{"id":200378,"date":"2026-09-07T14:09:01","date_gmt":"2026-09-07T14:09:01","guid":{"rendered":"https:\/\/iwell-guard.com\/?page_id=200378"},"modified":"2026-09-07T14:13:09","modified_gmt":"2026-09-07T14:13:09","slug":"tsen","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/","title":{"rendered":"Tsen"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"200378\" class=\"elementor elementor-200378 elementor-1336\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-10fdade e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"10fdade\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herohlft0 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"herohlft0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c3ceb64 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c3ceb64\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-96ae5e1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"96ae5e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tsen, tradizio tibetarreko izakia<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e45238a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e45238a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tsen tibetiar tradizioaren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Munduan eragina duela onartzen zaion gorpuzgabeko izakia.\" tabindex=\"0\">izaki<\/span> bat da.<\/p><p>Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak, harkaitz eta mendateen jaunak.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klsbdg01 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klsbdg01\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klshtm01 elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"klshtm01\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"iwg-pill-row\"><span class=\"iwg-klasse-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Izaki: Espiritua: gorpuzgabeko edo erdi-gorpuzdun izakia, hildakoak, naturaren izakiak, etxeko espirituak edo mugazain-espirituak. Eguneroko bizitzan eragiten du, sarritan tokiei edo familiei lotua.\">Izaki<\/span><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tibet\/\" class=\"iwg-kultur-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Tibet-budista eta B\u00f6n tradizioa, Yidam, Dharmap\u0101la, Naga munduak.\">Tibet<\/a><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f74855 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3f74855\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c30362 elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"1c30362\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Orrialde honetan ez da izenbururik aurkitu.&quot;,&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;],&quot;marker_view&quot;:&quot;bullets&quot;,&quot;icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;fas fa-circle&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;,&quot;rendered_tag&quot;:&quot;&lt;svg class=\\&quot;e-font-icon-svg e-fas-circle\\&quot; viewBox=\\&quot;0 0 512 512\\&quot; xmlns=\\&quot;http:\\\/\\\/www.w3.org\\\/2000\\\/svg\\&quot;&gt;&lt;path d=\\&quot;M256 8C119 8 8 119 8 256s111 248 248 248 248-111 248-248S393 8 256 8z\\&quot;&gt;&lt;\\\/path&gt;&lt;\\\/svg&gt;&quot;},&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\tAurkibidea\t\t\t<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__1c30362\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herorght0 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"herorght0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-heroimg00 iwg-hero-image elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"heroimg00\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen-683x1024.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-202690\" alt=\"Tsen - Tibet tradizioko izpirituak, historiko-ilustratiboa\" srcset=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen-683x1024.webp 683w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen-200x300.webp 200w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen-768x1152.webp 768w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp 1024w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-32917199 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"32917199\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26e916cb e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"26e916cb\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-253a40d4 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"253a40d4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1200c304 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1200c304\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tsen (btsan)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-11758e7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"11758e7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tsen-ek (tibeteraz <em>btsan<\/em>) tibetiar espiritu-izakien klase bereizi bat osatzen dute: harkaitz, mendate eta mendi-hego malkartsuen gerlari-espirituak. Beti gorriz jantzitako gizonezko gerlari itxuraz deskribatzen dira, zaldi gorrietan ibiltzen dira, gezi-arkua eta ezpata daramatzate, eta bat-batean harkaitz-arrakalatik ager daitezke.<\/p><p>Tsen-ak ez dira funtsean gaiztoak, baina arriskutsu eta aurreikustezinak dira. Errespetu falta berehala zigortzen dute; haien lurraldeak jokabide-arau zorrotzez inguraturik daude.