{"id":200322,"date":"2026-09-07T14:08:53","date_gmt":"2026-09-07T14:08:53","guid":{"rendered":"https:\/\/iwell-guard.com\/?page_id=200322"},"modified":"2026-09-07T14:13:09","modified_gmt":"2026-09-07T14:13:09","slug":"satan","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/","title":{"rendered":"Satan"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"200322\" class=\"elementor elementor-200322 elementor-1018\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-10fdade e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"10fdade\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herohlft0 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"herohlft0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c3ceb64 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"c3ceb64\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-96ae5e1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"96ae5e1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h1 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Satan, tradizio kristauaren jainkoa<\/h1>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e45238a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e45238a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Aurkaria, demonologia kristauaren figura nagusia.<\/strong><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klsbdg01 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klsbdg01\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klshtm01 elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"klshtm01\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"iwg-pill-row\"><span class=\"iwg-klasse-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Jainkoa \/ Jainkosa: Kultura bateko panteoiaren botere gorena pertsonifikatzen duena, eremu argiekin, natur indarrak, patua, gerra, ugalkortasuna. Kultuen, opariren eta tenplu-erakundeen bidez gurtua.\">Jainkoa<\/span><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/kristautasuna\/\" class=\"iwg-kultur-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Tradizio kristaua, bere aingeru, deabru eta izaki mistikoekin.\">Kristautasuna<\/a><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/anti-jainkoak\/\" class=\"iwg-tradition-badge\" tabindex=\"0\" data-tooltip=\"Kaos-indarrak eta aurkari kosmikoak, erlijio-historiako dualismoaren aurkariak.\">Jainkoaren aurkaria<\/a><\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f74855 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"3f74855\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c30362 elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"1c30362\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Orrialde honetan ez da izenbururik aurkitu.&quot;,&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;],&quot;marker_view&quot;:&quot;bullets&quot;,&quot;icon&quot;:{&quot;value&quot;:&quot;fas fa-circle&quot;,&quot;library&quot;:&quot;fa-solid&quot;,&quot;rendered_tag&quot;:&quot;&lt;svg class=\\&quot;e-font-icon-svg e-fas-circle\\&quot; viewBox=\\&quot;0 0 512 512\\&quot; xmlns=\\&quot;http:\\\/\\\/www.w3.org\\\/2000\\\/svg\\&quot;&gt;&lt;path d=\\&quot;M256 8C119 8 8 119 8 256s111 248 248 248 248-111 248-248S393 8 256 8z\\&quot;&gt;&lt;\\\/path&gt;&lt;\\\/svg&gt;&quot;},&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\tAurkibidea\t\t\t<\/h2>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__1c30362\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__1c30362\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-herorght0 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"herorght0\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-heroimg00 iwg-hero-image elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"heroimg00\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan-683x1024.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-202837\" alt=\"Satan - Kristautasun-tradizioko jainkoak, historiko-ilustratiboa\" srcset=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan-683x1024.webp 683w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan-200x300.webp 200w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan-768x1152.webp 768w, https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp 1024w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-32917199 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"32917199\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26e916cb e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"26e916cb\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-253a40d4 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"253a40d4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1200c304 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1200c304\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Satan<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-11758e7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"11758e7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko <em>ha-satan<\/em> (&#8220;salatzailea&#8221;) izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko &#8220;deabru&#8221; pertsonifikaturaino, esanahiaren aldaketa bat gertatzen da: Jainkoaren tronuko funtzio bat izatetik <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamikoetan, Jainkoaren zeruko mezulari-izaki bat.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> eroria eta infernuaren jaun izatera. Patristikan eta Erdi Aroan aurkari kosmiko eta demonio guztien buruzagi bihurtzen da.<\/p><p>Egiturari dagokionez, Satan esparru monoteistan mantentzen da: sortua da, ez jainko aurkari. Bere boterea eratorria da eta azkenean menperagarria. Hala ere, presentzia ikonografiko eta narratibo handia hartzen du, artean, literaturan (Dante, Milton, Goethe) eta kultura popularrean, non piztia infernaletik figura tragiko-errebelde batera aldatzen den.<\/p><div><p><strong>Erlijio-historiaren geruzak<\/strong><\/p><p>Satan ez da figura homogeneoa, baizik eta gutxienez lau tradizio-lerroz osatutako geruza konplexu erlijio-historikoa. Geruza judua (Tanaj) <em>ha-satan<\/em> zeruko tronuaren &#8220;salatzaile&#8221; gisa erakusten du, jainkozko administrazioaren barruan funtzio positiboarekin (Job 1, 2, Zakarias 3, Zenbakiak 22).<\/p><p>Testamentu arteko geruzak (Henoken liburua, Jubileuen liburua, hamabi patriarken testamentua) figura hau autonomotu egiten du eta Genesis 6ko zaindari eroriekin lotzen du. Itun Berriko geruzak salatzailea Kristoren eta elizaren etsai nagusi bihurtzen du (Mateo 4, Luka 4, Apokalipsia 12, 20).<\/p><p>Geruza patristikoak eta Erdi Aroko geruzak kontzepzio hori demonologia landu bat eraikitzeko erabiltzen dute, non Satan <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamikoetan, Jainkoaren zeruko mezulari-izaki bat.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> eroriaren buruzagi gorena den.