{"id":200486,"date":"2026-09-07T14:09:31","date_gmt":"2026-09-07T14:09:31","guid":{"rendered":"https:\/\/iwell-guard.com\/?page_id=200486"},"modified":"2026-09-07T14:13:09","modified_gmt":"2026-09-07T14:13:09","slug":"yamantaka","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/","title":{"rendered":"Yamantaka"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"200486\" class=\"elementor elementor-200486 elementor-2023 elementor-bc-flex-widget\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-10fdade e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"10fdade\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herohlft0 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"herohlft0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c3ceb64 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c3ceb64\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-96ae5e1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"96ae5e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Yamantaka, tradizio tibetarreko jainkoa<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e45238a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e45238a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka (heriotzaren menperatzailea, Vajrabhairava izenaz ere ezagutzen dena) budismo tibetarreko meditazio-jainkotasun basatienetako eta eragin handienetakoa da. Bederatzi buru, 34 beso eta 16 hankarekin, <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Mahayana budismoan, bere askapena beste izakien mesedetan atzeratzen duen argitua.\">Bodhisattva<\/span> Manjushriren forma honek jakintza ezaren eta heriotza beldurraren azken suntsipena adierazten du.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klsbdg01 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klsbdg01\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klshtm01 elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"klshtm01\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"iwg-pill-row\"><span class=\"iwg-klasse-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Jainko \/ jainkosa: kultura bateko panteoiaren goi-boterea pertsonifikatzen duen izakia, eginkizun garbiak dituena, natur-indarrak, patua, gerra, ugalkortasuna. Kultuen, sakrifizioen eta tenplu-erakundeen bidez gurtua.\">Jainkoa<\/span><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tibet\/\" class=\"iwg-kultur-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Tibeteko budismoa eta B\u00f6n tradizioa, Yidam, Dharmap\u0101la, Naga-mundua.\">Tibet<\/a><span class=\"iwg-tradition-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Tibeteko budismoaren babes-jainkotasunen klasea.\">Dharmap\u0101la<\/span><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f74855 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3f74855\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c30362 elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"1c30362\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Orrialde honetan ez da izenbururik aurkitu.&quot;,&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;],&quot;marker_view&quot;:&quot;bullets&quot;,&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;fas fa-circle&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;,&quot;rendered_tag&quot;:&quot;&lt;svg class=\\&quot;e-font-icon-svg e-fas-circle\\&quot; viewBox=\\&quot;0 0 512 512\\&quot; xmlns=\\&quot;http:\\\/\\\/www.w3.org\\\/2000\\\/svg\\&quot;&gt;&lt;path d=\\&quot;M256 8C119 8 8 119 8 256s111 248 248 248 248-111 248-248S393 8 256 8z\\&quot;&gt;&lt;\\\/path&gt;&lt;\\\/svg&gt;&quot;},&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\tAurkibidea\t\t\t<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__1c30362\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herorght0 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"herorght0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-heroimg00 iwg-hero-image elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"heroimg00\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka-683x1024.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-202637\" alt=\"Yamantaka - Tibet tradizioko jainkoak, historiko-ilustratiboa\" srcset=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka-683x1024.webp 683w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka-200x300.webp 200w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka-768x1152.webp 768w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp 1024w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-32917199 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"32917199\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26e916cb e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"26e916cb\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-253a40d4 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"253a40d4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1200c304 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1200c304\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Yamantaka<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-11758e7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"11758e7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka Gelug eskolan <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Budismo tibetarrean, praktikatzaile batek identifikazioan lan egiten duen meditazio-jainkotasuna, argiztapenaren alderdiak gorpuzteko.\">yidam<\/span> (jainkotasun pertsonalaren forma) gisa praktikatzen da. Bederatzi buruko itxura urdin-ilun edo beltza, animalia-buruekin, zentzu guztien kontrola sinbolizatzen du. Praktika tantrikoak ehunka ordu behar ditu meditazioan, eta maila oso aurreratutzat jotzen da. Bere presentzia heriotzaren beldurra eta egoarekiko atxikimendua gainditzeko balio du.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-159dcf9a e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"159dcf9a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-48cee66f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"48cee66f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Azkar begiratzeko: Yamantaka<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f50d82c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3f50d82c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Mota:<\/strong> <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"\u201aDiamante-ibilgailua'; budismo Mahayanaren forma tantrikoa, Tibetean batez ere, yidam praktikan eta mantra tekniketan oinarritua.