eda de investigaci\u00f3n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2c13224a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2c13224a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0eymh9ub elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0eymh9ub\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<footer class=\"iwg-literatur\"><p>Unha selecci\u00f3n de traballos centrais sobre o Leviat\u00e1n:<\/p><ul><li><span data-nosnippet>Day, John: <em>God&#8217;s Conflict with the Dragon and the Sea<\/em>. Cambridge 1985.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Uehlinger, Christoph: \u201eLeviathan.&#8221; En: <em>Dictionary of Deities and Demons in the Bible<\/em>. 2\u00aa ed. Leiden 1999.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Wakeman, Mary K.: <em>God&#8217;s Battle with the Monster<\/em>. Leiden 1973.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Batto, Bernard F.: <em>Slaying the Dragon<\/em>. Louisville 1992.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Schmidt, Brian B.: \u201eSea Monsters.&#8221; En: <em>Encyclopedia of the Dead Sea Scrolls<\/em>. Nova York 2000.<\/span><\/li><\/ul><div data-nosnippet=\"true\" class=\"iwg-litliste\"><p><strong>Bibliograf\u00eda est\u00e1ndar (Cristianismo):<\/strong><\/p><ul><li><span data-nosnippet><strong>Markschies, Christoph<\/strong>: <em>Das <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"\u00c9poca da cultura grega e romana, aproximadamente entre o 800 a. C. e o 600 d. C.\" tabindex=\"0\">antike<\/span> Christentum. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"A actitude e a pr\u00e1ctica relixiosa vivida por unha persoa.\" tabindex=\"0\">Fr\u00f6mmigkeit<\/span>, Lebensformen, Institutionen. Beck, M\u00fcnchen 2006.<\/em><\/span><\/li><\/ul><\/div><\/footer>\n<p class=\"iwg-bib-more\"><span data-nosnippet>M\u00e1is obras de referencia na <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/literatura\/\">bibliograf\u00eda<\/a>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-wv-leviathan-faq-33e931 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"wv-leviathan-faq-33e931\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-wv-leviathan-faq-col-8e5934\" data-id=\"wv-leviathan-faq-col-8e5934\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-wv-leviathan-h elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"wv-leviathan-h\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Preguntas frecuentes sobre o Leviat\u00e1n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-wv-leviathan-t elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"wv-leviathan-t\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<details class=\"iwg-faq-item\">\n  <summary><strong>Que \u00e9 o Leviat\u00e1n?<\/strong><\/summary>\n  <p>O Leviat\u00e1n \u00e9 un enorme monstro mari\u00f1o da tradici\u00f3n xudeocristi\u00e1. Na Biblia hebrea (Isa\u00edas, Salmos, Xob) aparece como poder ca\u00f3tico primixenio do mar, que Deus domina no comezo da creaci\u00f3n. Na posterior apocal\u00edptica xud\u00eda e na demonolox\u00eda cristi\u00e1, o Leviat\u00e1n converteuse en personificaci\u00f3n do mal. En Thomas Hobbes, o nome pasou a ser s\u00edmbolo do Estado todopoderoso.<\/p>\n<\/details>\n\n<details class=\"iwg-faq-item\">\n  <summary><strong>\u00c9 o Leviat\u00e1n un <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Ser espiritual ao que se lle atrib\u00fae un efecto prexudicial ou ambivalente.\" tabindex=\"0\">demo<\/span> ou un animal?<\/strong><\/summary>\n  <p>Na tradici\u00f3n b\u00edblica orixinal, o Leviat\u00e1n \u00e9 un animal enorme e c\u00f3smico, estreitamente relacionado co ugar\u00edtico Lot\u00e1n e coa mesopot\u00e1mica Tiamat. Na posterior apocal\u00edptica xud\u00eda (Libro de Enoc) e na demonolox\u00eda cristi\u00e1 do inicio da Idade Moderna converteuse en <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Ser espiritual ao que se lle atrib\u00fae un efecto prexudicial ou ambivalente.\" tabindex=\"0\">demo<\/span>: para Peter Binsfeld, un dos sete arquidemos, encargado do pecado capital da envexa.<\/p>\n<\/details>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-wv-leviathan-s elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"wv-leviathan-s\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\": \"https:\/\/schema.org\", \"@type\": \"FAQPage\", \"mainEntity\": [{\"@type\": \"Question\", \"name\": \"Que \u00e9 o Leviat\u00e1n?\", \"acceptedAnswer\": {\"@type\": \"Answer\", \"text\": \"O Leviat\u00e1n \u00e9 un enorme monstro mari\u00f1o da tradici\u00f3n xudeocristi\u00e1. Na Biblia hebrea (Isa\u00edas, Salmos, Xob) aparece como poder ca\u00f3tico primixenio do mar, que Deus domina no comezo da creaci\u00f3n. Na posterior apocal\u00edptica xud\u00eda e na demonolox\u00eda cristi\u00e1, o Leviat\u00e1n converteuse en personificaci\u00f3n do mal: en Thomas Hobbes, o nome pasou a ser s\u00edmbolo do Estado todopoderoso.\"}}, {\"@type\": \"Question\", \"name\": \"\u00c9 o Leviat\u00e1n un demo ou un animal?\", \"acceptedAnswer\": {\"@type\": \"Answer\", \"text\": \"Na tradici\u00f3n b\u00edblica orixinal, o Leviat\u00e1n \u00e9 un animal enorme e c\u00f3smico, estreitamente relacionado co ugar\u00edtico Lot\u00e1n e coa mesopot\u00e1mica Tiamat. Na posterior apocal\u00edptica xud\u00eda (Libro de Enoc) e na demonolox\u00eda cristi\u00e1 do inicio da Idade Moderna converteuse en demo: para Peter Binsfeld, un dos sete arquidemos, encargado do pecado capital da envexa.