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-159dcf9a e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"159dcf9a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-48cee66f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"48cee66f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Profil laburra: Satan<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3f50d82c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3f50d82c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Mota:<\/strong> Aurkari nagusia, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamikoetan, Jainkoaren zeruko mezulari-izaki bat.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> eroria<br>Jatorria: Hasieran jainkozko salatzailea; tradizio berriagoa: Luzifer erortzea<br>Testuak: Job, Ebanjelioak, Apokalipsia, Patristika, Eskolastika<br>Aldia: K.o. I. mendetik gaur egunera<br>Defentsa: Sakramentuak, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat jotako izpiritu edo demonio bat kanporatzeko erritual bat.\" tabindex=\"0\">exorzismoa<\/span>, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Gizakiak jainkotasun bati zuzentzen dion mintzatze erlijiosoa.\" tabindex=\"0\">otoitza<\/span>, santuen deia<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klaerung1777534989 e-con-boxed e-flex e-con e-parent\" data-id=\"klaerung1777534989\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-klar1777534989 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"klar1777534989\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<p><em><strong>Leviatanetik bereizketa:<\/strong> <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/leviatan\/\">Leviatan<\/a>, itsas munstro kosmikoa, kaos gobernaezinaren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Ideia edo esanahi bat ordezkatzen duen zeinu bat.\" tabindex=\"0\">sinbolo<\/span> denaz bestalde, Satan <strong>figura pertsonifikatua<\/strong> da, aurkaria, Jainkoarekin eta gizakiekin elkarrizketan sartzen dena eta tradizio judu-kristauan eragile aktibo gisa agertzen dena.<\/em><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18613602 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"18613602\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-262b8a9f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"262b8a9f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Kokapena<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-46dcb7d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"46dcb7d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-61d3ab3 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"61d3ab3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-117c166 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"117c166\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Testuen garaia<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-73997a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"73997a0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Itun Zaharrean &#8220;salatzaile&#8221; gisa (Job, Zakarias), pertsonaia-finkapen argirik gabe. Itun Berrian argi eta garbi aurkari gaizto gisa (Jesusen tentaldia, Apokalipsia). Patristikak eta Erdi Aroak figura sistematikoki garatzen dute. Erreformak eta Aro Modernoak birinterpretatzen dute.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d47b156 e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"d47b156\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ff38c2b elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ff38c2b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Hedapen-eremua<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4e49fcc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4e49fcc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Mediterraneo ekialdetik hasita, misio kristauarekin bizi zen mundu osora heldu zen. Eskualde kristau bakoitzak bere Satan irudi herrikoiak garatu ditu, batzuetan bertako demonio-tradizioak bereganatuz.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db03c39 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"db03c39\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-229a87b e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"229a87b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1f471fc elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1f471fc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Iturri-egoera<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36b1201 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"36b1201\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Itun Berria, apokalipsiak, homilia patristikoak, Erdi Aroko ikuspen-literatura (Tundalus, Dante), adibide-bildumak, grimoire-ak, sorginen aurkako epaiketak, Milton eta Goethe literaturan.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ae0637c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3ae0637c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-31d07739 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"31d07739\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Izena eta aldaerak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b7642947 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"b7642947\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a086266 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a086266\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Hebreeraz:<\/strong> <em>ha-satan<\/em> (&#8220;salatzailea&#8221;, Job).<br>Grekoz: <em>ho Satanas<\/em>, <em>ho diabolos<\/em> (&#8220;nahasgarria&#8221;).<br>Latinez: <em>Satanas<\/em>, <em>diabolus<\/em>.<br>Ezizenak: mundu honen jauna, gezurraren aita, sugea zaharra, dragoia, Beelzebul.<\/p><p>Izen ugariek Satan tradizio ezberdinen figura bilduma bihurtu izanaren prozesua islatzen dute. Luziferrekiko identifikazioa (Isaias 14, berantiarra), sugea jatorrizkoarekin (Genesis 3, itun berrikoa), Beelzebulekin (Ebanjelioak) eta dragoiarekin (Apokalipsia) figura pertsonal jarraitu bat sortzen dute, hasiera batean alderdi bakartuak zirenak.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-709a44a8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"709a44a8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f585873 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2f585873\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Izaera-ezaugarriak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-70621c12 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"70621c12\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4296eb49 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4296eb49\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Itxura<\/strong><\/p><p>Itun Berrian oro har irudi-deskribapenik gabe, \u00ableoi orroaka bezala dabil\u00bb (1 Pe 5,8), \u00abargizko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan, Jainkoaren zeruko mezulari-izakia.