<\/p><p>Tsen askok, Tibeteko budismoaren zabalpenean, zin bidez lotuak izan ziren eta zenbait monasteriotako babes-espiritu (Dharmapala) gisa ezarriak. Ordezkari nagusietako bat Pehar da, VIII. mendean Samye-ra eramana eta Estatuko orakulu bihurtua.<\/p><div><h3>B\u00f6n aurrekaria eta espirituen hierarkia<\/h3><p>B\u00f6n erlijioa, Tibeteko budismoaren aurreko tradizio erlijiosoa, mundu gainnaturala giza-ez diren izakien hierarkia konplexu batean banatzen zuen. <em>Tsen<\/em>-ak sailkapen honetan mendi- eta gerra-espiritu espezializatu gisa sartzen ziren. B\u00f6n iturrien arabera, Tsen-ak lehenagoko fase kosmiko batean sortu ziren, jainkotasunek edo Buda-izaerek mundua antolatu aurretik.<\/p><p>Beraz, budismoa baino zaharragoak dira eta tibetiar lurrean sakonago errotuak. B\u00f6n apaizgoak (<em>drangpo<\/em>) Tsen-ak baretzen espezializatu ziren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkotasun bati eskerra, eskaria edo gurtza adierazteko egiten zaion oparia.\" tabindex=\"0\">opariaren<\/span> eta itunen bidez. VII-XI. mendean, Tibeteko budista bihurketan, espiritu horietako asko ez ziren suntsitu, budismoan sartu baizik.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-159dcf9a e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"159dcf9a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-48cee66f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"48cee66f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Profil laburra: Tsen<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f50d82c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3f50d82c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Mota:<\/strong> gerlari-espiritua, mendi-deabrua<br>Jatorria: Budismoaren aurreko B\u00f6n tradizioa; sarritan erori gerlariak edo baztertutako printzeak<br>Testuak: Padmasambhava zikloak, Gesar epopeia, tokiko erritual-liburuak<br>Eragina: bat-bateko gaixotasunak, mendateetan istripuak, jabetzea<br>Babesa: sang-<span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkotasun bati eskerra, eskaria edo gurtza adierazteko egiten zaion oparia.\" tabindex=\"0\">oparia<\/span>, Tsen-torma, une desegokietan saihestea<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18613602 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"18613602\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-262b8a9f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"262b8a9f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Historikoki kokatuta<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-46dcb7d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"46dcb7d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-61d3ab3 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"61d3ab3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-117c166 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"117c166\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Testuen garaia<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-73997a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"73997a0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tsen-en figura budismoaren aurreko B\u00f6n erlijiotik dator. Hasierako hiru izaki-klaseetako bat osatzen dute (lha, klu, btsan). VII-VIII. mendeko budista bihurketarekin, Tsen ugari sistema erlijioso berrian integratzen dira; batzuk babes-espiritu gisa ezartzen dira, beste batzuk mendi-jaun beldurgarri gisa iraun dute.<\/p><p>Gesar epopeiak, munduko epopeia ahozko handienetako batek, Tsen figura ugari ezagutzen ditu etsai eta lagun gisa. Gaur egun ere mendate askotan Tsen santutegiak mantentzen dira.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d47b156 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"d47b156\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ff38c2b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ff38c2b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Hedapen-eremua<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4e49fcc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4e49fcc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tsen-ak harkaitz-formazio jakinei, mendateei, mendi-hego malkartsuei eta harkaitz nabarmen bakartu batzuei lotuak daude. Goi-lautadako mendate garrantzitsu bakoitzak bere Tsen du, sarritan izen propioa eta erritual bereziak dituena.<\/p><p>Toki tipikoak: otoitz-banderaz (<em>lung ta<\/em>) hornitutako mendate-gainak, harkaitz-blokeak bakartuak, harkaitz-horma gorriak edo nabarmenak, formazio horien oinean dauden iturriak. Zenbait Tsen-ek antzinako hondakinetan eta gazteluetan ere bizi dira, batez ere borroka historikoekin lotuak daudenean.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db03c39 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"db03c39\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-229a87b e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"229a87b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1f471fc elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1f471fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Iturri-egoera<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36b1201 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"36b1201\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Iturri nagusiak: Padmasambhava zikloak, batez ere menderatze-kontakizunak; Gesar epopeia bere bertsio ahozko eta idatzietan; santutegi jakinetarako gordetako tokiko erritual-liburuak. Oinarrizko lanak: Nebesky-Wojkowitz (1956); Samuel (1993); Blondeau (1998).