\">Vajrayana<\/span> budista iratzarrizko (wrathful) yidam nagusia, Yamaren (heriotza) menperatzailea<br><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio edo kultura bateko jainko guztien multzoa.\" tabindex=\"0\">Panteoia<\/span>: Budismo tibetarra (bereziki Gelug eta Sakya tradizioak)<br>Funtzioa: hilkortasunaren beldurra eta karmaren legea menperatzea, Vajrayanaren yidam gorena<br>Ezaugarri nagusiak: bufalo-burua, bederatzi buru (forma nagusia), 34 beso, 16 hanka, aureola sugarrez inguratua<br>Kultu-leku nagusia: Gelug tradizioko monasterio nagusiak (Drepung, Sera, Gand\u00e4n), Sakya monasterio nagusia<br>Identitatea: Manjushriren forma iratzarrizkoa (Vajrabhairava alderdia)<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18613602 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"18613602\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-262b8a9f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"262b8a9f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Testuingurua<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-46dcb7d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"46dcb7d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-61d3ab3 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"61d3ab3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-117c166 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"117c166\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Testuen garaia<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-73997a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"73997a0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka (sanskritoz, \u00abYamaren suntsitzailea\u00bb) Indiako tradizio tantrikoan garatzen da (K.o. VIII.\u2013X. mendeak), Manjushriren forma iratzarrizko gisa. Jakintzaren bodhisattvak itxura izugarri hori hartzen du heriotza bera (Yama) menperatzeko eta, horrela, izaki guztiak karmaren zikloetatik salbatzeko.<\/p><p>Yamantaka tradizioaren goraldirik nagusia: Atishak Tibetera egindako heldueraren garaia (XI. mendea), eta gero, bereziki, Gelug tradizioa Tsongkhaparekin (XIV.\/XV. mendea). Yamantaka, <em>Vajrabhairava<\/em> gisa, Gelug eskolaren yidam nagusia bihurtzen da. Sakya eta Nyingma sistemetan ere erdigunean dago, testu tantriko desberdinekin.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d47b156 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"d47b156\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ff38c2b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ff38c2b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Hedapen-eremua<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4e49fcc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4e49fcc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Kultu-leku nagusiak: <strong>Gelug monasterio guztiek<\/strong> Yamantaka sadhana praktika nagusi gisa dute, bereziki Drepung, Sera, Gand\u00e4n eta Tashilhunpo monasterioek. <strong>Sakya monasterio nagusia<\/strong> Tibeten (Vajrabhairava tradizioa). Mongolian erdigunean dago. Bhutan eta Nepalen monasterio ugaritan presente dago. Nazioartean, budismo tibetar-vajrayana tradizioa duen zentro guztietan. Yamantakaren hasiera-emate tantrikoak (wang) Vajrayanaren hasiera-emate gorenetakoak dira.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db03c39 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"db03c39\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-229a87b e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"229a87b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1f471fc elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1f471fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Iturri-egoera<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36b1201 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"36b1201\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Iturri nagusiak: <em>Vajrabhairava-Tantra<\/em> (iturri nagusia), <em>Krishnayamari-Tantra<\/em>, <em>Raktayamari-Tantra<\/em> (hiru forma nagusiak). Iruzkin-literatura: Tsongkhaparen <em>Yamantakaren Sei Yogak<\/em>. Bigarren mailako literatura: Linrothe, <em>Ruthless Compassion. Wrathful Deities in Early Indo-Tibetan Esoteric Buddhist Art<\/em>; Siklos, <em>The Vajrabhairava Tantras<\/em>; Lopez, <em>Religions of Tibet in Practice<\/em>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ae0637c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3ae0637c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-31d07739 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"31d07739\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Izena<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b7642947 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"b7642947\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a086266 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a086266\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka normalean hainbat burukin (askotan bederatzirekin, buru nagusi bat eta zortzi bigarren mailako) eta hainbat besorekin (askotan hamasei) irudikatzen da. Aurpegi nagusia urdin-iluna edo beltza da, basatia eta beldurgarria ikusteko. Gorputza gihartsua eta izugarria da, zainak lehertzeko zorian eta anatomia gehiegikeriaz irudikatuta.<\/p><p>Giza buruz eta buruhezurrez egindako koroa darama, egoaren suntsipena sinbolizatuz. Gorputza sugezko lepokoz eta animalia-larruz apainduta dago. Bere eskuetako ikurrek ezpatak, laso-sokak, hezur-txotxongiloak, kanpaiak eta indar tantrikoaren beste insignia batzuk irudikatzen dituzte. Askotan mugimendu basatian dantzatzen ari da, batzuetan bere Shaktirekin (energia femeninoa) besarkada jainkotiarrean.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-709a44a8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"709a44a8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f585873 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2f585873\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Ezaugarriak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-70621c12 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"70621c12\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4296eb49 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4296eb49\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka ez da kanpoko errituen bidez gurtzen, baizik eta barne-meditazio bizien bidez. Praktikatzaileek beren burua Yamantaka gisa irudikatzen dute, prozesu hori egoa desegiten den eraldaketa graduala da. Praktika aurreratua da eta hasiera-ematea eskatzen du. Lama batek ikaslea hasieratu behar du eta irakaspenak eman.