\" tabindex=\"0\">aingerua<\/span>\u00bb (2 Ko 11,14). Erdi Aroko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Irudien edukiaz eta haien esanahiaz aritzen den irakaspena.\" tabindex=\"0\">ikonografia<\/span>n: adarduna, zaldi-oina, hegaduna, gorria edo beltza, saguzar-hegoekin. Dante: hiru buruduna infernuko bederatzigarren zirkuluko izotz-jauregian.<\/p><p><strong>Jokabidea<\/strong><\/p><p>Tentatzen du, salatzen du, engainatzen du, iruzurra egiten du. Ez du indar gordinik, haren boterea eragina eta iradokizuna dira. Apokalipsian Mikaelekin borrokatzen da, eta amaieran lotua geratzen da. Bitartean etengabeko presentzia du sinestunaren eguneroko bizitzan, tentazio gisa.<\/p><p><strong>Eragin-eremua<\/strong><\/p><p>Mundu osoa (\u00abmundu honetako printzea\u00bb), honako hauetan bereziki: banakoen tentazioa, herri osoen erakartzea, botere politikoa (ikuspegi apokaliptikotik), infernuaren gaineko agintea.<\/p><p><strong>Jatorri mitologikoa<\/strong><\/p><p>Jatorria hebrear auzitegi-metaforetan dago (Job: salatzailea Jainkoaren tronuaren aurrean). Bigarren Tenpluaren garaian iraniar dualismo-motiboekin bat egiten du (Ahriman). Geroagoko patristikak Luzifer-eroraldiarekin identifikatzen du (Isaias 14, jatorriz Babiloniako errege baten aurkako polemika zena).<\/p><div><p><strong><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoaz eta sinesmenaz arduratzen den irakaspen zientifikoa.\" tabindex=\"0\">Teologia<\/span> patristikoa<\/strong><\/p><p>Origenesek <em>De principiis<\/em>-en (K.a. 230 inguru) eztabaidatzen du Satan munduaren amaieran salba ote litekeen (<em>Apokatastasis<\/em> irakaspena); jarrera hori geroago <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Eliza-irakaspen onartutik aldentzen den sinesmen-jarrera.\" tabindex=\"0\">heresia<\/span> gisa baztertu zen, baina eliza ekialdeko tradizioan bere lerroak izan ditu.<\/p><p><em>De civitate Dei<\/em>-n (XI, XIV) Agustinek dualismo manikeoaren aurka argudiatzen du, eta gaizkiaren bigarren mailako izaera ontologikoari eusten dio: Satan ez da Jainko lehiakide bat, sortu eta erori den izaki bat baizik, ongiaren gabezia gisa baino ezin dena existitu.<\/p><p>Jarrera hori loteslea da oraindik teologia katolikoarentzat. <em>Summa Theologiae<\/em>-ko (I, q. 63, 64) findura eskolastikoak <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan, Jainkoaren zeruko mezulari-izakia.\" tabindex=\"0\">aingeruen<\/span> irakaspena sistematizatzen du eta Satan erorien hierarkiaren gailurrean kokatzen du.<\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44e71476 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"44e71476\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c1fc3f0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3c1fc3f0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Fitxa: Satan<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-84f33b8e e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"84f33b8e\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-hqkdc67p elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"hqkdc67p\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Satanen alderdi nagusiak, begi-kolpe batean. Izena, deskribapena, defentsa eta paralelismoen xehetasunak hurrengo ataletan aurkituko dituzu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c5 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c1 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-qh9oavvu iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"qh9oavvu\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-awzx8k2k elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"awzx8k2k\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Tradizioa<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-x6rowhv0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"x6rowhv0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Hebrear \u201esalatzaile&#8221; <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Arte edo narratiban errepikatzen den eduki-elementua.\" tabindex=\"0\">motibotik<\/span> abiatua; geroago Luzifer erorarekin identifikatua. Bigarren Tenpluaren garaian iraniar dualismo-kontzepzioen eragina.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e3o4kxs iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"8e3o4kxs\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-08rkdgov elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"08rkdgov\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Hartzaileak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-uwjelx8s elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"uwjelx8s\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Gizaki guztiak; azpimarragarri: tentazioan dauden banakoak, herriak eta botere politikoak interpretazio apokaliptikoan.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-jm2n74ec iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"jm2n74ec\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8vufse4c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"8vufse4c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Forma<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-mwb9u015 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"mwb9u015\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Itun Berrian irudirik gabe. Erdi Aroan: adardun, zaldi-oina, saguzar-hegoak, gorria\/beltza. Dante: hiru buruko izotz-jauregian.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-pemmx7c2 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"pemmx7c2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37ss2yr6 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"37ss2yr6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3v0wp3wx elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3v0wp3wx\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Jarduera<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-w3247g2m elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"w3247g2m\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Tentazioa, seduzimendua, salaketa, engainua. Eragina, ez indar gordina. Amaieran Kristok garaitua.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0qpjal9w iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"0qpjal9w\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6ndoih0o elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6ndoih0o\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Defentsa-moduak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6684tyh9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6684tyh9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Sakramentuak (Bataioa, Eukaristia), <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat jotzen den espiritu edo deabru bat kanporatzeko errituala.\" tabindex=\"0\">exorzismoa<\/span>, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Gizakiak jainkozale bati hitzez egiten dion hurbilketa.