<\/p><p><span data-nosnippet>Pehar-i buruz bereziki: Gibson, Todd (1991) \u201eFrom btsan rgod to <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio indiarretan, ekintza zuzenaren irakaspena eta ordena.\" tabindex=\"0\">dharma<\/span>-p\u0101la\u201c; gainera Nechung Estatuko orakuluari buruzko literatura.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ae0637c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3ae0637c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-31d07739 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"31d07739\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Izena eta aldaerak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b7642947 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"b7642947\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a086266 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a086266\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tibeteraz <em>btsan<\/em>, Tsen edo Ts\u00e4n ahoskatua.<\/p><ul><li><strong>Btsan rgyal<\/strong>, \u201eTsen-en erregea\u201c.<\/li><li>Yul lha dang btsan, tokiko babes-espiritu eta Tsen batera.<\/li><li>Pehar, Tsen ospetsuena, Nechung orakuluaren babesle egina.<\/li><li>Dorje Legpa, hasieran Tsen antzeko izakia, Padmasambhavak lotua.<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-709a44a8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"709a44a8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f585873 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2f585873\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Ezaugarriak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-70621c12 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"70621c12\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4296eb49 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4296eb49\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Itxura.<\/strong> Gerlari gizonezko gorri bizia, armadura osoz jantzia, mantu gorriz, kasko gorriz, gezi-arkuz eta ezpataz, zaldi gorri baten gainean, xela gorriekin. Thangka irudikapenetan sarritan eskorpio edo harrapari-hegaztien ezaugarriekin.<\/p><p>Jokabidea. Ilunabarrean eta gauean agertzen dira, bat-batean harkaitz-arrakalatik. Errespetu gabekoak jazartzen dituzte, mendate bakartietan zaldizkoan ibiltzen dira, taldeka ager daitezke. Topaketa bat-bateko ahultasun fisiko, zorabio, sukar edo arnasa-estutasun gisa esperimentatu daiteke.<\/p><p>Babes-funtzioa. Lotutako Tsen-ak beren monasterio eta tokien zaindari fidelak dira. Funtzio horretan <em>srung ma<\/em> klaseko babes-jainkotasun gisa sailkatzen dira.<\/p><div><h3>Sailkapena: Tsen, Nyen, Lu, D\u00fc B\u00f6n-en barruan<\/h3><p>B\u00f6n sisteman izaki gainnaturalen sailkapen estua dago esferaren eta elementuaren arabera: <em>Tsen<\/em>-ak mendi- eta zeru-izakiak dira; <em>Nyen<\/em>-ak mendi-espirituak eta baso-biztanleak dira; <em>Lu<\/em>-ak naga antzeko ur-biztanleak dira; <em>D\u00fc<\/em>-ak lurrari lotutako espirituak dira. Sailkapen horren barruan, Tsen-ak dira gorenak eta aldi berean basatienak.<\/p><p>Beste mendi-espiritu batzuekin alderatuta, Tsen-ek gerra-izaera indartsua dute: muga territorial eta ohore familiarra babesten dituzte. Emankortasunean baino gutxiago interesatzen dira, ausardia eta ospean baizik. Alde hori azaltzen du zergatik Tsen-ei gerlariak eta erregeak deitzen zitzaien, Lu espirituei berriz nekazariek ur-bedeinkapena eskatzen zieten bitartean.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44e71476 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"44e71476\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c1fc3f0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3c1fc3f0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Profila: Tsen<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-84f33b8e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"84f33b8e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-hqkdc67p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"hqkdc67p\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tsen-en alderdi nagusiak begirada batean.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c5 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c1 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-qh9oavvu iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"qh9oavvu\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-awzx8k2k elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"awzx8k2k\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tsen-en jatorria<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-x6rowhv0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"x6rowhv0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Budismoaren aurreko B\u00f6n tradizioa; sarritan erori gerlariak edo kargutik kendutako printzeak, espiritu gisa itzuli zirenak.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e3o4kxs iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"8e3o4kxs\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-08rkdgov elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"08rkdgov\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Hartzaileak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-uwjelx8s elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"uwjelx8s\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Goi-mendateetako bidaiariak, ehiztariak, artzainak, karabana-merkatariak; bedeinkatu gabeko lurretan lan egiten duten eraikuntza-langileak.