<\/p><p><span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Errepikapen erritualez errezitatzen den silaba- edo hitz-formula eraldatzaile-indarrekoa; tradizio indiarretan erdigunean dago, mendebaldean decree praktika gisa egokitua.\">Mantra<\/span> &#8220;<em>om bhrum sarva dushta mara ya dung drip soha<\/em>&#8221; errezitatzen da, batzuetan mila edo hamar mila aldiz. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Diagrama zirkular bat, hinduismoan eta budismoan kosmosa irudikatzen duena.\" tabindex=\"0\">Mandala<\/span> (diagrama kosmikoa) irudikatzen da. Bere izugarritasunaren gainetik, praktikak arras baretzen du, beldur guztien oinarria suntsitzen baitu.<\/p><p><strong>Itxura eta sinbolismoa<\/strong><\/p><p><em>Yamantaka<\/em> jainko beltz edo urdin-ilun gisa irudikatzen da, ile basatia eta 34 besorekin (tradizio ezberdinetan), zezen-buruekin eta buruhezurrekin. Buruen lepokoa darama eta hainbat arma eta <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Esanahi erlijioso edo kulturala duten ekintza sinbolikoen sekuentzia arautua.\" tabindex=\"0\">erritual<\/span>-objektu eusten ditu. Sugarrek inguratzen dute. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Irudien edukiaren eta esanahiaren azterketa.\" tabindex=\"0\">Ikonografia<\/span> honek jakintzaren bidez heriotza gainditzea sinbolizatzen du.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44e71476 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"44e71476\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c1fc3f0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3c1fc3f0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Fitxa: Yamantaka<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-84f33b8e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"84f33b8e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-hqkdc67p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"hqkdc67p\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantakaren alderdi garrantzitsuenak, begirada batean. Ondorengo eremuek jatorria, funtzioa, itxura, gurtza, sinboloak eta paralelismo kulturalak biltzen dituzte.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c5 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c1 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-qh9oavvu iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"qh9oavvu\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-awzx8k2k elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"awzx8k2k\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Kultura-testuingurua<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-x6rowhv0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"x6rowhv0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka Manju\u015briren manifestazio amorratua da. Mito nagusia: yogi santu batek Indiako haitzuloetan meditazio luzea egiten du, eta Yamak (Heriotza) eta bere deabruek mehatxatzen dute; etsipenean, Manju\u015briri deitzen dio, eta honek Yamantaka forma amorratua hartzen du, Yama bera baino handiagoa, ikaragarriagoa eta indartsuagoa, eta Yama menperatzen du.<\/p><p>Suntsipen hori ez da Yamaren amaiera (heriotzaren epaile gisa jarraitzen du jarduten), Buda-izaerak heriotza bera gainditzen duenaren erakuspena baizik. Hiru forma nagusi: <em>Vajrabhairava<\/em> (ezagunena, buru-bufaloa), <em>Krishnayamari<\/em> (Beltza), <em>Raktayamari<\/em> (Gorria).<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e3o4kxs iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"8e3o4kxs\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-08rkdgov elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"08rkdgov\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Erreferentzia<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-uwjelx8s elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"uwjelx8s\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yidam (meditazio-<span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten barruan jainkotiar gisa gurtzen den izakia.\" tabindex=\"0\">jainkotasuna<\/span>) Vajrayana praktikarik gorenean. Hilkortasunaren beldurra eta karmaren legetasuna suntsitzen ditu. Praktika tantrikoan, praktikatzaileak bisualizazio luzeen bidez Yamantakarekin identifikatzen da, eta emaitza norberaren hilezkortasuna Buda-izaera gisa esperimentatzea da. Bidean aurkitutako oztopo guztien babeslea. Vajrayana-ren goreneko hasieren babeslea.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-jm2n74ec iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"jm2n74ec\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8vufse4c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"8vufse4c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Itxura<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-mwb9u015 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"mwb9u015\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Vajrabhairava forma (ezagunena): gorputz gizonezko amorratu, urdin ilun (edo beltz) eta gihartsua. Buru nagusia: <em>buru-bufaloa<\/em> adar handiekin, hiru begi, ahoa zabalik hortz zorrotzekin.<\/p><p>Beste zortzi buru (bederatzi guztira) bi lerrotan, elkarren gainean, eta Manju\u015briren aurpegia goiko puntan. <em>34 beso<\/em> arma eta sinbolo desberdinekin (ezpata, garezur-kopa, khatvanga, etab.). <em>16 zango<\/em>: eskuinekoak menderatutako jainko eta gizakien gainean, ezkerrekoak animalien gainean zapaltzen.<\/p><p>Garezur-koroa eta apaingarriak, halo garratsua. Arku-pausoan jarrera dinamikoan dago. Yab-Yum forma tantrikoan: bere emaztea, Vajravetaliarekin batuta.