\"}}]}<\/script>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":3,"featured_media":1566,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_yoast_wpseo_focuskw":"Caos de Leviat\u00e1n","_yoast_wpseo_title":"Leviat\u00e1n \u2013 Drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n","_yoast_wpseo_metadesc":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.","_yoast_wpseo_meta-robots-noindex":"","_yoast_wpseo_canonical":"","_angie_page":false,"gefaehrdungsstufe":"5","wesen_kultur":"christentum","wesen_klasse":"goetter","footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-194603","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.7 (Yoast SEO v28.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Leviat\u00e1n \u2013 Drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"gl_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Leviat\u00e1n\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iWell Guard\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-07T09:41:15+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/\",\"name\":\"Leviat\u00e1n \u2013 Drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_leviathan.webp\",\"datePublished\":\"2026-09-07T09:36:59+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T09:41:15+00:00\",\"description\":\"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_leviathan.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_leviathan.webp\",\"width\":1024,\"height\":1536,\"caption\":\"Deuses da tradici\u00f3n do Cristianismo.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Start\",\"item\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/?page_id=194562\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Leviat\u00e1n\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/\",\"name\":\"iWell Guard\",\"description\":\"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"gl-ES\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#organization\",\"name\":\"Ittermann electronic GmbH\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"width\":1182,\"height\":237,\"caption\":\"Ittermann electronic GmbH\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/pantip.com\\\/profile\\\/9367242\",\"https:\\\/\\\/micro.blog\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.diggerslist.com\\\/iwellguard\\\/about\",\"https:\\\/\\\/skitterphoto.com\\\/photographers\\\/2870314\\\/iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/iwellguard.wordpress.com\\\/2026\\\/06\\\/06\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/hub.docker.com\\\/u\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.pinterest.com\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/bit.ly\\\/m\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/entre-vos-mains.alsace.eu\\\/profiles\\\/iwellguard\\\/activity\",\"https:\\\/\\\/gravatar.com\\\/reallybeded8fd34\",\"https:\\\/\\\/naijamatta.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.goodreads.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/profile.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/experiment.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/wakelet.com\\\/@iWellGuard82270\",\"https:\\\/\\\/www.chordie.com\\\/forum\\\/profile.php?id=2555664\",\"https:\\\/\\\/www.instapaper.com\\\/p\\\/17757966\",\"https:\\\/\\\/www.mapleprimes.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/businesslistingplus.com\\\/profile\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/telegra.ph\\\/iWell-Guard-06-06\",\"https:\\\/\\\/pbase.com\\\/iwellguard\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/b.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/20260607#bookmark-4788405196491818882\",\"https:\\\/\\\/fliphtml5.com\\\/home\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/anyflip.com\\\/homepage\\\/cmiwl#About\",\"https:\\\/\\\/transfur.com\\\/Users\\\/iwellguard\",\"http:\\\/\\\/delphi.larsbo.org\\\/user\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/jobs.lajobsportal.org\\\/profiles\\\/8380803-iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/md.chaosdorf.de\\\/s\\\/jfbe5SBdJD\",\"https:\\\/\\\/www.lingvolive.com\\\/en-us\\\/profile\\\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\\\/translations\",\"https:\\\/\\\/www.fitday.com\\\/fitness\\\/forums\\\/members\\\/iwellguard.html\",\"https:\\\/\\\/www.mymeetbook.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/pxhere.com\\\/en\\\/photographer-me\\\/5040798\",\"https:\\\/\\\/disqus.com\\\/by\\\/iwellguard\\\/about\\\/\",\"https:\\\/\\\/pastelink.net\\\/hjwciqwq\",\"https:\\\/\\\/pubhtml5.com\\\/homepage\\\/scjhn\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.bitchute.com\\\/channel\\\/2O2eOKzNqujT\",\"https:\\\/\\\/audiomack.com\\\/iwellguard\"]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ralf Ittermann\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f\"},\"headline\":\"Leviat\u00e1n\",\"datePublished\":\"2026-09-07T09:36:59+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T09:41:15+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/gl\\\/leviatan\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_leviathan.webp\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"description\":\"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Leviat\u00e1n \u2013 Drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n","description":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/","og_locale":"gl_ES","og_type":"article","og_title":"Leviat\u00e1n","og_description":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.","og_url":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/","og_site_name":"iWell