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-jm2n74ec iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"jm2n74ec\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8vufse4c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"8vufse4c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tsen-en itxura<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-mwb9u015 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"mwb9u015\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Gudari-itxurako izaki gorri gorria, armadura osoarekin, zaldi gorri baten gainean, arku eta ezpataz hornituta; batzuetan eskorpioi-atributuarekin.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37ss2yr6 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"37ss2yr6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3v0wp3wx elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3v0wp3wx\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Eragin-eremua<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-w3247g2m elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"w3247g2m\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Bat-bateko altitude-gaixotasuna, sukarra, arnasestua, mendateetako istripuak, haserreak eragindako jabekuntza; alderdi positiboa: zaindari gisa erabateko babesa.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0qpjal9w iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"0qpjal9w\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6ndoih0o elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6ndoih0o\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Babesa<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6684tyh9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6684tyh9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Mendateetan egindako sang erretze-eskaintzak, Tsen-torma, erritual-testu jakinen errezitazioa, otoitz-bandera gorriak jartzea; Tsen-lekuetan arau-jokabide zorrotzak.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3lfi7x32 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"3lfi7x32\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0kg99ga1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0kg99ga1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Pareko izakiak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-n0fum6kp elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"n0fum6kp\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Mongoliar mendi-gudari izpirituak; iparraldeko iberiar-germaniar mendi-izakiak; indiar <em>yaksha<\/em>k mendi-zaindari gisa.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7533bc7a e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7533bc7a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2447d18d elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2447d18d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Babes-praktika<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d5d0260c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"d5d0260c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-341be2ac elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"341be2ac\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Sang-<span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkoscari eskerra, eskaera edo gurtza adierazteko egiten den dohaina.\" tabindex=\"0\">eskaintza<\/span> mendateetan.<\/strong> Bidaiariek mendate goietan gelditzen dira, ipuru-adarrekin sugarra piztuz eta irina bota. <em>Lha sol lo<\/em> deiadarra (&#8220;jainkosei eskaintzen zaie&#8221;) eta otoitz-banderek (<em>lung ta<\/em>) igarotzea laguntzen dute.<\/p><p>Tsen-torma. Zeremonia monastikoetan Tsen klasearentzako berariaz prestatzen dira torma irudiak, askotan tsampaz eginiko konfigurazio gorriak, kolorante gorriekin.<\/p><p>Ermitak eta harri-pilak. Tsen-arroken oinean eta mendate-gainetan harri-pila txikiak daude (<em>la btsas<\/em>), non bidaiariek harri bat gehiago uzten duten.<\/p><p><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkozko erantzuna eskuratzeko leku edo erakundea.\" tabindex=\"0\">Orakulua<\/span>. Tsen batzuk <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkozko erantzuna eskuratzeko leku edo erakundea.\" tabindex=\"0\">orakulu<\/span>-jabetzat instituzionalizatuta daude; Pehar-ek Nechung <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Jainkozko erantzuna eskuratzeko leku edo erakundea.\" tabindex=\"0\">orakuluaren<\/span> bidez hitz egiten du gaur egun ere Tibeteko erbesteko gobernuan.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a584676 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"5a584676\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d0757bf elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6d0757bf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tsen, beste kulturetako paraleloak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60563f68 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"60563f68\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a93fdd6 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5a93fdd6\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Mongolia.