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37ss2yr6 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"37ss2yr6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3v0wp3wx elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3v0wp3wx\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jarduera<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-w3247g2m elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"w3247g2m\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Eragin-eremua:<\/strong> Gelug tradizioan Yamantaka yidam nagusi gisa meditatzen da; praktikatzaileek bere tantraren <em>sorkuntza-fasea<\/em> eta <em>burutze-fasea<\/em> praktikatzen dituzte urteetan zehar, sarritan hamarkadetan. Dalai Lamak eta Panchen Lamak Yamantaka dute yidam nagusitzat.<\/p><p>Gelug monasterio bakoitzean hilero Yamantaka-puja egiten da. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Norbait egoera edo komunitate berri batean sartzeko trantsizio erritual bat.\" tabindex=\"0\">Iniziazio<\/span> tantrikoa (wang) praktikatzaile aurreratuei bakarrik gordetzen zaie. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainko edo irudi santu baten inguruko gurtza-ekintza guztien multzoa.\" tabindex=\"0\">Kultu<\/span> pertsonalean ia inoiz ez da zuzenean deitzen; yidam da, ez herriaren babes-jainko bat. Cham dantzetan maskaradun agerpen erritual gisa ageri da.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0qpjal9w iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"0qpjal9w\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6ndoih0o elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6ndoih0o\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Babeserako baliabideak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6684tyh9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6684tyh9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Bufalo-burua, bederatzi buru, 34 beso armekin (ezpata, garezur-kopa, khatvanga, damaru, trishula, etab.), 16 hanka, garezur-koroa, hezur-apainduak, sugar-aureola. Yab-yum forman: emazte Vajravetali. Animalia sakratuak: bufaloa (buru nagusia). Landare sakratuak: ez dago berezirik. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Hinduismoan eta budismoan errepikatzen den silaba edo formula santua.\" tabindex=\"0\">Mantra<\/span> sakratua: <em>Om Yamantaka Hum Phat<\/em>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3lfi7x32 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"3lfi7x32\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0kg99ga1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0kg99ga1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Antzeko izakiak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-n0fum6kp elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"n0fum6kp\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><em>Manju\u015bri<\/em> (budismoa, forma baketsu nagusi propioa), <em>Vajrabhairava<\/em> (forma nagusiaren izendapen propioa), <em>Krishnayamari<\/em> (aldaera beltz propioa), <em>Raktayamari<\/em> (aldaera gorri propioa), <em>Mahakala<\/em> (budismoa, forma amorratu erlazionatua), <em>Bhairava<\/em> (hinduismoa, sustrai bera), <em>Yama<\/em> (hinduismoa \/ budismoa, menderatutako antagonista). Funtzionalki: munduko erlijioetan bakarra, \u00abheriotza menderatzen duen jakinduriaren forma amorratua\u00bb gisa, kontzepzio tantriko berezia.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a584676 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"5a584676\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d0757bf elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6d0757bf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Yamantaka, beste kulturetako paraleloak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60563f68 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"60563f68\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a93fdd6 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5a93fdd6\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantakaren bederatzi buruko forma, animalia-sinbologiadun, antzekotasun estrukturalak partekatzen ditu mendebaldeko demonologia sinkretikoekin, non forma anitzeko jainkotasunek (adibidez, Hekate hiru gorputzekin edo Baal itxura anitzekin) kosmosaren indarren konplexutasuna adierazten dute. Jatorriz izaki izugarri baten meditazio-gurtzea askapenerako bide gisa erabiltzeak paraleloak aurkitzen ditu tradizio gnostikoetan.<\/p>\n<p><strong>Judu tradizioa:<\/strong> Molok, eskaintza-jainkoa, eta Samael, haserre-aingerua, Yamantakarekin alderdi demoniako edo amorratua partekatzen dute, baina meditazioan integratzeko aukerarik gabe.<\/p><p><strong>Mundu greko-erromatarra:<\/strong> Hades, hildakoen jainkoa, eta Ares, gerra-jainko haserretua, Yamantakarekin heriotza- eta indarkeria-indarren gaineko kontrolaren alderdiak partekatzen dituzte. Hekate, hiru forma dituen jainkosa, itxura anitzaren ezaugarria partekatzen du.<\/p><p><strong>Germaniar tradizioa:<\/strong> Hel, hildakoen jainkosa, eta Fenrir, animalia suntsitzailea, Yamantakarekin <span class=\"iwg-fachbegriff\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Lurrari edo azpiko munduari dagokiona; antzinako erlijioan sakoneko jainko eta izpirituak (Hades, Erinieak, Demeter chthonia).\">ktoniko<\/span>-basati indarrak partekatzen dituzte, nahiz eta gehiago aurkari gisa integrazio-objektu gisa baino.<\/p><p><strong>Hinduismoa:<\/strong> Kali, ama haserretua, eta Shiva, suntsitzailea, Yamantakarekin suntsipen- eta eraldaketa-indar tantrikoak partekatzen dituzte. Bhairava, Shivaren forma amorratua, paralelo zuzena da.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp741cdfa e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp741cdfa\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp31906e1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp31906e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Yama amorratuaren eta bere menderatzearen mitoa<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpe4539f5 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cpe4539f5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpbce71ca elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cpbce71ca\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka izenak (sanskritoz <em>Yamantaka<\/em>, tibetarrez <em>gShin rje gshed<\/em>) hitzez hitz Yama, hots, heriotzaren jainkoaren mendera-emailea edo amaiera-emailea esan nahi du. Izen horren atzean ipuin ezagun bat dago, hainbat bertsiotan iritsi zaiguna.<\/p><p>Tibetar bertsio hedatuenean, santu-erretiro batek urte askoz meditatu zuen kobazulo batean, argiztapenaren atarian zela. Erabakigarria zen gauean, lapurrek kobazuloan sartu ziren lapurtutako zezen batekin, eta asketa buruz kendu zuten animaliarekin batera.