Guard","article_modified_time":"2026-09-07T09:41:15+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1536,"url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","type":"image\/webp"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Leviat\u00e1n","datePublished":"2026-09-07T09:36:59+00:00","dateModified":"2026-09-07T09:41:15+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","inLanguage":"gl-ES","description":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/","name":"Leviat\u00e1n \u2013 Drag\u00f3n do caos e opositor da creaci\u00f3n","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","datePublished":"2026-09-07T09:36:59+00:00","dateModified":"2026-09-07T09:41:15+00:00","description":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#breadcrumb"},"inLanguage":"gl-ES","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#primaryimage","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","width":1024,"height":1536,"caption":"Deuses da tradici\u00f3n do Cristianismo."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Start","item":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/?page_id=194562"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Leviat\u00e1n"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#website","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/","name":"iWell Guard","description":"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen","publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"gl-ES"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","width":1182,"height":237,"caption":"Ittermann electronic GmbH"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pantip.com\/profile\/9367242","https:\/\/micro.blog\/iwellguard","https:\/\/www.diggerslist.com\/iwellguard\/about","https:\/\/skitterphoto.com\/photographers\/2870314\/iwell-guard","https:\/\/iwellguard.wordpress.com\/2026\/06\/06\/iwell-guard\/","https:\/\/hub.docker.com\/u\/iwellguard","https:\/\/www.pinterest.com\/iwellguard\/","https:\/\/bit.ly\/m\/iwellguard","https:\/\/entre-vos-mains.alsace.eu\/profiles\/iwellguard\/activity","https:\/\/gravatar.com\/reallybeded8fd34","https:\/\/naijamatta.com\/iwellguard","https:\/\/www.goodreads.com\/iwellguard","https:\/\/profile.hatena.ne.jp\/iwellguard\/","https:\/\/experiment.com\/users\/iwellguard","https:\/\/wakelet.com\/@iWellGuard82270","https:\/\/www.chordie.com\/forum\/profile.php?id=2555664","https:\/\/www.instapaper.com\/p\/17757966","https:\/\/www.mapleprimes.com\/users\/iwellguard","https:\/\/businesslistingplus.com\/profile\/iwell-guard\/","https:\/\/telegra.ph\/iWell-Guard-06-06","https:\/\/pbase.com\/iwellguard\/iwellguard","https:\/\/b.hatena.ne.jp\/iwellguard\/20260607#bookmark-4788405196491818882","https:\/\/fliphtml5.com\/home\/iwellguard","https:\/\/anyflip.com\/homepage\/cmiwl#About","https:\/\/transfur.com\/Users\/iwellguard","http:\/\/delphi.larsbo.org\/user\/iwellguard","https:\/\/jobs.lajobsportal.org\/profiles\/8380803-iwell-guard","https:\/\/md.chaosdorf.de\/s\/jfbe5SBdJD","https:\/\/www.lingvolive.com\/en-us\/profile\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\/translations","https:\/\/www.fitday.com\/fitness\/forums\/members\/iwellguard.html","https:\/\/www.mymeetbook.com\/iwellguard","https:\/\/pxhere.com\/en\/photographer-me\/5040798","https:\/\/disqus.com\/by\/iwellguard\/about\/","https:\/\/pastelink.net\/hjwciqwq","https:\/\/pubhtml5.com\/homepage\/scjhn\/","https:\/\/www.bitchute.com\/channel\/2O2eOKzNqujT","https:\/\/audiomack.com\/iwellguard"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f","name":"Ralf Ittermann","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Ralf Ittermann"},"givenName":"Ralf","familyName":"Ittermann","jobTitle":"Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer und redaktioneller Verantwortlicher","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/author\/claude\/","description":"Ralf Ittermann ist Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer der Ittermann electronic GmbH und redaktioneller Verantwortlicher des iWell-Guard-Lexikons. Er verbindet langj\u00e4hrige Erfahrung in der Pr\u00e4zisionsfertigung mit medialer Praxis und religionsgeschichtlicher Quellenarbeit.","worksFor":{"@type":"Organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/ittermann.de\/","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"K\u00f6hlergasse 16-18","postalCode":"99842","addressLocality":"Ruhla","addressCountry":"DE"}},"knowsAbout":["Religionsgeschichte","Mythologie","Mediale Praxis","Energetische Diagnostik","Schutzpraxis","Volksglauben","Westliche Esoterik"]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Leviat\u00e1n","datePublished":"2026-09-07T09:36:59+00:00","dateModified":"2026-09-07T09:41:15+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/leviatan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_leviathan.webp","inLanguage":"gl-ES","description":"Leviat\u00e1n, serpe primixenia do mar e figura do caos na tradici\u00f3n hebrea: de Xob e os Salmos \u00e1 apocal\u00edptica cristi\u00e1."}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/194603","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=194603"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/194603\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=194603"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=194603"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}