\" tabindex=\"0\">otoitza<\/span>, santuen deiaketa, ur bedeikatua, gurutze-seinalea. Eliza ortodoxoek beren exorzismo-erritual berezia dute.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3lfi7x32 iwg-steckbrief-card e-flex e-con-boxed e-con e-child\" data-id=\"3lfi7x32\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0kg99ga1 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0kg99ga1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Antzeko izakiak<\/div>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-n0fum6kp elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"n0fum6kp\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Azazel (judaismoa), <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/apophis\/\">Apophis<\/a> (Egipto), Ahriman (zoroastrismoa), Iblis (islama), Mara (budismoa).<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7533bc7a e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7533bc7a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2447d18d elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2447d18d\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Eguneroko defentsa<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d5d0260c e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"d5d0260c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-341be2ac elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"341be2ac\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Defentsarako erritualak<\/strong><\/p><p>Bataioa oinarrizko babes gisa (Abrenuntio Diaboli). Sakramentu-praktika erregularra, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Gizakiak jainkozale bati hitzez egiten dion hurbilketa.\" tabindex=\"0\">otoitz<\/span> pertsonala, gurutze-seinalea. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat jotzen den espiritu edo deabru bat kanporatzeko errituala.\" tabindex=\"0\">Exorzismoa<\/span> jabetza-kasuetan, eliza katolikoan gaur egun ere Rituale Romanum-ek arautua.<\/p><p><strong>Deiadarrak<\/strong><\/p><p>Elizako exorzismo-formulak (Rituale Romanum, euologio ortodoxoak), herri-tradiziozko apotropaikoak (\u201eAlde, Satan&#8221;), eguneroko bedeikapen-formulak. Grimorioen tradizioan lotura-formula magikoak, elizak kondenatuak.<\/p><p><strong>Amuletoak eta babes-sinboloak<\/strong><\/p><p>Gurutzea, kruzifixoa, San Benitoren dominatxoa \u201eVade retro Satana&#8221; formularekin, Agnus Dei, santu-irudiak. Ur bedeikatua eguneroko babesbide gisa.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a584676 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"5a584676\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d0757bf elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"6d0757bf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Satan, beste kulturetako paralelismoak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-60563f68 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"60563f68\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5a93fdd6 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5a93fdd6\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Judu tradizioa eta aurrekariak:<\/strong> Job, Zakarias, ha-satan salatzaile gisa. Qumran eta apokaliptika literaturak irudia gogortu egiten dute. Azazel, erlazionaturiko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan Jainkoaren mandatari zeruko izakia.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> erori bat.<\/p><p><strong>Islama:<\/strong> Iblisek Satan-<span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Artean edo narrazioan behin eta berriz agertzen den eduki-elementua.\" tabindex=\"0\">motiboa<\/span> paraleloan jartzen du, baina egiturazko aldeetan ezberdina da (Jinn bat da, ez <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan Jainkoaren mandatari zeruko izakia.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> erori bat). Musulmanen <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Eguneroko bizitzan bizitako erlijiotasuna, askotan doktrina ofizialaz gain.\" tabindex=\"0\">herri-erlijiotasunean<\/span> etsai etengabea da.<\/p><p><strong>Beste tradizio batzuk:<\/strong> Zoroastrismoko Ahriman, aurrekari izan litekeena. Budismoko Mara, iluminazio-zuhaitzean tentatzailea. Egiptoko Apofis, kaosaren etsai kosmikoa.<\/p><div><p><strong>Erreforma eta Modernitatea<\/strong><\/p><p>Erreforman, Satanek nabarmen indarra hartzen du Lutherren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoari eta sinesmenari buruzko irakaskuntza zientifikoa.\" tabindex=\"0\">teologian<\/span>. Lutherren berak Satanekin izandako topaketen berri emanez (esaterako, Wartburgo tinta-jaurtiketaren episodioan), erlijio-historian esaugarritzat hartzen dira XVI. mendeko protestantismoaren eztabaidan Satanen izaera indartsuari dagokionez. Kontrarreformak, erantzun gisa, <em>Rituale Romanum<\/em>en (1614) <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat hartzen den espiritu edo deabru bat kanporatzeko erritual bat.\" tabindex=\"0\">exorzismo<\/span>-aparatu landu bat garatu zuen.<\/p><p><span data-nosnippet>Modernitatean (XVIII. mendetik aurrera), Satanek sekularizazio bat bizi izan du tradizio literario-filosofikoan (Milton, <em>Paradise Lost<\/em>, 1667; Goethe, <em>Faust<\/em>, 1808, 1832; Baudelaire, <em>Les Fleurs du Mal<\/em>, 1857), teologiaren funtzio nagusitik topos literario bihurtzen duena.<\/span><\/p><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpcb31e9f e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpcb31e9f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp93c4741 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp93c4741\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Salatzailea zeruko gortean: Satan Itun Zaharrean<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp952ef1d e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp952ef1d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp77d4a38 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp77d4a38\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Hebreerazko <em>satan<\/em> hitzak, soilik, &#8220;etsaia&#8221;, &#8220;aurkaria&#8221; edo &#8220;salatzailea&#8221; esan nahi du. Itun Zaharrean giza etsai bat izenda dezake, oso modu ez-espezifikoan. Zeruko izaki bat izendatzen duenean, gehienetan artikuluarekin agertzen da, <em>ha-satan<\/em>, hau da, &#8220;salatzailea&#8221;, eta hori izen berezi bat baino gehiago funtzio-izendapena da.<\/p><p>Toki ezagunena Job liburuan dago. Han <em>ha-satan<\/em> Jainkoaren &#8220;seme&#8221; gisa aurkezten diren horien artean agertzen da, Jainkoaren aurrean aurkezten direnak. Ez da hemen kontra-jainko bat, baizik eta zeruko gortearen kide bat, salatzaile-funtzionario baten pareko.<\/p><p>Zalantzan jartzen du Joben <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Pertsona batek bizitako jarrera eta praktika erlijiosoa.