<\/p><p>Buru gabeko asketak zezen-buru hura hartu zuen, Yama heriotza-indarraren itxura amorratuan bihurtuz, eta Tibeteko izaki bizidun guztiak deuseztatzeko mehatxu egin zuen.<\/p><p>Kontrola galdutako indar hori menderatzeko, Manjushri bodhisattvak, jakinduria bikainaren gorpuztzaileak, oraindik ere ikaragarriago, beso askoko eta buru askoko zezen-itxura hartu zuen: Yamantaka, Yama gainditzen duena.<\/p><p>Ipuinaren logika tantrikoa da: heriotzaren indar suntsitzailea ez da desagerrarazten, baizik eta oraindik ere indartsuagoa den, baina jakinduriak gidatutako forma batek gainditzen du, eta irakaspenaren zerbitzura jartzen du.<\/p><p>Erlijio-zientziaren ikuspegitik, ipuin hau funtsezko testu bat da jainko amorratuen ulermenerako. Yamantaka ez da Buda onberak duen alderantzizkoa, baizik eta haren alderdi amorratua. Manjushri eta Yamantaka-ren identitatea zeremonia-testuetan berariaz azpimarratzen da.<\/p><p>Horrela, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkoei, jatorriei eta munduaren ordenari buruzko kondaira transmititua.\" tabindex=\"0\">mitoa<\/span> azaltzen du zergatik zezen-itxura ikaragarri bat egon daitekeen Gelug eskolako meditazio-praktika garrantzitsuenetako baten erdigunean: jakinduria bera da, heriotzari aurre egiteko gai den itxuran.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp8db1f45 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp8db1f45\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp16750fd elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp16750fd\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Vajrabhairava eta bere lekua sistema tantrikoan<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp1c9cdde e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp1c9cdde\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp890641c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp890641c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka tibetar iturrietan hainbat forma estuki lotutan agertzen da, horien artean garrantzitsuena Vajrabhairava da (tibetarrez <em>rDo rje &#8216;jigs byed<\/em>, diamante bezalako izugarria).<\/p><p>Vajrabhairava tantra-ziklo osoaren <em>yidam<\/em> amorratua, hots, meditazio-jainkotasuna dela uste da. Gelug eskolan, Vajrabhairava praktika, Guhyasamaja eta Chakrasamvararekin batera, praktika aurreratuaren oinarri diren hiru yoga-tantra gorenetako bat da.<\/p><p>Tantra hau Tibetera ekartzea tradizioz Ra Lotsawa Dorje Drak itzultzailearekin lotzen da, XI. mendekoa, historikoki ezagutzen den baina kondairaz inguraturiko figura. Tsongkhapa erreformatzaileak (1357-1419), Gelug eskolaren sortzaileak, garrantzi berezia eman zion Vajrabhairava praktikari, horregatik eskola horren ezaugarri bihurtu zena.<\/p><p>Sistema tantrikoaren barruan, Yamantaka-k bikoitza funtzioa betetzen du. <em>Yidam<\/em> gisa, identifikazio-meditazioaren objektua da: praktikatzaileak <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio bateko jainkotzat gurtzen den izaki bat.\" tabindex=\"0\">jainkotasunaren<\/span> itxura bera hartzen duela irudikatzen du, ni ohikoaren eta <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Munduan eragina ezartzen zaion gorputz gabeko izaki bat.\" tabindex=\"0\">gogo<\/span> argiztatuaren arteko bereizketa gainditzeko. Aldi berean, Yamantaka <em>dharmapala<\/em> gisa, irakaspenaren babesle gisa, dei egin daiteke.<\/p><p>Meditazio-jainkotasuna eta babesle-jainkotasuna lotura hori tantra gorenetan ohikoa da. Ikerketak, esaterako Bulcsu Sikl\u00f3s-en lanak Vajrabhairava-Tantraren testu-transmisioari buruz, tradizio konplexu horien geruzatze zehatza azaldu du. Ahaidetutako jainko amorratuak dira <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/palden-lhamo\/\">Palden Lhamo<\/a> eta <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/ekajati\/\">Ekajati<\/a>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp4f671ad e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp4f671ad\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp625fcea elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp625fcea\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Buru, beso eta hanka askoren ikonografia<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp7eb0443 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp7eb0443\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp58f45a8 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp58f45a8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Vajrabhairava-Yamantaka-ren forma nagusia zehazki ezarritako irudi-kanon batek gidatzen du, zeremonia-testuetan xehetasunez deskribatzen dena. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio bateko jainkotzat gurtzen den izaki bat.\" tabindex=\"0\">Jainkotasunak<\/span> bederatzi buru ditu, horietako erdikoa bi adarreko zezen-buru amorratua da.<\/p><p>Horren gainean, txikia eta baketsua, Manjushri-ren burua agertzen da, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio bateko jainkotzat gurtzen den izaki bat.\" tabindex=\"0\">jainkotasunaren<\/span> benetako izaera adierazten duena. Gainerako buruak amorratuak dira, kolore desberdinetakoak.<\/p><p>Yamantaka-k 34 beso ditu, bakoitzak atributu jakin bat eusten duela, eta 16 hanka. Hanken bidez, indiar erlijio zaharraren animalia, hegazti eta jainko sail baten gainean zapaltzen du, mundu-indarren gainditzea sinbolizatuz. Bere gorputza urdin iluna da, eta sugarrek inguratzen dute.<\/p><p>Askotan, bere emazte-lagunarekin bat eginda irudikatzen da. Beso eta hanka kopurua ez da ausazkoa: kopuru, atributu eta kolore bakoitza <em>sadhana<\/em> testuetan sinbolikoki azaltzen da, irudia aldi berean meditazio-diagrama izanik.<\/p><p>Horrez gain, tradizioak forma sinplifikatuak ere ezagutzen ditu, esaterako buru bakarreko eta beso bikoteko <em>Ekavira<\/em>-Yamantaka (heroi bakartia), praktika-maila jakin batzuetarako erabiltzen dena. Kultura materialean, Yamantaka brontzezko lan ugarien, <em>thangka<\/em> margolanen eta batez ere hiru dimentsioko <em><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Hinduismoan eta budismoan kosmosa irudikatzen duen diagrama zirkularra.\" tabindex=\"0\">mandala<\/span><\/em> ereduen bitartez agertzen da.<\/p><p>Adibide garrantzitsuak New Yorkeko Rubin Museoaren eta Berlingo Asiako Arte Museoaren bildumetan aurkitzen dira. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Irudi-edukiei eta haien esanahiari buruzko irakaspena.\" tabindex=\"0\">Ikonografiaren<\/span> zehaztasun zorrotzak eragin du Yamantaka-ren irudikapenak mendeetan eta eskualde ezberdinetan zehar elkarren artean alderagarriak izatea, arte-historiaren ikerketarako datazio erraza eskainiz.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp5f013aa e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp5f013aa\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpd808e70 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cpd808e70\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Yamantaka harrera modernoan<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpe530369 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cpe530369\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp1390c24 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp1390c24\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Yamantaka XX. eta XXI. mendean testuinguru erlijioso hertsitik haratago ezaguna bihurtu da. Horretan zeregin garrantzitsua izan zuen Vajrabhairava-ren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Norbait estatus edo komunitate berri batean sartzeko trantsizio erritual bat.\" tabindex=\"0\">bidez<\/span> Mendebaldeko Gelug-eskolako maisu goi-mailakoek eman zuten hastapen publikoa.<\/p><p>14. Dalai Lamak hainbat aldiz eman zuen hastapen hori, honela lehen sekretupean gorde zen tantra bat jende multzo zabalago batentzat eskuragarri bihurtuz. Erlijio-zientziaren ikuspegitik, irekiera hori bera ikerketa-gai da, praktika tantrikoen sekretupetzearen eta zabalkundearen arteko harremanaz galderak sortzen dituelako.<\/p><p>Artearen historiak ere Yamantaka ezagutarazi du. Arte tibetarreko erakusketa handiek maiz erakutsi izan dituzte Yamantaka-<em>thangkak<\/em> eta brontzeak, zeinen indar bisualak ikuslegoan eragin handia duen. Bilduma-katalogoetan eta museo-gidetan, Yamantaka sarrien azaltzen diren jainkotasun haserretuen artean dago, eta horrek pertzepzio orokorrean duen irudia baldintzatzen du.<\/p><p>Kultura popularrean izena tarteka aipatzen da, gehienetan gainazaleko esanahiaz, izaki beldurgarritzat, testuinguru tantriko gabe. Horrelako erabilerak Yamantaka bere sistematik ateratzen dute eta ez dute funtsezko puntua ulertzen, hots, jakinduria haserre-formaz agertzen dela.<\/p><p>Zabalkunde serioak, aldiz, azpimarratzen du Yamantakaren haserrea ez dagoela pertsonen aurka zuzenduta, baizik eta argiztapenerako bidean dauden barne-oztopoen aurka, batez ere iraupenezko nortasun bati atxikitzeari eta heriotzaren beldurrari aurka.<\/p><p>Azterketa zientifikoak, Nebesky-Wojkowitz-en oinarrizko lanetik hasi eta Sikl\u00f3s-en testu-azterketetatik ikonografia-lan berrienetaraino, sinplifikazio-interpretazioen aurkako behar den zuzenketa eskaintzen du.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36dd7469 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"36dd7469\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13760ab4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"13760ab4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Lotura osagarriak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-28c87796 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"28c87796\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5d6538df elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5d6538df\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/manjushri\/\">Manjushri, bere baketsu forma nagusia<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yama\/\">Yama, garaitutako aurkaria<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yama-hilen-epaile\/\">Yama (budismoa), erlazionatutako budista hildakoen forma<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/mahakala\/\">Mahakala, erlazionatutako forma haserretua<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/bhairava\/\">Bhairava, hinduismoaren jatorria<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/budismoa\/\">Budismoa, panteoiaren ikuspegi orokorra<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/jainkotasun-nagusiak\/\">Goi-jainkotasunak, azpikategoria<\/a><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-grl4kl40 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"grl4kl40\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bzsbfrmh elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"bzsbfrmh\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Bibliografia (aukeraketa)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2c13224a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2c13224a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0eymh9ub elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0eymh9ub\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<footer class=\"iwg-literatur\" data-nosnippet=\"true\"><ul><li><span data-nosnippet>Linrothe, Rob: <em>Ruthless Compassion. Wrathful Deities in Early Indo-Tibetan Esoteric Buddhist Art<\/em>. London 1999.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Siklos, Bulcsu: <em>The Vajrabhairava Tantras. Tibetan and Mongolian Versions<\/em>. Tring 1996.<\/span><\/li><li>Tsongkhapa: <em>Sechs Yogas Yamantakas<\/em> (itzulpen tibetarrak).<\/li><li>Walde, Christine (arg.): <em>Der Neue Pauly<\/em> (&laquo;Yamantaka&raquo; sarrera).<\/li><\/ul><\/footer>\n<p class=\"iwg-bib-more\"><span data-nosnippet>Beste erreferentzia-lan gehiago <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/literatura\/\">Bibliografian<\/a>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-67db2d7 e-con-boxed e-flex e-con e-parent\" data-id=\"67db2d7\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b684848 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b684848\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<h2>Yamantakari buruzko galdera ohikoak<\/h2>\n<div class=\"iwg-faq-q\"><h3>Nor da Yamantaka budismo tibetarrean?<\/h3><p>Yamantaka (sanskrito, Yamaren, hau da, heriotza-jainkoaren garaitzailea) Manjushri jakinduria-bodhisattvaren agerpen haserretua da. Vajrabhairava izenaz ere ezagutzen da, eta Gelug eskolako meditazio-jainkotasun ahaltsuenetakoa da.