<\/strong> Mongolian budismoaren zabalkundea gertatu ondoren (13.-16. mendeak), Tsen-en antzeko irudiak mongoliar babes-izpirituen sisteman txertatzen dira.<\/p><p>India\/Budismoa. <em>Yaksha<\/em>k zaindari-izaki gisa mendiko izpiritu militarraren oinarrizko profil bera partekatzen dute.<\/p><p>Europa. Mendietan eta mendateetan izpiritu-gudari gorriak agertzen dira iparraldeko iberiar eta alpetar kondairetan; ez dago konexio historikorik.<\/p><p>Tradizio xamanikoak. Siberia eta Asia Erdialdeko mendi-jabeei buruzko sinesmenek ezaugarri asko partekatzen dituzte.<\/p><div><h3>Praktika erlijioso lokala eta Tsen-en itun-sistema<\/h3><p>Maila espiritual lokalean, Tsen-ak komunitate lokalen aliatu kosmiko gisa funtzionatzen dute. Mendi bat Tsen jakin batek biztanleztatzen eta gobernatzen du. Bidaiariek beren burua aurkeztu behar dute eta <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Osasuna eta babesa adierazteko esaera, sarritan hitzezko forma finkoan.\" tabindex=\"0\">bedeinkapena<\/span> eskatu.<\/p><p>Gudariek Tsen lokalekin itunak egiten zituzten garaipena lortzeko. Tsen-en itun-sistemak (<em>damtsig<\/em>) harreman elkarrekiko bat erakusten du: gizakiak gurtza agintzen du, Tsen-ek babesa eta arrakasta ematen dute.<\/p><p>Itun horiek serio eta lotesle gisa ulertzen ziren; Tsen-ekiko akordioak hausteak zorigaitza ekartzen zuen belaunaldi askotan zehar. Mendi-izpirituekin egindako itunaren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Arte edo narratzean errepikatzen den elementu edukikoa.\" tabindex=\"0\">motiboa<\/span> kultura budismo aurreko askotan aurkitzen da, baina Tibetek sistema erlijioso handi batean integratzeko modu berezi batean gorde du.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp43d8871 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp43d8871\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp71c4f68 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp71c4f68\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tibeteko izpiritu lokalen sisteman kokapena<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpa9845f9 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cpa9845f9\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpc8de689 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cpc8de689\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><em>btsan<\/em>-ak (tsen ahoskatua) Tibeteko izpiritu klase autoktonoen artean daude, eta budismo aurretik eta harekin batera Tibeteko munduaren ikuskera egituratzen dute.<\/p><p><span data-nosnippet>Erlijio-zientziaren literaturak, batez ere Ren\u00e9 de Nebesky-Wojkowitzen <em>Oracles and Demons of Tibet<\/em> (1956) obra funtsezkoak, sistema trinko batean sailkatzen ditu, non besteak beste uren eta azpimunduaren <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/lu\/\">klu<\/a>-ak, esfera erdiko <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/nyen\/\">gnyan<\/a>-ak eta zeruko <em>lha<\/em>-ak sartzen diren.<\/span><\/p><p>Eskema honen barruan, <em>btsan<\/em>-ak eskualde erdi-gorenaren izpirituak dira, sarritan arroka, mendate, mendi-hegal gorri eta zuhaitz nabarmen bakartuei loturik.<\/p><p>Bereizgarri nagusia kolore gorria da. <em>Btsan<\/em>-ak zaldun gorri gisa irudikatzen dira zaldi gorrien gainean, armaduraz jantzita eta arku edo lantzaz armatuta.<\/p><p><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Irudi edukiei eta beren esanahiari buruzko irakaspena.\" tabindex=\"0\">Ikonografia<\/span> horrek borroka, ehiza eta bat-bateko heriotzarekin lotzen ditu. Aurretiaz abisurik gabe agertzen ziren gaixotasunak, batez ere sukarrekin lotutakoak edo paralisia eragiten zutenak, tradizionalki <em>btsan<\/em>-en erasotzat hartzen ziren. <em>Btsan<\/em> hitza tibeteraz aldi berean adjektibo bat da, boteretsua eta bortitza esanahiarekin, klasearen izaera zuzenean adierazten duena.<\/p><p>Hitzaren sakontasun historikoa aipagarria da. <em>Btsan<\/em> <em>btsan po<\/em> errege-titulu osagai bat da, Tibeteko inperioaren agintariak (7. eta 9. mendeen artean) izendatzeko erabilia.<\/p><p>Ikerketak horretan errege-boterearen, mendi-gurtzaren eta izpiritu klase boteretsu eta gudari baten sinesmenaren artean jatorriz zegoen lotura estu baten adierazpena ikusten du. Budismoaren nagusitzearekin, <em>btsan<\/em>-ak, beste izpiritu budismo aurrekoak bezala, ez ziren desagerrarazi, baizik eta sistema budistan txertatu ziren, eta batzuetan babes-jainkosatzat hartu ziren.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpae6c1a0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpae6c1a0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp69837bb elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp69837bb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Budismoarekiko lotura eta zaindari-funtzioa<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp9536992 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp9536992\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpc34bf98 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cpc34bf98\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tibetar tradizioak <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Artean edo kontakizunean errepikatzen den eduki-elementu bat.