\" tabindex=\"0\">erlijiozkotasuna<\/span> egiazkoa den, eta Jainkoaren baimena lortzen du hura probatzeko. Satanek Jainkoak onartzen duenaren esparruan bakarrik jarduten du.<\/p><p>Antzera agertzen da salatzailea Zakarias liburuan, non Jeshua apaiz nagusia Jaunaren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan Jainkoaren mandatari zeruko izakia.\" tabindex=\"0\">aingeruaren<\/span> aurrean salatu eta baztertua den.<\/p><p>Berariazko lekua du Kronikak liburuko pasarte batek, Samuel liburuko narrazio zaharrago bat berformulatzen duenak: han Jainkoa Davidek biztanle-erroldara bultzatzen du, Kronikan berriz <em>satan<\/em> bat da hori egiten duena. Ikerketak horretan Jainkoarengandik ekintza atsekabegarriak beste izaki baterantz aldentzeko lehen urrats bat ikusten du.<\/p><p>Gogoan izan behar da: hebreerazko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten idazki sakratuen bilduma onartua eta lotesle gisa hartua.\" tabindex=\"0\">kanonean<\/span> Satan ez da gaizkiaren berezko botere autonomoa, ez da inferno baten agintaria. Funtzio mugatua duen zeruko aparatuko bigarren mailako izaki bat da. Jainkoaren aurkari kosmikoaren geroagoko ideia oraindik ez da Itun Zaharrean garatu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpb44b7a5 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpb44b7a5\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp7b6294a elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cp7b6294a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Bi Itunen arteko aldaketa: salatzailetik ilunpearen printze izatera<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp07b8ca8 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp07b8ca8\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp59fbda8 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp59fbda8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Garapen erabakigarria Itun Zaharraren eta Itun Berriaren arteko mendeetan gertatu zen, itun arteko literatura deritzonean. Garai hartan, atzerriko agintearen eta krisi erlijiosoen markoan, gaizkiaren aurrean ongiaren aurkari propioa dagoen ideiak indarra hartu zuen.<\/p><p>Henoken liburu etiopiarra bezalako testuek aingeru eroriei buruzko narrazioa garatu zuten, ordena jainkotiarraren aurka altxatu zirenak.<\/p><p>Itsaso Hilaren idazkiek, Qumrango komunitatearen testuek, <em>Belial<\/em> edo <em>Beliar<\/em> izeneko izaki bat eta bi espirituen doktrina garatu bat ezagutzen dute, argiaren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Gorputz gabeko izaki bat, munduan eragina duela onartzen zaiona.\" tabindex=\"0\">espiritua<\/span> eta ilunpearen <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Gorputz gabeko izaki bat, munduan eragina duela onartzen zaiona.\" tabindex=\"0\">espiritua<\/span>, gizakiaren gainean lehian.<\/p><p>Ikerketak persiar dualismoaren eragina eztabaidatzen du, urbotere on eta gaizto bat ezagutzen duena. Hartze zuzena izan zen ala judaismo barneko garapen autonomo bat izan zen kanpoko presiopean, eztabaidagarria da; asko ados datoz elkarrekintza baten alde.<\/p><p>Emaitza gisa, Itun Berrian nabarmen garatutako izaki bat agertzen da. Satan hor Jesusen tentatzaile gisa agertzen da basamortuan, &#8220;mundu honen printze&#8221; gisa, Jainkoaren erreinuaren aurkari gisa.<\/p><p>Joan Ebanjelariaren Apokalipsiak berariaz &#8220;suge zaharrarekin&#8221; eta dragoiarekin identifikatzen du, eta bere azken erorketa deskribatzen du. Job liburuko zeruko salatzaile-funtzionariotik, hala, Jainkoaren aurkari bihurtu da, nahiz eta, geroagoko herri-irudi ospetsuan bezala ez, Jainkoaren boterearen menpe jarraitzen duen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp7b84e2a e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cp7b84e2a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpe3de033 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cpe3de033\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Adarrak eta ahuntz-hanka: nola lortu zuen deabruak bere itxura<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp14f8fa3 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp14f8fa3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp7a09c7a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp7a09c7a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Bibliak ez du Sataneen itxura deskribatzen. Adarrekin, ahuntz-hankekin, isatsarekin, sardexka eta larru gorrixkarekin agertzen den deabruaren irudi ezaguna Erdi Aroko artearen sorkuntza da, ez bibliakoa. Ikerketak irudi horren hainbat iturri identifikatu ditu.<\/p><p>Kristautasunaren aurreko jainko eta izadi-izakien ezaugarrien bereganatzeak zeresan handia izan zuen. Greziako artzain-jainko Pan eta satiroek adarrak, ahuntz-hankak eta izaera basatia zituzten. Kristautasuna nagusitu ahala, halako izakiak demonizatu egin ziren; haien ezaugarri fisikoak deabruari transmititu zitzaizkion. Faunoek eta beste <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Izaki bat, hainbat izakiren ezaugarriak batzen dituena.\" tabindex=\"0\">izaki nahasiek<\/span> ere osagaiak eman zituzten.<\/p><p>Horrez gain, hitzez hitz interpretatutako irudi bibliakoak ere eragina izan zuten. Azken Judizioaren parabolan \u201cardiak\u201d \u201cahuntzengandik\u201d bereizten dira; horrela ahuntza kondenatuen animalia bihurtu zen.<\/p><p>Infernuko suak azaltzen du kolore gorria eta kearekin eta pikutarekin duen lotura. Deabrua hegazti-hegoak dituzten aingeruengandik bereizten dituen saguzar-hegoek haren erorketa eta aingeru-izaeraren pertsona-alderantzikatzea azpimarratzen dute.<\/p><p>Erdi Aroko irudigintzak, eliza-atarietatik hasi eta tympanoak, horma-margolanak eta liburu-margoetaraino, itxura hori sendotu eta zabaldu zuen. Antzerkian, obra erlijiosoetan, deabrua hari zegokion jantziekin agertzen zen.<\/p><p>Historikoki garrantzitsua da ondorio hau: deabruaren itxura ez da datu jainkozko baten agerpena, kultura-produktu bat baizik, ondare paganoaz, hitzez hitz irakurritako irudi-hitzez eta Elizaren irudi-tradizioaz osatua.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpa425a16 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"cpa425a16\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cpf4291e7 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"cpf4291e7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Satan teologiaren historian: tentatzailea, zigor-betearazlea, mitoa<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp5068f65 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"cp5068f65\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cp3a588a5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cp3a588a5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Sataneri buruzko interpretazio teologikoa ez da inoiz izan bakarra. Elizako Gurasoak jada gaizkiaren jatorriaren gaiarekin borrokan zebiltzan, Jainkoa ona bada eta dena berak sortu badu.