<\/p><p>Yamantaka zezen-buruaz, hainbat aurpegiz, beso eta hanka ugariz eta sugarrez inguratuta irudikatzen da. Bere eginkizuna heriotza bera garaitzea da, hau da, izakiak jaiotza eta heriotzaren zikloan behin eta berriz sartzera behartzen duen ezjakintasuna gainditzea.<\/p><\/div>\n<div class=\"iwg-faq-q\"><h3>Zergatik agertzen da Manjushri bigunak Yamantaka izugarri gisa?<\/h3><p>Budismo tantrikoan printzipio bat dago: heriotzari indar bat baino ez zaio aurre egin, harena baino ahaltsuagoa dena. Horregatik, Manjushri bodhisattva baketsuak Yamantakaren itxura ikaragarria hartzen du, Yama heriotza-jainkoa bere baliabide propioekin garaitzeko.<\/p><p>Forma haserretua ez da, beraz, haserrearen adierazpen arrunt bat, baizik eta erabaki errukitsu baten adierazpena. Yamantaka Tsongkhapak, Gelug eskolaren sortzaileak, hasitako hiru jainkotasun nagusietako bat da.<\/p><\/div>\n<script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@type\":\"FAQPage\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Wer ist Yamantaka im tibetischen Buddhismus?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Yamantaka (Sanskrit, der Bezwinger des Yama, also des Todesgottes) ist eine zornvolle Erscheinungsform des Weisheitsbodhisattvas Manjushri. Er wird auch Vajrabhairava genannt und gilt als eine der m\\u00e4chtigsten Meditationsgottheiten der Gelug-Schule. Yamantaka wird mit Stierkopf, mehreren Gesichtern, zahlreichen Armen und Beinen dargestellt, von Flammen umgeben. Seine Aufgabe ist es, den Tod selbst zu bezwingen, also die Unwissenheit zu \\u00fcberwinden, die Wesen immer wieder in den Kreislauf von Geburt und Tod zwingt.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Warum erscheint der sanfte Manjushri als furchterregender Yamantaka?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Im tantrischen Buddhismus gilt der Grundsatz, dass dem Tod nur eine Kraft begegnen kann, die noch m\\u00e4chtiger ist als er. Der friedvolle Weisheitsbodhisattva Manjushri nimmt daher die schreckliche Gestalt Yamantakas an, um den Todesgott Yama mit dessen eigenen Mitteln zu \\u00fcberwinden. Die zornvolle Form ist also kein Ausdruck von Zorn im gew\\u00f6hnlichen Sinn, sondern von mitf\\u00fchlender Entschlossenheit. Yamantaka ist eine der drei Hauptgottheiten, in deren Praxis Tsongkhapa, der Begr\\u00fcnder der Gelug-Schule, eingeweiht war.\"}}]}<\/script>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":3,"featured_media":1770,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_yoast_wpseo_focuskw":"Yamantaka","_yoast_wpseo_title":"Yamantaka \u2013 Heriotzaren menperatzailea","_yoast_wpseo_metadesc":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.","_yoast_wpseo_meta-robots-noindex":"","_yoast_wpseo_canonical":"","_angie_page":false,"gefaehrdungsstufe":"2","wesen_kultur":"tibet","wesen_klasse":"goetter","footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-200486","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.7 (Yoast SEO v28.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Yamantaka \u2013 Heriotzaren menperatzailea<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Yamantaka\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iWell Guard\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-07T14:13:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/\",\"name\":\"Yamantaka \u2013 Heriotzaren menperatzailea\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_tibet_yamantaka.webp\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:09:31+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"description\":\"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_tibet_yamantaka.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_tibet_yamantaka.webp\",\"width\":1024,\"height\":1536,\"caption\":\"Tibet tradizioko jainkoak.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Start\",\"item\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?page_id=200284\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Yamantaka\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"name\":\"iWell Guard\",\"description\":\"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Ittermann electronic GmbH\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"width\":1182,\"height\":237,\"caption\":\"Ittermann electronic GmbH\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/pantip.com\\\/profile\\\/9367242\",\"https:\\\/\\\/micro.blog\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.diggerslist.com\\\/iwellguard\\\/about\",\"https:\\\/\\\/skitterphoto.com\\\/photographers\\\/2870314\\\/iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/iwellguard.wordpress.com\\\/2026\\\/06\\\/06\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/hub.docker.com\\\/u\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.pinterest.com\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/bit.ly\\\/m\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/entre-vos-mains.alsace.eu\\\/profiles\\\/iwellguard\\\/activity\",\"https:\\\/\\\/gravatar.com\\\/reallybeded8fd34\",\"https:\\\/\\\/naijamatta.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.goodreads.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/profile.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/experiment.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/wakelet.com\\\/@iWellGuard82270\",\"https:\\\/\\\/www.chordie.com\\\/forum\\\/profile.php?id=2555664\",\"https:\\\/\\\/www.instapaper.com\\\/p\\\/17757966\",\"https:\\\/\\\/www.mapleprimes.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/businesslistingplus.com\\\/profile\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/telegra.ph\\\/iWell-Guard-06-06\",\"https:\\\/\\\/pbase.com\\\/iwellguard\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/b.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/20260607#bookmark-4788405196491818882\",\"https:\\\/\\\/fliphtml5.com\\\/home\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/anyflip.com\\\/homepage\\\/cmiwl#About\",\"https:\\\/\\\/transfur.com\\\/Users\\\/iwellguard\",\"http:\\\/\\\/delphi.larsbo.org\\\/user\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/jobs.lajobsportal.org\\\/profiles\\\/8380803-iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/md.chaosdorf.de\\\/s\\\/jfbe5SBdJD\",\"https:\\\/\\\/www.lingvolive.com\\\/en-us\\\/profile\\\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\\\/translations\",\"https:\\\/\\\/www.fitday.com\\\/fitness\\\/forums\\\/members\\\/iwellguard.html\",\"https:\\\/\\\/www.mymeetbook.