\" tabindex=\"0\">motibo<\/span> bat ezagutzen du: Padmasambhava bezalako maisu ahaltsuek, VIII. mendean, bertako izpirituak menderatu eta zin baten bidez budismoaren babesera lotu zituztela. <em>btsan<\/em>-entzat horrek existentzia bikoitza ekarri zuen.<\/p><p>Batetik, mendi-arroka eta mendateetan zelatan zeuden izpiritu basati eta lokabe izaten jarraitzen zuten. Bestetik, <em>btsan<\/em> batzuk, bereziki ahaltsuenak, <em>srung ma<\/em> bihur zitezkeen, hau da, monasterio eta irakaskuntza-lerroen babesle jainkotasun.<\/p><p>Adibide ezagunena <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/pehar\/\">Pehar<\/a> babesle jainkoa da, edo bere ingurunea, zeinen jarraitzaileak zati batean <em>btsan<\/em> klasekoak diren. Baita Tsiu Marpo monasterio-babesle ospetsua ere, Samye monasterio nagusian gurtua, <em>btsan<\/em>-tzat hartzen da: zaldun gorri eta armaduraduna, orakulu-jainkotasun gisa galdetu ohi zitzaiona.<\/p><p>Hemen argi ikusten da klase hori ez zela batere soilik negatiboki hartzen. <em>btsan<\/em> lotu bat babesle indartsu bat zen, hain zuzen ere bere jatorrizko basakeria eta borroka-indarra galdu gabe mantendu zituelako, orain monasterioaren zerbitzura jarrita.<\/p><p>Monasterioetako egunerokotasun erritualean lotura hori aldiro berritzen zen. Opariek, batez ere substantzia gorriek, eta loturako formulen errezitazioak harreman hori bizirik mantentzen zuten. Ikerketak azpimarratzen du harreman hori ezegonkorra zela hartzen.<\/p><p>Utzikeriaz utzitako edo iraindutako babesle-<em>btsan<\/em> bat, hain zuzen ere babestu behar zuen komunitatearen aurka jar zitekeen. Horrek erakusten du tibetarrek <em>btsan<\/em>-ekin izandako harremana oso bestelakoa dela dermonio soilen aurkako defentsatik. Ez zen suntsipenaz ari, baizik eta indar arriskutsu baina baliagarri baten kudeaketa iraunkorraz.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36dd7469 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"36dd7469\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13760ab4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"13760ab4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Lotura osagarriak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-28c87796 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"28c87796\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5d6538df elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5d6538df\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Gomendatutako barne-loturak:<\/p><ul><li><strong>Tibet<\/strong> kultura-orria.<\/li><li>Tibeteko beste banako profilak: <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/lu\/\">Lu<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/nyen\/\">Nyen<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/gyalpo\/\">Gyalpo<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/mamo\/\">Mamo<\/a>.<\/li><li>Paralelismoak: <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/hinduismoa\/\">Hinduismoa<\/a> (Yaksha).<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-grl4kl40 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"grl4kl40\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bzsbfrmh elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"bzsbfrmh\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Bibliografia (aukeraketa)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2c13224a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2c13224a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0eymh9ub elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0eymh9ub\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<footer class=\"iwg-literatur\"><p>Tsen-i buruzko funtsezko lanen aukera trinko bat:<\/p><ul><li><span data-nosnippet>Gibson, Todd: <em>From btsan rgod to <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio indiarretan, jokabidearen irakaspena eta ordena zuzena.\" tabindex=\"0\">dharma<\/span>-p\u0101la.<\/em> In: Tibet Journal 16\/4 (1991), S. 57, 98.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Blondeau, Anne-Marie (Hg., 1998): <em>Tibetan Mountain Deities<\/em> (Wien, \u00d6AW). Mendi-jainkotasunen ikerketari buruzko bilduma-liburua.<\/span><\/li><\/ul><div data-nosnippet=\"true\" class=\"iwg-litliste\"><p><strong>Oinarrizko bibliografia (Tibet):<\/strong><\/p><ul><li><span data-nosnippet><strong>Blondeau, Anne-Marie (Hg.)<\/strong>: <em>Tibetan Mountain Deities. Verlag der \u00d6sterreichischen Akademie der Wissenschaften, Wien 1998.<\/em><\/span><\/li><li><span data-nosnippet><strong>de Nebesky-Wojkowitz, Ren\u00e9<\/strong>: <em>Oracles and Demons of Tibet. Mouton, The Hague 1956.