<\/p><p>Erantzun zabaldu bat izan zen Satan hasieran <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamikoetan, Jainkoaren mezulari zerutiarra.\" tabindex=\"0\">aingeru<\/span> ona zela, harrokeriaz eta borondate askez erori zena; gaizkia ez litzateke berezko izaera bat, ontasunaren falta baizik. Lerro hau, bereziki Agustin Hiponakoarekin lotua, Mendebaldeko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoari eta sinesmenari buruzko irakaskuntza zientifikoa.\" tabindex=\"0\">teologia<\/span> mendetan zehar markatu zuen.<\/p><p>Erdi Aroan doktrina gehiago landu zen, esaterako Tomas Akinoko frantziskotarrarekin, aingeru-izaera eta aingeru-erorketa sistematikoki aztertu zituenarekin. Aldi berean, <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Eguneroko bizitzan bizitako erlijiotasuna, askotan irakaskuntza ofizialaren ondoan.\" tabindex=\"0\">herri-fedearen<\/span> eta <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat hartutako izpiritu edo demonio bat erritualki kanporatzea.\" tabindex=\"0\">exorzismoaren<\/span> eta geroago sorginkeriaren jazarpenaren praktikan Satanen irudi askoz zehatzago eta bortitzagoa indarra hartu zuen, teologia-adierazpen lasaiagoak askotan estaliz.<\/p><p>Erreformatzaileek, batez ere Martin Lutherrek, deabruaz oso zuzenean eta pertsonalki hitz egin zuten, sinesmenaren arerio erreal gisa. Aro Modernoan, aldiz, batez ere Ilustraziotik aurrera, hurbilketa kritiko bat hasi zen. Teologo askok Satan gaizkiaren indarraren adierazpide sinboliko edo mitologiko gisa interpretatu zuten, gero eta gutxiago izaki pertsonal gisa.<\/p><p>Gaur egungo <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoari eta sinesmenari buruzko irakaskuntza zientifikoa.\" tabindex=\"0\">teologian<\/span> bi ikuspegiek batera bizi dira, gaizkiaren indar pertsonal batekiko atxikimendutik erabateko interpretazio sinbolikorainoko bidean.<\/p><p>Zientifikoki auzi hau ez da ebazgarria; froga historikoari eutsi besterik ez zaio egin behar, hots, interpretazio-historia luze eta anitza baten aurrean gaudela, non Satan zeruko akusatzailetik iluntasunaren printzera eta eztabaida teologikoko kontzeptura, oso itxura desberdinak hartu dituen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-36dd7469 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"36dd7469\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-13760ab4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"13760ab4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Lotura osagarriak<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-28c87796 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"28c87796\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5d6538df elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5d6538df\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Gomendatutako barne-loturak:<\/p><ul><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/kristautasuna\/\">Kristautasuna<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/luzifer\/\">Luzifer<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/beelzebub\/\">Beelzebub<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/leviatan\/\">Leviathan<\/a>, <a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/legioa-jabetza-demonikoa-demonio-kolektiboak\/\">Legion<\/a><\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/azazel\/\">Azazel<\/a> (aurrekaria)<\/li><li><a href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/apophis\/\">Apophis<\/a> (paralelotasun egiturazkoa)<\/li><li><span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Kaltegarritzat hartutako izpiritu edo demonio bat erritualki kanporatzea.\" tabindex=\"0\">Exorzismoa<\/span> eta erritualak<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-grl4kl40 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"grl4kl40\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bzsbfrmh elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"bzsbfrmh\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Bibliografia (aukeraketa)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2c13224a e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"2c13224a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0eymh9ub elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"0eymh9ub\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<footer class=\"iwg-literatur\" data-nosnippet=\"true\"><p>Sataneri eta demonologia kristauari buruzko lan nagusi batzuk:<\/p><ul><li><span data-nosnippet>Russell, Jeffrey Burton: <em>Satan. The Early Christian Tradition<\/em>. Ithaca 1981 (4 liburukiko lan estandarra).<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Pagels, Elaine: <em><a href=\"https:\/\/archive.org\/details\/originofsatan00page\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">The Origin of Satan<\/a><\/em>. New York 1995.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Forsyth, Neil: <em>The Old Enemy. Satan and the Combat Myth<\/em>. Princeton 1987.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Kelly, Henry Ansgar: <em>Satan. A Biography<\/em>. Cambridge 2006.<\/span><\/li><li><span data-nosnippet>Ratzinger, Joseph \/ Messori, Vittorio: <em>Zur Lage des Glaubens<\/em>. M\u00fcnchen 1985 (jarrera teologikoak).<\/span><\/li><\/ul><\/footer>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fd92fee e-con-boxed e-flex e-con e-parent\" data-id=\"fd92fee\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-441e49a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"441e49a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<h2>Satanen buruzko galdera ohikoak<\/h2>\n<div class=\"iwg-faq-q\"><h3>Nor da Satan tradizio judu-kristauan?<\/h3><p>Satan (hebreeraz ha-Satan, salatzailea) Biblia hebrearrean hasieran ez da Jainkoaren aurkaria, baizik eta gizakiak probatzen dituen zerbitzari jainkotiar bat, Job liburuan bezala.<\/p><p>Judaismo goiztiarraren apokaliptikan eta Itun Berrian bakarrik bihurtzen da Satan Jainkoaren aurkari eta erori diren <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio abrahamdarretan Jainkoaren mezulari zerutiarra.\" tabindex=\"0\">aingeruen<\/span> buruzagi. Erdi Aroko kristautasunean irudia hainbat deabru-irudirekin nahastu zen, gaizkia pertsonifikatuz.<\/p><\/div>\n<div class=\"iwg-faq-q\"><h3>Zer alde dago Satan, Luzifer eta Deabruaren artean?<\/h3><p>Hiru terminoek erro desberdinak dituzte: Satan hebreeratik dator (salatzailea), Luzifer latinetik (argi-eramailea, hain zuzen ere Artizarra, Venus izarra) eta Deabru grezierazko Diabolos-etik (kalumniatzailea).<\/p><p>Erdi Aroko <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoaz eta sinesmenaz aritzen den jakintza zientifikoa.