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/pxhere.com\\\/en\\\/photographer-me\\\/5040798\",\"https:\\\/\\\/disqus.com\\\/by\\\/iwellguard\\\/about\\\/\",\"https:\\\/\\\/pastelink.net\\\/hjwciqwq\",\"https:\\\/\\\/pubhtml5.com\\\/homepage\\\/scjhn\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.bitchute.com\\\/channel\\\/2O2eOKzNqujT\",\"https:\\\/\\\/audiomack.com\\\/iwellguard\"]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ralf Ittermann\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f\"},\"headline\":\"Yamantaka\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:09:31+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/yamantaka\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_tibet_yamantaka.webp\",\"inLanguage\":\"eu\",\"description\":\"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Yamantaka \u2013 Heriotzaren menperatzailea","description":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Yamantaka","og_description":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.","og_url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/","og_site_name":"iWell Guard","article_modified_time":"2026-09-07T14:13:09+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1536,"url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","type":"image\/webp"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Yamantaka","datePublished":"2026-09-07T14:09:31+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","inLanguage":"eu","description":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/","name":"Yamantaka \u2013 Heriotzaren menperatzailea","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","datePublished":"2026-09-07T14:09:31+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","description":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#primaryimage","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","width":1024,"height":1536,"caption":"Tibet tradizioko jainkoak."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Start","item":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?page_id=200284"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Yamantaka"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","name":"iWell Guard","description":"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen","publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","width":1182,"height":237,"caption":"Ittermann electronic GmbH"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pantip.com\/profile\/9367242","https:\/\/micro.blog\/iwellguard","https:\/\/www.diggerslist.com\/iwellguard\/about","https:\/\/skitterphoto.com\/photographers\/2870314\/iwell-guard","https:\/\/iwellguard.wordpress.com\/2026\/06\/06\/iwell-guard\/","https:\/\/hub.docker.com\/u\/iwellguard","https:\/\/www.pinterest.com\/iwellguard\/","https:\/\/bit.ly\/m\/iwellguard","https:\/\/entre-vos-mains.alsace.eu\/profiles\/iwellguard\/activity","https:\/\/gravatar.com\/reallybeded8fd34","https:\/\/naijamatta.com\/iwellguard","https:\/\/www.goodreads.com\/iwellguard","https:\/\/profile.hatena.ne.jp\/iwellguard\/","https:\/\/experiment.com\/users\/iwellguard","https:\/\/wakelet.com\/@iWellGuard82270","https:\/\/www.chordie.com\/forum\/profile.php?id=2555664","https:\/\/www.instapaper.com\/p\/17757966","https:\/\/www.mapleprimes.com\/users\/iwellguard","https:\/\/businesslistingplus.com\/profile\/iwell-guard\/","https:\/\/telegra.ph\/iWell-Guard-06-06","https:\/\/pbase.com\/iwellguard\/iwellguard","https:\/\/b.hatena.ne.jp\/iwellguard\/20260607#bookmark-4788405196491818882","https:\/\/fliphtml5.com\/home\/iwellguard","https:\/\/anyflip.com\/homepage\/cmiwl#About","https:\/\/transfur.com\/Users\/iwellguard","http:\/\/delphi.larsbo.org\/user\/iwellguard","https:\/\/jobs.lajobsportal.org\/profiles\/8380803-iwell-guard","https:\/\/md.chaosdorf.de\/s\/jfbe5SBdJD","https:\/\/www.lingvolive.com\/en-us\/profile\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\/translations","https:\/\/www.fitday.com\/fitness\/forums\/members\/iwellguard.html","https:\/\/www.mymeetbook.com\/iwellguard","https:\/\/pxhere.com\/en\/photographer-me\/5040798","https:\/\/disqus.com\/by\/iwellguard\/about\/","https:\/\/pastelink.net\/hjwciqwq","https:\/\/pubhtml5.com\/homepage\/scjhn\/","https:\/\/www.bitchute.com\/channel\/2O2eOKzNqujT","https:\/\/audiomack.com\/iwellguard"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f","name":"Ralf Ittermann","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Ralf Ittermann"},"givenName":"Ralf","familyName":"Ittermann","jobTitle":"Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer und redaktioneller Verantwortlicher","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/author\/claude\/","description":"Ralf Ittermann ist Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer der Ittermann electronic GmbH und redaktioneller Verantwortlicher des iWell-Guard-Lexikons. Er verbindet langj\u00e4hrige Erfahrung in der Pr\u00e4zisionsfertigung mit medialer Praxis und religionsgeschichtlicher Quellenarbeit.","worksFor":{"@type":"Organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/ittermann.de\/","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"K\u00f6hlergasse 16-18","postalCode":"99842","addressLocality":"Ruhla","addressCountry":"DE"}},"knowsAbout":["Religionsgeschichte","Mythologie","Mediale Praxis","Energetische Diagnostik","Schutzpraxis","Volksglauben","Westliche Esoterik"]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Yamantaka","datePublished":"2026-09-07T14:09:31+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/yamantaka\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_tibet_yamantaka.webp","inLanguage":"eu","description":"Yamantaka, heriotzaren menperatzailea eta budismo tibetarraren erdigunean dagoen meditazio-jainkotasuna. Ilusioen suntsitzailea eta Gelug eskolaren yidama."}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200486","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=200486"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200486\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1770"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=200486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=200486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}