<\/em><\/span><\/li><\/ul><\/div><\/footer>\n<p class=\"iwg-bib-more\"><span data-nosnippet>Beste oinarrizko lan gehiago <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/literatura\/\">Bibliografian<\/a>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgca-tsen-sec e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"iwgca-tsen-sec\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" id=\"iwg-ca-tsen\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-iwgca-tsen-te iwg-ca-textwrap elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"iwgca-tsen-te\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div data-nosnippet=\"true\"><p class=\"iwg-ca-bridge\">Hemen deskribatutako babes-praktika tradizio historikoen erlijio-zientzien araberako sailkapena da. iWell Guard tradizio kultural-historiko honi lotzen zaio, gorputzean eramaten diren babes-objektuen ildoari, eta horren gaur egungo forma bat aurkezten du. <a href=\"\/ueber-iwell-guard\/?utm_source=iwell-guard.com&#038;utm_medium=text-link&#038;utm_campaign=schadwesen-tradition\">iWell Guard-i buruz gehiago \u2192<\/a><\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":3,"featured_media":1717,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_yoast_wpseo_focuskw":"Tsen","_yoast_wpseo_title":"Tsen - Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak","_yoast_wpseo_metadesc":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.","_yoast_wpseo_meta-robots-noindex":"","_yoast_wpseo_canonical":"","_angie_page":false,"gefaehrdungsstufe":"4","wesen_kultur":"tibet","wesen_klasse":"geister","footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-200378","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.7 (Yoast SEO v28.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Tsen - Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tsen\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iWell Guard\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-07T14:13:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/\",\"name\":\"Tsen - Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/geister_tibet_tsen.webp\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:09:01+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"description\":\"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/geister_tibet_tsen.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/geister_tibet_tsen.webp\",\"width\":1024,\"height\":1536,\"caption\":\"Tibet tradizioko izpirituak.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Start\",\"item\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?page_id=200284\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tsen\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"name\":\"iWell Guard\",\"description\":\"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Ittermann electronic GmbH\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"width\":1182,\"height\":237,\"caption\":\"Ittermann electronic GmbH\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/pantip.com\\\/profile\\\/9367242\",\"https:\\\/\\\/micro.blog\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.diggerslist.com\\\/iwellguard\\\/about\",\"https:\\\/\\\/skitterphoto.com\\\/photographers\\\/2870314\\\/iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/iwellguard.wordpress.com\\\/2026\\\/06\\\/06\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/hub.docker.com\\\/u\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.pinterest.com\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/bit.ly\\\/m\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/entre-vos-mains.alsace.eu\\\/profiles\\\/iwellguard\\\/activity\",\"https:\\\/\\\/gravatar.com\\\/reallybeded8fd34\",\"https:\\\/\\\/naijamatta.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.goodreads.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/profile.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/experiment.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/wakelet.com\\\/@iWellGuard82270\",\"https:\\\/\\\/www.chordie.com\\\/forum\\\/profile.php?id=2555664\",\"https:\\\/\\\/www.instapaper.com\\\/p\\\/17757966\",\"https:\\\/\\\/www.mapleprimes.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/businesslistingplus.com\\\/profile\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/telegra.ph\\\/iWell-Guard-06-06\",\"https:\\\/\\\/pbase.com\\\/iwellguard\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/b.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/20260607#bookmark-4788405196491818882\",\"https:\\\/\\\/fliphtml5.com\\\/home\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/anyflip.com\\\/homepage\\\/cmiwl#About\",\"https:\\\/\\\/transfur.com\\\/Users\\\/iwellguard\",\"http:\\\/\\\/delphi.larsbo.org\\\/user\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/jobs.lajobsportal.org\\\/profiles\\\/8380803-iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/md.chaosdorf.de\\\/s\\\/jfbe5SBdJD\",\"https:\\\/\\\/www.lingvolive.com\\\/en-us\\\/profile\\\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\\\/translations\",\"https:\\\/\\\/www.fitday.com\\\/fitness\\\/forums\\\/members\\\/iwellguard.html\",\"https:\\\/\\\/www.mymeetbook.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/pxhere.com\\\/en\\\/photographer-me\\\/5040798\",\"https:\\\/\\\/disqus.com\\\/by\\\/iwellguard\\\/about\\\/\",\"https:\\\/\\\/pastelink.net\\\/hjwciqwq\",\"https:\\\/\\\/pubhtml5.com\\\/homepage\\\/scjhn\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.bitchute.com\\\/channel\\\/2O2eOKzNqujT\",\"https:\\\/\\\/audiomack.com\\\/iwellguard\"]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ralf Ittermann\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f\"},\"headline\":\"Tsen\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:09:01+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/tsen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/geister_tibet_tsen.webp\",\"inLanguage\":\"eu\",\"description\":\"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tsen - Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak","description":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Tsen","og_description":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.","og_url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/","og_site_name":"iWell Guard","article_modified_time":"2026-09-07T14:13:09+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1536,"url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","type":"image\/webp"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Tsen","datePublished":"2026-09-07T14:09:01+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","inLanguage":"eu","description":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/","name":"Tsen - Tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","datePublished":"2026-09-07T14:09:01+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","description":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#primaryimage","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","width":1024,"height":1536,"caption":"Tibet tradizioko izpirituak."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Start","item":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?page_id=200284"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tsen"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","name":"iWell Guard","description":"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen","publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","width":1182,"height":237,"caption":"Ittermann electronic GmbH"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pantip.com\/profile\/9367242","https:\/\/micro.blog\/iwellguard","https:\/\/www.diggerslist.com\/iwellguard\/about","https:\/\/skitterphoto.com\/photographers\/2870314\/iwell-guard","https:\/\/iwellguard.wordpress.com\/2026\/06\/06\/iwell-guard\/","https:\/\/hub.docker.com\/u\/iwellguard","https:\/\/www.pinterest.com\/iwellguard\/","https:\/\/bit.ly\/m\/iwellguard","https:\/\/entre-vos-mains.alsace.eu\/profiles\/iwellguard\/activity","https:\/\/gravatar.com\/reallybeded8fd34","https:\/\/naijamatta.com\/iwellguard","https:\/\/www.goodreads.com\/iwellguard","https:\/\/profile.hatena.ne.jp\/iwellguard\/","https:\/\/experiment.com\/users\/iwellguard","https:\/\/wakelet.com\/@iWellGuard82270","https:\/\/www.chordie.com\/forum\/profile.php?id=2555664","https:\/\/www.instapaper.com\/p\/17757966","https:\/\/www.mapleprimes.com\/users\/iwellguard","https:\/\/businesslistingplus.com\/profile\/iwell-guard\/","https:\/\/telegra.ph\/iWell-Guard-06-06","https:\/\/pbase.com\/iwellguard\/iwellguard","https:\/\/b.hatena.ne.jp\/iwellguard\/20260607#bookmark-4788405196491818882","https:\/\/fliphtml5.com\/home\/iwellguard","https:\/\/anyflip.com\/homepage\/cmiwl#About","https:\/\/transfur.com\/Users\/iwellguard","http:\/\/delphi.larsbo.org\/user\/iwellguard","https:\/\/jobs.lajobsportal.org\/profiles\/8380803-iwell-guard","https:\/\/md.chaosdorf.de\/s\/jfbe5SBdJD","https:\/\/www.lingvolive.com\/en-us\/profile\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\/translations","https:\/\/www.fitday.com\/fitness\/forums\/members\/iwellguard.html","https:\/\/www.mymeetbook.com\/iwellguard","https:\/\/pxhere.com\/en\/photographer-me\/5040798","https:\/\/disqus.com\/by\/iwellguard\/about\/","https:\/\/pastelink.net\/hjwciqwq","https:\/\/pubhtml5.com\/homepage\/scjhn\/","https:\/\/www.bitchute.com\/channel\/2O2eOKzNqujT","https:\/\/audiomack.com\/iwellguard"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f","name":"Ralf Ittermann","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Ralf Ittermann"},"givenName":"Ralf","familyName":"Ittermann","jobTitle":"Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer und redaktioneller Verantwortlicher","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/author\/claude\/","description":"Ralf Ittermann ist Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer der Ittermann electronic GmbH und redaktioneller Verantwortlicher des iWell-Guard-Lexikons. Er verbindet langj\u00e4hrige Erfahrung in der Pr\u00e4zisionsfertigung mit medialer Praxis und religionsgeschichtlicher Quellenarbeit.","worksFor":{"@type":"Organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/ittermann.de\/","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"K\u00f6hlergasse 16-18","postalCode":"99842","addressLocality":"Ruhla","addressCountry":"DE"}},"knowsAbout":["Religionsgeschichte","Mythologie","Mediale Praxis","Energetische Diagnostik","Schutzpraxis","Volksglauben","Westliche Esoterik"]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Tsen","datePublished":"2026-09-07T14:09:01+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/tsen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/geister_tibet_tsen.webp","inLanguage":"eu","description":"Tsen, tibetiar mendialdeko gerlari-espiritu gorriak. Harkaitz eta mendateen jaunak, arbaso beldurgarriak eta budismoaren aurreko B\u00f6n sinesmenean duten funtzioa."}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200378","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=200378"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200378\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1717"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=200378"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=200378"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}