\" tabindex=\"0\">teologian<\/span> baino ez ziren hirurak figura bakar batean nahastu, Jainkoaren aurka altxatu zen aingeru gorena erori zenean. <span class=\"iwg-fachbegriff\" data-tooltip=\"Erlijio baten Jainkoaz eta sinesmenaz aritzen den jakintza zientifikoa.\" tabindex=\"0\">Teologia<\/span> modernoan terminoak berriro bereizita lantzen dira.<\/p><\/div>\n<script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@type\":\"FAQPage\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Wer ist Satan in der j\u00fcdisch-christlichen Tradition?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Satan (hebr\u00e4isch ha-Satan, der Ankl\u00e4ger) ist in der Hebr\u00e4ischen Bibel zun\u00e4chst kein Gegenspieler Gottes, sondern ein g\u00f6ttlicher Hofdiener, der Menschen pr\u00fcft, wie im Buch Hiob.Erst in der fr\u00fchj\u00fcdischen Apokalyptik und im Neuen Testament wird Satan zum Widersacher Gottes und Anf\u00fchrer der gefallenen Engel. Im christlichen Mittelalter verschmolz die Figur mit verschiedenen D\u00e4monen-Vorstellungen zum personifizierten B\u00f6sen.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Was ist der Unterschied zwischen Satan, Luzifer und Teufel?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Die drei Begriffe haben unterschiedliche Wurzeln: Satan kommt aus dem Hebr\u00e4ischen (Ankl\u00e4ger), Luzifer aus dem Lateinischen (Lichttr\u00e4ger, eigentlich der Morgenstern Venus) und Teufel aus dem Griechischen Diabolos (Verleumder).Erst in der mittelalterlichen Theologie wurden alle drei zu einer Gestalt verschmolzen, dem gefallenen Erzengel, der gegen Gott aufbegehrte. In der modernen Theologie werden die Begriffe wieder differenziert behandelt.\"}}]}<\/script>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":3,"featured_media":1568,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_yoast_wpseo_focuskw":"Satan aurkaria","_yoast_wpseo_title":"Satan \u2013 Aurkaria, dagintza demonologia kristauaren figura nagusia","_yoast_wpseo_metadesc":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura...","_yoast_wpseo_meta-robots-noindex":"","_yoast_wpseo_canonical":"","_angie_page":false,"gefaehrdungsstufe":"5","wesen_kultur":"christentum","wesen_klasse":"goetter","footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-200322","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.7 (Yoast SEO v28.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Satan \u2013 Aurkaria, dagintza demonologia kristauaren figura nagusia<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (&quot;salatzailea&quot;) izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko &quot;deabru&quot; pertsonifikatura...\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Satan\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (&quot;salatzailea&quot;) izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko &quot;deabru&quot; pertsonifikatura...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"iWell Guard\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-07T14:13:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1536\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/\",\"name\":\"Satan \u2013 Aurkaria, dagintza demonologia kristauaren figura nagusia\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_satan.webp\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:08:53+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"description\":\"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\\\"salatzailea\\\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \\\"deabru\\\" pertsonifikatura...\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_satan.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_satan.webp\",\"width\":1024,\"height\":1536,\"caption\":\"Kristautasun-tradizioko jainkoak.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Start\",\"item\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?page_id=200284\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Satan\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"name\":\"iWell Guard\",\"description\":\"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Ittermann electronic GmbH\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png\",\"width\":1182,\"height\":237,\"caption\":\"Ittermann electronic GmbH\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/pantip.com\\\/profile\\\/9367242\",\"https:\\\/\\\/micro.blog\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.diggerslist.com\\\/iwellguard\\\/about\",\"https:\\\/\\\/skitterphoto.com\\\/photographers\\\/2870314\\\/iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/iwellguard.wordpress.com\\\/2026\\\/06\\\/06\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/hub.docker.com\\\/u\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.pinterest.com\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/bit.ly\\\/m\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/entre-vos-mains.alsace.eu\\\/profiles\\\/iwellguard\\\/activity\",\"https:\\\/\\\/gravatar.com\\\/reallybeded8fd34\",\"https:\\\/\\\/naijamatta.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/www.goodreads.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/profile.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/\",\"https:\\\/\\\/experiment.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/wakelet.com\\\/@iWellGuard82270\",\"https:\\\/\\\/www.chordie.com\\\/forum\\\/profile.php?id=2555664\",\"https:\\\/\\\/www.instapaper.com\\\/p\\\/17757966\",\"https:\\\/\\\/www.mapleprimes.com\\\/users\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/businesslistingplus.com\\\/profile\\\/iwell-guard\\\/\",\"https:\\\/\\\/telegra.ph\\\/iWell-Guard-06-06\",\"https:\\\/\\\/pbase.com\\\/iwellguard\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/b.hatena.ne.jp\\\/iwellguard\\\/20260607#bookmark-4788405196491818882\",\"https:\\\/\\\/fliphtml5.com\\\/home\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/anyflip.com\\\/homepage\\\/cmiwl#About\",\"https:\\\/\\\/transfur.com\\\/Users\\\/iwellguard\",\"http:\\\/\\\/delphi.larsbo.org\\\/user\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/jobs.lajobsportal.org\\\/profiles\\\/8380803-iwell-guard\",\"https:\\\/\\\/md.chaosdorf.de\\\/s\\\/jfbe5SBdJD\",\"https:\\\/\\\/www.lingvolive.com\\\/en-us\\\/profile\\\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\\\/translations\",\"https:\\\/\\\/www.fitday.com\\\/fitness\\\/forums\\\/members\\\/iwellguard.html\",\"https:\\\/\\\/www.mymeetbook.com\\\/iwellguard\",\"https:\\\/\\\/pxhere.com\\\/en\\\/photographer-me\\\/5040798\",\"https:\\\/\\\/disqus.com\\\/by\\\/iwellguard\\\/about\\\/\",\"https:\\\/\\\/pastelink.net\\\/hjwciqwq\",\"https:\\\/\\\/pubhtml5.com\\\/homepage\\\/scjhn\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.bitchute.com\\\/channel\\\/2O2eOKzNqujT\",\"https:\\\/\\\/audiomack.com\\\/iwellguard\"]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Ralf Ittermann\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f\"},\"headline\":\"Satan\",\"datePublished\":\"2026-09-07T14:08:53+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-07T14:13:09+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/eu\\\/satan\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/iwell-guard.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/goetter_christentum_satan.webp\",\"inLanguage\":\"eu\",\"description\":\"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\\\"salatzailea\\\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \\\"deabru\\\" pertsonifikatura...\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Satan \u2013 Aurkaria, dagintza demonologia kristauaren figura nagusia","description":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura...","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Satan","og_description":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura...","og_url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/","og_site_name":"iWell Guard","article_modified_time":"2026-09-07T14:13:09+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":1536,"url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","type":"image\/webp"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Satan","datePublished":"2026-09-07T14:08:53+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","inLanguage":"eu","description":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura..."},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/","name":"Satan \u2013 Aurkaria, dagintza demonologia kristauaren figura nagusia","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","datePublished":"2026-09-07T14:08:53+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","description":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura...","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#primaryimage","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","width":1024,"height":1536,"caption":"Kristautasun-tradizioko jainkoak."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Start","item":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?page_id=200284"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Satan"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#website","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","name":"iWell Guard","description":"Schutz vor dunklen Einfl\u00fcssen","publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","contentUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ittermann-Logo-1182x237-1.png","width":1182,"height":237,"caption":"Ittermann electronic GmbH"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pantip.com\/profile\/9367242","https:\/\/micro.blog\/iwellguard","https:\/\/www.diggerslist.com\/iwellguard\/about","https:\/\/skitterphoto.com\/photographers\/2870314\/iwell-guard","https:\/\/iwellguard.wordpress.com\/2026\/06\/06\/iwell-guard\/","https:\/\/hub.docker.com\/u\/iwellguard","https:\/\/www.pinterest.com\/iwellguard\/","https:\/\/bit.ly\/m\/iwellguard","https:\/\/entre-vos-mains.alsace.eu\/profiles\/iwellguard\/activity","https:\/\/gravatar.com\/reallybeded8fd34","https:\/\/naijamatta.com\/iwellguard","https:\/\/www.goodreads.com\/iwellguard","https:\/\/profile.hatena.ne.jp\/iwellguard\/","https:\/\/experiment.com\/users\/iwellguard","https:\/\/wakelet.com\/@iWellGuard82270","https:\/\/www.chordie.com\/forum\/profile.php?id=2555664","https:\/\/www.instapaper.com\/p\/17757966","https:\/\/www.mapleprimes.com\/users\/iwellguard","https:\/\/businesslistingplus.com\/profile\/iwell-guard\/","https:\/\/telegra.ph\/iWell-Guard-06-06","https:\/\/pbase.com\/iwellguard\/iwellguard","https:\/\/b.hatena.ne.jp\/iwellguard\/20260607#bookmark-4788405196491818882","https:\/\/fliphtml5.com\/home\/iwellguard","https:\/\/anyflip.com\/homepage\/cmiwl#About","https:\/\/transfur.com\/Users\/iwellguard","http:\/\/delphi.larsbo.org\/user\/iwellguard","https:\/\/jobs.lajobsportal.org\/profiles\/8380803-iwell-guard","https:\/\/md.chaosdorf.de\/s\/jfbe5SBdJD","https:\/\/www.lingvolive.com\/en-us\/profile\/9ecaeaca-ce11-4e51-9e71-01d55e2bff36\/translations","https:\/\/www.fitday.com\/fitness\/forums\/members\/iwellguard.html","https:\/\/www.mymeetbook.com\/iwellguard","https:\/\/pxhere.com\/en\/photographer-me\/5040798","https:\/\/disqus.com\/by\/iwellguard\/about\/","https:\/\/pastelink.net\/hjwciqwq","https:\/\/pubhtml5.com\/homepage\/scjhn\/","https:\/\/www.bitchute.com\/channel\/2O2eOKzNqujT","https:\/\/audiomack.com\/iwellguard"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f","name":"Ralf Ittermann","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/073c0153e350a5005b68eb752b445fea71f6b24a26da9449ad7e155e6b446c9d?s=96&d=mm&r=g","caption":"Ralf Ittermann"},"givenName":"Ralf","familyName":"Ittermann","jobTitle":"Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer und redaktioneller Verantwortlicher","url":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/author\/claude\/","description":"Ralf Ittermann ist Gesch\u00e4ftsf\u00fchrer der Ittermann electronic GmbH und redaktioneller Verantwortlicher des iWell-Guard-Lexikons. Er verbindet langj\u00e4hrige Erfahrung in der Pr\u00e4zisionsfertigung mit medialer Praxis und religionsgeschichtlicher Quellenarbeit.","worksFor":{"@type":"Organization","name":"Ittermann electronic GmbH","url":"https:\/\/ittermann.de\/","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"K\u00f6hlergasse 16-18","postalCode":"99842","addressLocality":"Ruhla","addressCountry":"DE"}},"knowsAbout":["Religionsgeschichte","Mythologie","Mediale Praxis","Energetische Diagnostik","Schutzpraxis","Volksglauben","Westliche Esoterik"]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/"},"author":{"name":"Ralf Ittermann","@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#\/schema\/person\/ee2a27f1cac3406c7c6fb5820cb7349f"},"headline":"Satan","datePublished":"2026-09-07T14:08:53+00:00","dateModified":"2026-09-07T14:13:09+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/"},"publisher":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/satan\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/iwell-guard.com\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/goetter_christentum_satan.webp","inLanguage":"eu","description":"Satan tradizio kristauaren aurkari nagusia da. Hebreerazko ha-satan (\"salatzailea\") izenetik, Job liburuan agertzen dena, Itun Berriko \"deabru\" pertsonifikatura..."}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=200322"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/200322\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1568"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=200322"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iwell-guard.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=200322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}